Κυριακή 12 Οκτωβρίου 2014

Αμφίπολη: Εκπληκτικό ψηφιδωτό: Παράσταση με άρμα σε κίνηση, που σύρεται από δύο λευκά άλογα

Θαυμασμό προκαλούν τα νέα ευρήματα- συνεχίζεται η σταδιακή αφαίρεση μέρους της επίχωσης από τον δεύτερο χώρο-αποκαλύφθηκε το κατώφλι της θύρας που οδηγεί στον τρίτο.

Η κεντρική παράσταση απεικονίζει άρμα σε κίνηση, που σύρεται από δύο λευκά άλογα, το οποίο οδηγεί γενειοφόρος άνδρας, με στεφάνι δάφνης στο κεφάλι, κάτι που αποδεικνύει πως είναι νικητής


Εντυπωσιακών ευρημάτων συνέχεια στην Αμφίπολη! Οι φωτογραφίες του ψηφιδωτού δαπέδου που έφερε στο φως η αρχαιολογική σκαπάνη στον λόφο Καστά και δόθηκαν στη δημοσιότητα την Κυριακή 12 Οκτωβρίου στο πλαίσιο της τακτικής ενημέρωσης από το Υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού προκαλούν, για μια ακόμη φορά, θαυμασμό. Το δάπεδο αποκαλύφθηκε- στο μεγαλύτερο μέρος του- με την σταδιακή αφαίρεση μέρους της επίχωσης από τον δεύτερο χώρο, πίσω από τις Καρυάτιδες και μέχρι την επιφάνεια του δαπέδου, σε βάθος έξι μέτρων από την θόλο. Κατασκευασμένο από μικρά βότσαλα διαφόρων χρωμάτων, φέρει παράσταση εξαίρετης τέχνης η οποία είναι σύγχρονη του ταφικού συγκροτήματος, χρονολογείται, δηλαδή, στο τελευταίο τέταρτο του 4ου π.Χ αιώνα.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, στα νότια του ψηφιδωτού δαπέδου και ανάμεσα στα βάθρα των Καρυατίδων, αποκαλύφθηκε πώρινο κατώφλι, καλυμένο με λευκό κονίαμα. Στα βόρεια του δαπέδου ήρθε στο φως το μαρμάρινο κατώφλι της θύρας, που οδηγεί στον τρίτο χώρο, διακοσμημένο με ιωνικό κυμάτιο στο κάτω μέρος του. Τέλος, κάτω ακριβώς από το θύρωμα, προς το εσωτερικό του τρίτου χώρου, εντοπίστηκαν δύο ακόμη τμήματα από μαρμάρινα θυρόφυλλα.

Εντύπωση προκαλεί το ψηφιδωτό, στο οποίο απεικονίζεται άρμα σε κίνηση, που σύρεται από δύο λευκά άλογα, το οποίο οδηγεί ο ψυχοπομπός Θεός Ερμής που φορά πέτασο, μανδύα, φτερωτά σανδάλια και κρατά κηρύκειο ενώ απεικονίζεται γενειοφόρος ώριμος άνδρας, με στεφάνι δάφνης στο κεφάλι, που αχαιολόγοι εκτιμούν ότι είναι ο Αδης και το θέμα έχει σχέση με την αρπαγή της Περσεφόνης.

Ψηφιδωτό με το ίδιο θέμα, την αρπαγή της Περσεφόνης, υπάρχει και στις Αιγές

Ολόκληρη η ανακοίνωση το ΥΠΠΟΑ έχει ως εξής:

Προχωρεί η ανασκαφική έρευνα στον λόφο Καστά Αμφίπολης, από την ΚΗ´ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων.

Συνεχίζεται η σταδιακή αφαίρεση μέρους της επίχωσης, από τον δεύτερο χώρο, πίσω από τις Καρυάτιδες και μέχρι την επιφάνεια του δαπέδου, σε βάθος 6μ. από την θόλο. Κατά την αφαίρεση της επίχωσης αποκαλύφθηκε το μεγαλύτερο τμήμα ψηφιδωτού δαπέδου, το οποίο καλύπτει όλη την επιφάνεια του χώρου δηλαδή, 4,5μ. πλάτος επί 3 μ. μήκος.

Το ψηφιδωτό είναι κατασκευασμένο από μικρά βότσαλα, λευκού, μαύρου, γκριζωπού, μπλέ, κόκκινου και κίτρινου χρώματος. Την κεντρική παράσταση περιβάλλει διακοσμητικό πλαίσιο, πλάτους 0,60μ.,το οποίο συντίθεται από διπλό μαίανδρο, τετράγωνα και τρέχουσα σπείρα. Το φόντο της παράστασης είναι σε αποχρώσεις γκρί-μπλέ.

Η κεντρική παράσταση απεικονίζει άρμα σε κίνηση, που σύρεται από δύο λευκά άλογα, το οποίο οδηγεί γενειοφόρος ώριμος άνδρας, με στεφάνι δάφνης στο κεφάλι, κάτι που αποδεικνύει πως είναι νικητής. Μπροστά από το άρμα απεικονίζεται ο θεός Ερμής ως ψυχοπομπός, ο οποίος φορά πέτασο, μανδύα, φτερωτά σανδάλια και κρατά κηρύκειο. Η σύνθεση έχει κατεύθυνση από ανατολικά προς τα δυτικά.

Η παράσταση διακρίνεται για την εξαίρετη τέχνη στην απόδοση των λεπτομερειών των χαρακτηριστικών, τόσο των μορφών, όσο και των αλόγων, όπως και για την αρμονία των χρωμάτων. Η σύνθεση είναι σύγχρονη του ταφικού συγκροτήματος και χρονολογείται στο τελευταίο τέταρτο του 4ου αιώνα π.Χ. Το ψηφιδωτό έχει υποστεί φθορά στο κέντρο, σε σχήμα κύκλου, διαμέτρου 0,80μ. Ωστόσο, πολλά μέρη από το φθαρμένο τμήμα έχουν βρεθεί στην αμμώδη επίχωση. Τις επόμενες μέρες θα γίνει προσπάθεια συγκόλλησης και αποκατάστασής του, προκειμένου να συντεθεί, στο μέτρο του δυνατού, η συνολική εικόνα της παράστασης.

Το ψηφιδωτό δάπεδο, ανατολικά και δυτικά, δεν έχει αποκαλυφθεί στο σύνολό του, καθώς η ανασκαφή είναι ακόμη σε εξέλιξη στα τμήματα αυτά. Στα νότια του ψηφιδωτού δαπέδου και ανάμεσα στα βάθρα των Καρυατίδων αποκαλύφθηκε πώρινο κατώφλι, καλυμένο με λευκό κονίαμα. Στα βόρεια του δαπέδου αποκαλύφθηκε το μαρμάρινο κατώφλι της θύρας, που οδηγεί στον τρίτο χώρο, διακοσμημένο με ιωνικό κυμάτιο, στο κάτω μέρος του.

Επίσης, εντοπίστηκαν, ακριβώς κάτω από το θύρωμα, προς το εσωτερικό του τρίτου χώρου, δύο ακόμη τμήματα από τα μαρμάρινα θυρόφυλλα.

Πηγή: tovima.gr
Δημοσίευση: 13/10/2014.

Πέμπτη 9 Οκτωβρίου 2014

Αμφίπολη: Τι λέει ο αρχαιολόγος για τον στρατηγό του Μεγ. Αλεξάνδρου

Ο Νέαρχος είναι ο στρατηγός που «κρύβεται» στην Αμφίπολη, επιμένει ο καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Μιχάλης Τιβέριος, μετά τις ανακοινώσεις της υπεύθυνης της ανασκαφής στην Αμφίπολη Κατερίνας Περιστέρη ότι ο τάφος στον τύμβο Καστά ανήκει σε στρατηγό.

Οι ανακοινώσεις της αρχαιολόγου περιορίζουν σημαντικά τον κύκλο των... υποψηφίων για το ποιος είναι θαμμένος στο εντυπωσιακό μνημείο. Βέβαια, η λίστα με τους στρατηγούς του Μεγάλου Αλεξάνδρου είναι τεράστια, καθώς ο στρατός του Μακεδόνα στρατηλάτη περιελάμβανε έναν μεγάλο αριθμό υψηλόβαθμων αξιωματικών και αρκετοί από αυτούς ήταν προσωπικοί και στενοί φίλοι του.

Ομως, σύμφωνα με τον καθηγητή Τιβέριο, επικρατέστερος «ένοικος» του τύμβου είναι ο Νέαρχος. «Με βάση τη λογική, ο συγκεκριμένος στρατηγός είναι πιο πιθανό να βρίσκεται στον τάφο αυτόν, καθώς είναι ο μοναδικός που ήταν Αμφιπολίτης. Είχε γεννηθεί στην Κρήτη, αλλά από μικρή ηλικία είχε πάει με τον πατέρα του στην Αμφίπολη και ήταν πολίτης της. Θεωρώ ως πιο πιθανό το σενάριο να έχει ταφεί ο Νέαρχος στον τύμβο και όχι κάποιος άλλος στρατηγός, καθώς σε αυτή την περίπτωση, με βάση πάντα τη λογική, ο τάφος του θα έπρεπε να είχε κατασκευαστεί στην πρωτεύουσα του μακεδονικού βασιλείου» λέει στη «δημοκρατία» ο καθηγητής.

Η περίπτωση του Νεάρχου είναι ξεχωριστή, καθώς προερχόταν από την Αμφίπολη, η οποία, αν και δεν ήταν η πρωτεύουσα της Μακεδονίας, κατείχε σημαντική θέση στην ιστορία της. Και αυτό γιατί από το φημισμένο λιμάνι της ξεκίνησε ο στόλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου για την εκστρατεία στα πέρατα της Γης.

Το γεγονός αυτό, σύμφωνα με τον καθηγητή, προκρίνει το σενάριο στον τύμβο Καστά να έχει ταφεί ο Νέαρχος, ο οποίος είναι από τους πιο φημισμένους στρατηγούς.

Στο μεταξύ, οι ανασκαφές μέσα στο μνημείο συνεχίζονται με αργά και σταθερά βήματα.

Οι κινήσεις των αρχαιολόγων είναι πολύ προσεκτικές, καθώς αφαιρούν χώμα από τον τρίτο θάλαμο σε μικρές ποσότητες. Κάθε μέρα το ύψος του χώματος κατεβαίνει μόλις 30 εκατοστά σαν να εργάζονται με... κουταλάκι. Και αυτό γιατί γίνονται έρευνες για εντοπισμό αρχαίων αντικειμένων μέσα στο χώμα ή άλλων στοιχείων που θα συνθέσουν το παζλ της ανασκαφής. Στον τρίτο θάλαμο το δάπεδο υπολογίζεται στα 7,5 μέτρα, ενώ αυτή τη στιγμή βρίσκονται στα 3,60 μέτρα.

Πηγή: demokratia.news
Νίκος Πιτσιακίδης
Δημοσίευση:9/10/2014.

Τετάρτη 8 Οκτωβρίου 2014

Η Αμφίπολη, οι ανασκαφές και η πολιτική εκμετάλλευση


Η αρχαιολόγος Δ. Κουτσούμπα που συγκέντρωσε με τον Δ. Πλάντζο υπογραφές επιστημόνων κατά της λογοκρισίας με αφορμή τις δηλώσεις Παλαγγιά, μιλά στο TheTOC.gr

«Υψώνουμε ένα τείχος και λέμε: οι επιστημονικές απόψεις δεν στοχοποιούνται, δεν λογοκρίνονται» με αφορμή την «αιρετική» διατύπωση της κυρίας ΄Ολγας Παλαγγιά ότι το μνημείο της Αμφίπολης δεν είναι μακεδονικών αλλά ρωμαϊκών χρόνων που βρέθηκε στο μάτι του κυκλώνα.

Στο TheTOC.gr μιλά ο άνθρωπος που είχε την πρωτοβουλία της συγκέντρωσης 140 υπογραφών στην επιστολή διαμαρτυρίας για «σεβασμό της επιστήμης που πάει μπροστά με ερωτήματα κι όχι με βεβαιότητες». Η Δέσποινα Κουτσούμπα καταθέτει επίσης και την προσωπική της άποψη ότι στην περίπτωση του μνημείου της Αμφίπολης υπήρξε λάθος επικοινωνιακή τακτική αλλά και σαφέστατη προσπάθεια της κυβέρνησης να αποπροσανατολίσει από άλλα ζητήματα. Η ίδια μιλά για κυβερνητική διαχείριση του μνημείου «από τη στιγμή που ο πρώτος ο οποίος χρονολόγησε τον τάφο (θυμίζω η κυρία Περιστέρη είχε χρονολογήσει τον περίβολο) ήταν ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς σε συνέντευξή του σε κυριακάτικη εφημερίδα ως μη όφειλε…»

Πίσω από την δήλωση – διαμαρτυρία 140 φοιτητών, μεταπτυχιακών, ανέργων, συνταξιούχων, μονίμων και καθηγητών «σε κάθε απόπειρα ποινικοποίησης της επιστημονικής άποψης και στοχοποίησης των όσων την εκφέρουν» με αφορμή την διατύπωση της Καθηγήτριας Κλασσικής Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών ότι ο τάφος «δείχνει» ρωμαϊκά χρόνια που κατηγορήθηκε, είναι η προαναφερθείσα Δέσποινα Κουτσούμπα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ ΕΕΑ και ο Δημήτρης Πλάντζος, επ. καθηγητής κλασσικής αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Οι δυο αρχαιολόγοι είχαν την πρωτοβουλία να συγκεντρώσουν υπογραφές «ανθρώπων που έχουν την ίδια ανάγκη», όπως λέει στο TheTOC.gr η πρώτη. Μεταξύ αυτών συναντά κανείς ονόματα επιστημόνων εγνωσμένου κύρους, όπως οι κ.κ. Βαλαβάνης, Τιβέριος, Στεφανίδου – Τιβερίου και άλλοι που μπορεί να «τοποθέτησαν» το μνημείο σε άλλους χρόνους από την κυρία Παλαγγιά, αναγνωρίζουν, όμως, το δικαίωμα στον καθένα να λέει την άποψή του.

«Oχι, το κείμενο δεν είναι εναντίον της κυρίας Περιστέρη»

«Oταν η κυρία Παλαγγιά εκφέρει μια επιστημονική γνώμη και η αντιμετώπιση είναι ότι είναι… πράκτορας των Σκοπιανών (γιατί αυτό γράφτηκε σε κάποιες εφημερίδες και το αναπαρήγαγαν πάρα πολλά blogs), οφείλουμε να το στιγματίσουμε.

Φαντάζεστε μια κοινωνία που ένας επιστήμονας δεν μπορεί να εκφράσει την άποψή του διότι θα τον ρίξουν στην πυρά ή θα τον απολύσουν;», αναρωτιέται η κυρία Κουτσούμπα που έχει υπάρξει φέτος υποψήφια του ΑΝΤΑΡΣΥΑ για την Περιφέρεια Αττικής με το σχήμα Αντικαπιταλιστκή Ανατροπή.

«Oχι, το κείμενο δεν είναι εναντίον της κυρίας Περιστέρη», ξεκαθαρίζει η κυρία Κουτσούμπα αναφορικά με το ότι η υπεύθυνη της ανασκαφής καταφέρθηκε εναντίον συναδέλφων της που βγαίνουν στα media και αμφισβητούν τη χρονολόγηση του ευρήματός της (σ.σ. ως γνωστόν η κυρία Περιστέρη μιλά για Μακεδονικό τάφο). «Ολοι που υπογράφουμε αυτό το κείμενο έχουμε ένα πρόβλημα με τη διαχείριση που γίνεται από τα media που μιλούν για “Πόλεμο Αρχαιολόγων”. Αυτό το πρόβλημα έχουμε διότι τα media χρειάζονται βεβαιότητες. Τα media χρειάζονται την είδηση γρήγορα ενώ η ανασκαφή πηγαίνει αργά. Τα media χρειάζονται βεβαιότητες ενώ η ανασκαφή βγάζει ερωτήματα. Το υπουργείο προσπαθεί να προσαρμοστεί σε αυτό – γι’ αυτό έβαλε και σ’ αυτή τη θέση την κυρία Παναγιωταρέα που είναι δημοσιογράφος…. Επίσης δεν μπορεί οι επιστημονικές αντιλήψεις να βλέπονται ως εξυπηρετούσες αλλότρια συμφέροντα», λέει η κυρία Κουτσούμπα.

Αμφίπολη και επικοινωνία: η χαμένη ευκαιρία

«Εγώ προσωπικά αισθάνομαι ότι με την επικοινωνιακή διαχείριση της Αμφίπολης έχουμε χάσει μια ευκαιρία. Η ευκαιρία του ο κόσμος να εξοικειωθεί του τι είναι μια ανασκαφή, τους ρυθμούς της και ταυτόχρονα του ότι μια ανασκαφή δεν εμπεριέχει βεβαιότητες αλλά μέσα από ερωτήματα που απαντάει το χώμα παράγεται μια γνώση. Δυστυχώς αυτά αντί να παρουσιάζονται ως μια επιστημονική διαδικασία με ερωτήματα παρουσιάζονται ως βεβαιότητες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα οι Καρυάτιδες με προτεταμένα χέρια. Το υπουργείο έβγαλε δελτίο τύπου προτού ανακαλυφθούν ακόμα οι Καρυάτιδες ολόκληρες αναφέροντας ότι έχουν προτεταμένα χέρια σα να χορεύουν… συρτάκι. Μα πως; Τα χέρια ανακαλύφθηκαν δέκα μέρες μετά. Και έδωσαν στη δημοσιότητα αναπαράσταση του μνημείου όπου τις Σφίγγες τις παρουσίασαν ακέφαλες (όπως βρέθηκαν) και τις Καρυάτιδες με προτεταμένα χέρια (λες και το’ χουμε δεδομένο). Αυτό είναι αντιεπιστημονικό. ΄Η κάνεις αναπαράσταση του μνημείου όπως ήταν χθες ή αποτύπωση σχεδιαστική όπως είναι σήμερα».

«Διαψεύστηκε ο πρωθυπουργός»

Σύμφωνα με την κυρία Κουτσούμπα από τότε που ο πρωθυπουργός χρονολόγησε πρώτος τον τάφο υπήρξε μια σαφέστατη προσπάθεια της κυβέρνησης να αποπροσανατολίσει από άλλα ζητήματα, κάτι το οποίο δεν μπορεί πια να γίνει άλλο. Διότι δεν γίνεται για ενάμιση μήνα να είναι πρωτοσέλιδο η Αμφίπολη. «Ο πρωθυπουργός είχε πει ότι σε 15 μέρες θα ξέρουμε ποιος είναι ο νεκρός. Διαψεύστηκε διότι οι ρυθμοί της ανασκαφής δεν μπορούν να “κολλήσουν” στους ρυθμούς της κοινωνικής και πολιτικής πραγματικότητας που θέλει να διαμορφώσει ο καθένας», λέει η ίδια ξεκαθαρίζοντας ότι αυτές είναι προσωπικές της απόψεις που δεν έχουν καμία σχέση με το κείμενο των 140. Και καταλήγει: «Η κυβέρνηση δίνει έμφαση στην Αμφίπολη για να “ξεπλύνει” το γεγονός ότι πάρα πολλά μνημεία σ’ όλη τη χώρα δεν έχουν ούτε χρήματα για να αναστηλωθούν ενώ ταυτόχρονα και η ανασκαφή της Αμφίπολης μέχρι πέρσι δεν είχε πάρει χρήματα από το ΥΠΠΟ. Τα χρήματα που βγήκαν ως νούμερα αφορούσαν έργα ΕΣΠΑ για τα οποία έργα ΕΣΠΑ έχουν γίνει μελέτες από συναδέλφους αρχαιολόγους – δεν είναι χάρισμα. Αφορούσαν το Μουσείο, το Γυμνάσιο της Αμφίπολης κι όχι την ανασκαφή».

Οι υπογραφές των 140 συγκεντρώθηκαν σε μια ημέρα. Την Παρασκευή 10 Οκτωβρίου σύμφωνα με την κυρία Κουτσούμπα, θα δοθούν στη δημοσιότητα και άλλες υπογραφές (τόσες, ενδεχομένως και περισσότερες) διότι υπάρχουν Ελληνες και ξένοι αρχαιολόγοι – αγγλικά και Πανεπιστήμια των ΗΠΑ όπως το Μπέρκλεϊ – που θέλουν να συνυπογράψουν το κείμενο.

Πηγή: thetoc.gr
της Κατερίνας Λυμπεροπούλου
Δημοσίευση: 8/10/2014.

Αρχαιολόγος: Απειλούν όσους έχουν άλλη άποψη για την Αμφίπολη

Αντίθετος με όποιον προσπαθεί να φιμώσει τον επιστημονικό διάλογο με χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτό της καθηγήτριας, Όλγας Παλαγγιά, μετά τα πυρά που δέχτηκε για τις απόψεις που εξέφρασε γύρω από την Αμφίπολη, εμφανίζεται ο αρχαιολόγος και ταμίας του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων, Πάνος Βοσνίδης. Ο κύριος Βοσνίδης ασκεί έντονη κριτική στα Μέσα Ενημέρωσης για τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζονται τις εξελίξεις στον τύμβο Καστά, λέγοντας ότι "ο τρόπος που αναπαράγονται οι ειδήσεις είναι απαράδεκτος". Ο ίδιος διαψεύδει ότι το κείμενο που συνυπέγραψαν 140 επιστήμονες, - αρχαιολόγοι - μεταξύ των οποίων και ο ίδιος - καταφέρεται εναντίον της κυρίας Περιστέρη. "Καταφέρεται εναντίον του τρόπου που επιτίθενται μέσα και δημοσιογράφοι σε μία επιστήμονα, όπως η κυρία Παλαγγιά", σημειώνει χαρακτηριστικά.



"Η Κατερίνα Περιστέρη βγήκε και απάντησε στο πλαίσιο ενός διαλόγου επιστημονικού ενδιαφέροντος. Όποιος παρακολουθεί δημοσιεύσεις σε επιστημονικά περιοδικά θα δει ότι η επιστημονική αντιπαράθεση, ο αντίλογος, είναι κάτι αρκετά συνηθισμένο και θεμιτό", συμπληρώνει ο αρχαιολόγος.

"Η κυρία Παλαγγιά από την πλευρά της έλαβε τις απαραίτητες αποστάσεις, επικαλούμενη αυτά που γνωρίζουμε για την πορεία των ανασκαφών μέχρι αυτή τη στιγμή. Κανείς δεν λέει ότι 'αυτό είναι, είναι θέσφατο'. Η όλη ιστορία έχει χτιστεί βασισμένο στο εθνικοφαντασιακό και τον εθνικό μύθο. Πολύς κόσμος και όχι η επιστημονική κοινότητα δεν μπορεί να αντιληφθεί ότι η επιστήμη της αρχαιολογίας χρειάζεται το χρόνο της για να φέρει αποτελέσματα. Πρέπει να εξετάσουμε το πλαίσιο, να ολοκληρωθούν οι έρευνες και να στη συνέχεια να γίνει η δημοσίευση των αποτελεσμάτων. Σας θυμίζω ότι στην περίπτωση του Μανώλη Ανδρόνικου και τον ανασκαφών στη Βεργίνα οι ανακοινώσεις για τα αποτελέσματα των ανασκαφών έγιναν δύο μήνες αφότου ολοκληρώθηκε η ανασκαφή. Δεν δημοσιεύονταν δελτία τύπου το ένα μετά το άλλο όπως γίνεται σήμερα", λέει ο κύριος Βοσνίδης.

"Αυτό που λέγεται είναι ότι θέλουμε να κάνουμε μία ανοιχτή ανασκαφή σε επικοινωνία με το κοινό. Επισήμως όμως αυτό δεν γίνεται. Δεν είναι μία ανοιχτή ανασκαφή. Πρέπει να γνωρίσει ο κόσμος τη διαδικασία και να καταλάβει πώς εξάγεται το επιστημονικό συμπέρασμα και όχι να διαβάζουν μόνο τα δελτία τύπου του Υπουργείου Πολιτισμού και ό,τι του δείχνουν οι τηλεοπτικές κάμερες. Οι κάμερες στην πραγματικότητα σου δίνουν τροφή όπως θέλουν για να μπορούν να την ελέγχουν. Για παράδειγμα αν μιλάμε για ανοιχτή ανασκαφή, γιατί στο Αμύνταιο δεν ξέρει κανείς τι γίνεται; Στα Αντικύθηρα τώρα μάθαμε ότι γίνονται οι έρευνες.Γιατί δεν κοινοποιούνται;".

Όπως εξηγεί ο αρχαιολόγος, το θέμα της Αμφίπολης πήρε τέτοια έκταση γιατί είναι ένας σημαντικός αρχαιολογικός τάφος, παρά το γεγονός ότι η συγκεκριμένη θέση είναι γνωστή από το 1960. "Οι έρευνες του Λαζαρίδη σταμάτησαν, επειδή δεν υπήρχαν τα χρήματα για να συνεχιστεί η ανασκαφή. Η κυρία Περιστέρη κατάφερε να εξασφαλίσει το κονδύλι και να τις συνεχίσει. Το πρόβλημα όμως είναι η διαχείριση των ειδήσεων. Πρώτη φορά στα χρονικά λειτουργεί ανασκαφή με τέτοιους φρενήρεις ρυθμούς υπό την πίεση της δημοσιότητας. Μόνο κατά τη δημιουργία μεγάλων δημοσίων έργων ή κατασκευές εθνικών οδών ακολουθούνται τόσο γρήγοροι ρυθμοί", τονίζει ο Πάνος Βοσνίδης.

Ζητάει να αναλογιστούμε το πώς ήρθε στη δημοσιότητα το θέμα της Αμφίπολης, λέγοντας ότι: "μην ξεχνάτε ότι ανέκυψε με την επίσκεψη του πρωθυπουργού στο χώρο τον ανασκαφών. Όλος ο ντόρος για την Αμφίπολη δημιουργήθηκε, γιατί ειπώθηκε ότι εκεί βρίσκεται θαμμένος ένας σημαντικός νεκρός, ακόμα και ο ίδιος ο Μέγας Αλέξανδρος. Και ακούμε τον πρωθυπουργό να κάνει δηλώσεις για τη σημασία των ευρημάτων ως εξειδικευμένος αρχαιολόγος. Καλό είναι να αντιληφθούμε ότι η διαδικασία που γίνεται η ανασκαφή είναι εις βάρος της επιστημονικής δεοντολογίας. Εμείς δεν μπορούμε να παραμείνουμε αμέτοχοι σε αυτό. Και όταν το λέμε στηλιτευόμαστε ως ανθέλληνες και προδότες. Από το υλικό που έχει δημοσιογραφικά δημοσιευθεί βγαίνουν επιστήμονες και διατυπώνουν τις απόψιες τους. Όταν διατυπώνεται μία άλλη άποψη. Υποστηρίζουμε την άλλη άποψη. Αν ήταν να υπάρχει ένας μονόλογος θα είχαμε προπαγάνδα και όχι επιστήμη.

"Το κείμενο το συνυπογράφουν και έγκριτοι καθηγητές αρχαιολογίας. Κόσμος που είναι υπέρ της ερμηνείας των αποτελεσμάτων της Περιστέρη και όχι μόνο αντίθετοι. Είναι διατυπωμένο έτσι για να μπορέσει να προφυλάξει όλους τους επιστήμονες, που θέλουν να πούνε μία άλλη άποψη. Έχουμε λάβει απειλητικά μηνύματα με τις διάφορες ανακοινώσεις, όταν έβγαιναν μέλη του ΔΣ των αρχαιολόγων και είχαν αντίθετη άποψη. Η θέση των αρχαιολόγων είναι αντίθετη στις πρακτικές διαχείρισης και προβολής της ανασκαφής. Βλέπουμε την άμισθη υπάλληλο του υπουργείου πολιτισμού, Άννα Παναγιωταρέα να κάνει ανακοινώσεις. Η κυρία Παναγιωταρέα όμως δεν έχει θέση στο θέμα αυτό και χειρίστηκε λάθος την προβολή της Αμφίπολης".

Η κουβέντα μας συνεχίστηκε για το πολιτικό σόου με αφορμή την ανασκαφή της Αμφίπολης. "Κάποιοι", όπως λέει, "σκοπό να ικανοποιήσουν κάποιοι συγκεκριμένες ανάγκες, εξυπηρετώντας τη δημόσια εικόνα τους". Τέλος, κάνει λόγο για χαρακτηρισμούς - όπως ανθέλληνες - που εκτοξεύθηκαν από διάφορες πλευρές, επώνυμα ή ανώνυμα, απευθυνόμενες στους επιστήμονες που είχαν εκφράσει αντίθετη άποψη στα όσα δημοσιεύουν ως θέσφατα τα μέσα ενημέρωσης.

Αναλυτικά το κείμενο και τα ονόματα των υπογραφόντων αρχαιολόγων:

Όσοι και όσες υπογράφουμε αυτό το κείμενο, επιστήμονες που ασχολούμαστε με την πολιτισμική κληρονομιά, παρακολουθούμε με ιδιαίτερη ανησυχία τις –συνεχιζόμενες– επιθέσεις που δέχεται η καθηγήτρια κλασικής αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών κυρία Όλγα Παλαγγιά, με αφορμή τη διατύπωση από μέρους της μιας επιστημονικής υπόθεσης εργασίας σχετικά με το ανασκαπτόμενο μνημείο στην Αμφίπολη. Αντίστοιχες επιθέσεις για τις απόψεις τους δέχονται και άλλοι αρχαιολόγοι και ιστορικοί. Εκφράζουμε την απόλυτη αντίθεσή μας σε κάθε απόπειρα ποινικοποίησης της επιστημονικής άποψης και στοχοποίησης όσων την εκφέρουν.

Ανεξάρτητα από το αν κανείς συμφωνεί ή διαφωνεί με την όποια υπόθεση εργασίας, οι λοιδορίες, οι συκοφαντίες και οι απειλές, επώνυμες και ανώνυμες, εναντίον οποιουδήποτε επιστήμονα επιχειρεί να διατυπώσει καθαρά επιστημονικές απόψεις που φαίνεται να αντιβαίνουν στην επικρατούσα στα ΜΜΕ αντίληψη, δεν απειλούν μόνον την αρχή της ελευθερίας του λόγου την οποία, θεωρητικά έστω, αποδέχεται και τηρεί η χώρα μας• επιπλέον, υπονομεύουν τον ίδιο τον παιδευτικό ρόλο της ελληνικής πολιτισμικής κληρονομιάς, μετατρέποντάς την από αντικείμενο δημιουργικού διαλόγου σε στοιχείο σύγκρουσης και αντιπαλότητας.

Η αρχαιολογία, όπως άλλωστε και η ιστορία, βασίζει τα πορίσματά της σε μια εξαντλητική διαδικασία αναζήτησης, αμφισβήτησης και αναστοχασμού. Δεν επιζητούμε την απόλυτη αλήθεια, χτίζουμε πάνω στα ερωτήματα.

Με την παρέμβασή μας αυτή θα θέλαμε να παροτρύνουμε τόσο τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης όσο και το κοινό τους να αποδεχτούν τις ιδιαιτερότητες της επιστημονικής συζήτησης: ο ερευνητικός στοχασμός και ο επιστημονικός διάλογος μπορούν να μας οδηγήσουν στην καλύτερη κατανόηση του παρελθόντος, αλλά αδυνατούν να μετατρέψουν την ιστορική γνώση σε άτεγκτο και απαράβατο «καθεστώς αλήθειας».

Όπως και κάθε άλλο επιστημονικό πόρισμα, έτσι και οι δηλώσεις που αφορούν τις πρόσφατες αρχαιολογικές ανακαλύψεις υπόκεινται αναπόφευκτα στην κρίση της επιστημονικής κοινότητας. Η συνεχής επινόηση «εσωτερικών εχθρών» και «δολίων» κινήτρων πίσω από κάθε έκφραση ακαδημαϊκής παρρησίας όχι μόνον λειτουργεί ως πνευματική τροχοπέδη, αλλά και στερεί το ευρύ κοινό από αυτό ακριβώς το αγαθό που υποτίθεται ότι του εξασφαλίζει: την ανοικτή, απρόσκοπτη και ειλικρινή πρόσβαση στη γνώση.

ΥΠΟΓΡΑΦΕΣ:

1. Αλεξάκη Μαρία, αρχαιολόγος – μουσειολόγος
2. Αλεξόπουλος Γιώργος, αρχαιολόγος, ΥΠΠΟΑ (Γ΄ ΕΠΚΑ)
3. Ανδρέου Αλέξανδρος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)
4. Ανδριανάκης Μιχάλης, επίτιμος διευθυντής Αρχαιοτήτων
5. Ανδριανοπούλου Παναγιώτα, εθνολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΙΝΕΠΟΚ)
6. Ανεζίρη Σοφία, επ. καθ. αρχαίας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
7. Αποστολάκη Νατάσα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (28η ΕΒΑ)
8. Αποστόλου Eυαγγελία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)
9. Αργυρόπουλος Βασίλης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΣΤ΄ ΕΠΚΑ)
10. Αριστοδήμου Γεωργία, δρ. ρωμαϊκής αρχαιολογίας
11. Ασλανίδης Αλέξανδρος, συμβασιούχος αρχαιολόγος
12. Βαλαβάνης Πάνος, καθ. κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
13. Βαρλάς Μιχάλης, ιστορικός (Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού)
14. Βασιλάκης Αντώνης, επίτιμος διευθυντής Αρχαιοτήτων
15. Βασιλογάμβρου Αδαμαντία, επίτιμη διευθύντρια Αρχαιοτήτων
16. Βενιέρη Γιάννα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)
17. Βεργάκη Αναστασία, μεταπτυχιακή φοιτήτρια αρχαιολογίας ΕΚΠΑ
18. Βεροπουλίδου Ειρήνη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού)
19. Βλίζος Σταύρος, λέκτορας κλασικής αρχαιολογίας (Ιόνιο Πανεπιστήμιο)
20. Βοσνίδης Πάνος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Βυζαντινό Μουσείο)
21. Γαβριλάκη Ειρήνη, αρχαιολόγος, Τμηματάρχης Μουσείων, Εκθέσεων και Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων, ΥΠΠΟΑ (ΚΕ΄ ΕΠΚΑ)
22. Γαγανάκης Κώστας, αν. καθ. νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
23. Γαρδίκα Κατερίνα, αν. καθ. νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
24. Γιαλαμά Σοφία, απόφοιτος Ιστορικού Αρχαιολογικού, Τμηματάρχης Προσωπικού ΥΠΠΟΑ
25. Γιόρκα Νικολάου, ιστορικός ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)
26. Γκότσης Στάθης, ιστορικός ΥΠΠΟΑ (ΒΧΜ), πρόεδρος Ενιαίου Συλλόγου Υπαλλήλων ΥΠΠΟΑ
27. Γρατσία Ειρήνη, αρχαιολόγος, συντονίστρια MONUMENTA
28. Δάβος Γιώργης-Βύρων, επισκέπτης καθηγητής Ιστορίας της Τέχνης (Μπρέρα, Ιταλία) και Φιλοσοφίας της Γλώσσας (Βίγο, Ισπανία)
29. Δακουρά-Βογιατζόγλου Όλγα, συνταξιούχος αρχαιολόγος (Α΄ΕΠΚΑ)
30. Δαμάσκος Δημήτρης, επ. καθ. κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Πατρών)
31. Δρανδάκη Αναστασία, επιμελήτρια της Βυζαντινής Συλλογής, Μουσείο Μπενάκη
32. Δρελιώση Tασία, συνταξιούχος αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ
33. Θεοδωρίδης Κώστας, συμβασιούχος αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΕΑΜ)
34. Ιωσήφ Παναγιώτης, αρχαιολόγος, γενικός γραμματέας της Βελγικής Αρχαιολογικής Σχολής Αθηνών
35. Κακαβάς Γεώργιος, διευθυντής Νομισματικού Μουσείου & αναπληρωτής διευθυντής Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, ΥΠΠΟΑ
36. Κακαβογιάννη Όλγα, επίτιμη διευθύντρια Αρχαιοτήτων
37. Κακαβογιάννης Ευάγγελος, επίτιμος διευθυντής Αρχαιοτήτων
38. Καλαϊτζή Μύρινα, Αρχαιολόγος, Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών
39. Κανελλόπουλος Χρύσανθος, λέκτορας κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
40. Κανίνια Εριφύλη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΒ ΕΠΚΑ)
41. Καπιζιώνη Ανδρονίκη, προϊσταμένη Τμήματος Συντήρησης ΥΠΠΟΑ (ΕΠΣΒΕ)
42. Καραγιαννόπουλος Χρήστος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΛΔ΄ ΕΠΚΑ)
43. Καραμανωλάκης Βαγγέλης, λέκτορας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
44. Καρλιάμπας Γιάννης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ
45. Κασιμάτη Μαριλένα, επιμελήτρια Εθνικής Πινακοθήκης
46. Κατάκης Στέλιος, λέκτορας κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
47. Κατερίνα Κωνσταντινίδου, επ. καθηγήτρια νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
48. Κατσιαμπούρα Γιάννα, ιστορικός επιστημών, ΙΙΕ/Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών
49. Κονιώτη Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΑΒΜΜ)
50. Κονόρτας Παρασκευάς, αν. καθηγητής νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
51. Κοπανιάς Κώστας, λέκτορας προϊστορικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
52. Κοσμίδης Δημήτρης, κοινωνικός ανθρωπολόγος, ιστορικός
53. Κουμνά Αγγελική, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Διεύθυνση Αναστήλωσης Νεωτέρων και Συγχρόνων Μνημείων)
54. Κουρσούμης Σωκράτης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΛΖ΄ ΕΠΚΑ)
55. Κουσουρής Δημήτρης, ιστορικός (Universität Konstanz, Γερμανία)
56. Κουτσούμπα Δέσποινα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (EEA)
57. Κουτσουμπού Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΑ΄ ΕΠΚΑ)
58. Κουφού Αγγελική, ιστορικός
59. Κρίγκα Δήμητρα, αρχαιολόγος, δρ. προϊστορικής αρχαιολογίας
60. Κριτζάς Χαράλαμπος, επίτιμος διευθυντής Επιγραφικού Μουσείου
61. Λαλάκη Δέσποινα, κοινωνιολόγος (The New School University, Η.Π.Α.)
62. Λαμπροπούλου Δήμητρα, λέκτορας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
63. Λεκάκης Στέλιος, αρχαιολόγος – σύμβουλος διαχείρισης πολιτιστικής κληρονομιάς RA CAA-UCL
64. Λένη Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΑΝΣΜ)
65. Λιάκος Αντώνης, τ. καθηγητής νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
66. Λοΐζου Ευγενία, μεταπτυχιακή φοιτήτρια προϊστορικής αρχαιολογίας ΑΠΘ
67. Μαζαράκης Αινιάν Αλέξανδρος, καθ. κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)
68. Μανιάτη Ευαγγελία, συμβασιούχος αρχαιολόγος, αντιπρόεδρος σωματείου εργαζομένων ΥΠΠΟΑ Λακωνίας
69. Μαρή Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (13η ΕΒΑ)
70. Μαρκέτου Τούλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΒ΄ ΕΠΚΑ)
71. Ματάλας Παρασκευάς, ιστορικός (Πανεπιστήμιο Αιγαίου)
72. Μαυράκη – Μπαλάνου Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΓ΄ΕΠΚΑ)
73. Μητσοπούλου Χριστίνα, δρ. αρχαιολόγος (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)
74. Μιχαηλίδου Πέγκυ, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ΄ΕΠΚΑ)
75. Μούλιου Μάρλεν, λέκτορας μουσειολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
76. Μουλλού Δωρίνα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΙΠΚΑ)
77. Μουνδρέα-Αγραφιώτη Aντίκλεια, αναπληρώτρια καθηγήτρια προϊστορικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)
78. Μπακάλης Βασίλης, συντηρητής αρχαιοτήτων ΥΠΠΟΑ (Βυζαντινό Μουσείο)
79. Μπάρα Αθανασία, ιστορικός οικονομολόγος
80. Μπαρδάνη Βούλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ ΕΠΚΑ)
81. Μπαχλάς Βησσαρίων, αρχαιολόγος ΥΠ.ΠΟ.Α. (Ε.Π.Σ.Β.Ε.)
82. Μπενάκη Ελένη, αρχαιολόγος του ΑΠΘ σε διαθεσιμότητα-κινητικότητα,Υπουργείο Παιδείας
83. Μπιργάλιας Νίκος, επ. καθηγητής αρχαίας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
84. Μπιρμπίλη Ελένη, συγγραφέας
85. Μπούμπουλη Φανή, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Βυζαντινό Μουσείο)
86. Μπουρνιάς Λεωνίδας, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ ΕΠΚΑ)
87. Νικολακοπούλου Αντωνία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)
88. Νικολόπουλος Βαγγέλης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Β΄ ΕΠΚΑ)
89. Ντόβα Ανθή, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Β΄ΕΠΚΑ)
90. Παλαιοθόδωρος Δημήτρης, επ. καθηγητής κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)
91. Παπαδάτος Γιάννης, επ. καθηγητής προϊστορικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
92. Παπαδόπουλος Αλέξανδρος, βοηθός λέκτορα πολιτισμικών σπουδών (Liverpool Hope University)
93. Παπαδοπούλου Πέπη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΖ" ΕΠΚΑ)
94. Παπαθανασίου Ευάγγελος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (10η ΕΒΑ)
95. Παπασταματίου Κλεοπάτρα, συντηρήτρια αρχαιοτήτων (συνταξιούχος υπάλληλος ΥΠΠΟΑ, ΔΣΑΝΜ)
96. Παπούδας Δημήτρης, έκτακτος αρχαιολόγος, απ. πρόεδρος Συλλόγου Εκτάκτων Αρχαιολόγων
97. Πιανάλτο Άννα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Βυζαντινό Μουσείο)
98. Πιπέλια Ελένη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΙΤΕΠΠΑ)
99. Πλάντζος Δημήτρης, επ. καθ. κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
100. Πλάτων Λευτέρης, αν. καθηγητής προϊστορικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
101. Πλιάτσικα Βασιλική, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΓΔΑΠΚ)
102. Πουλάκη Έφη, υπό συνταξιοδότηση διευθύντρια ΥΠΠΟΑ (ΚΖ ΕΠΚΑ)
103. Ραυτοπούλου Στέλλα, αρχαιολόγος, Β΄ ΕΠΚΑ
104. Σακαλή Όλγα, αρχαιολογος ΥΠΠΟΑ (ΔΙΤΠΠΑ), πρόεδρος Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων
105. Σαμπανοπούλου Λίλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (9η ΕΒΑ)
106. Σαπουνά -Σακελλαράκη Έφη, επίτιμη έφορος αρχαιοτήτων Ευβοίας
107. Σαρικάκη Βούλα, Αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΓΔΑΠΚ)
108. Σειρηνίδου Βάσω, επ. καθ. νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
109. Σημαντώνη-Μπουρνιά Εύα, επ. καθηγήτρια κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)
110. Σίκλα Ευαγγελία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ" ΕΠΚΑ)
111. Σκαφιδά Ευαγγελία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΙΓ" ΕΠΚΑ)
112. Σούλιου Αναστασία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΤΠΠΑ)
113. Σταματέλου Άρτεμις, αρχαιολόγος-μουσειολόγος
114. Σταρίδα Λιάνα, αρχαιολόγος, συνταξιούχος ΥΠΠΟΑ (13η ΕΒΑ)
115. Στεφανίδου-Τιβερίου Θεοδοσία, καθηγήτρια κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης)
116. Στεφανοπούλου Έλενα, υποψήφια διδάκτωρ αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Southampton)
117. Στρατούλη Γεωργία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΘ΄ ΕΠΚΑ)
118. Τιβέριος Μιχάλης, ακαδημαϊκός, καθηγητής κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης)
119. Τιγγινάγκα Γιάννα, αρχιτέκτων, συνταξιούχος ΥΠΠΟΑ (ΔΑΑΜ)
120. Τριανταφυλλίδης Iωάννης, άνεργος αρχαιολόγος
121. Τσακιράκης Ευάγγελος, αρχαιολόγος & απόφοιτος ΕΣΔΔ, ειδικός επιστήμονας Συνηγόρου του Πολίτη
122. Τσιποπούλου Μεταξία, δρ. επίτιμη διευθύντρια ΥΠΠΟΑ
123. Τσουλάκου Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΛΗ ΕΠΚΑ)
124. Τσώτα Ευαγγελία-Βασιλική, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)
125. Φαϊτάκη Στέλλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (3η ΕΒΑ)
126. Φακιολά Μαρία, λαογράφος-εθνολόγος ΥΠΠΟΑ
127. Φανουράκης Σήφης, αρχιτέκτονας ΥΠΠΟΑ (ΥΝΕΜΤΕΚ)
128. Φανταουτσάκη Χαρούλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΒ΄ ΕΠΚ)
129. Φλώρου Πόπη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΒΜΑ)
130. Φωτοπούλου Σταυρούλα, λαογράφος-εθνολόγος, Αν. Δ/ντρια ΔΙΝΕΠΟΚ
131. Χαμηλάκη Κατερίνα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (22η ΕΒΑ)
132. Χαμηλάκης Γιάννης, καθηγητής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Southampton)
133. Χαραλαμπίδης Δημήτρης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΕΑΜ)
134. Χουντάση Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ" ΕΠΚΑ)
135. Χουρμουζιάδη Νάσια, μουσειολόγος (Πανεπιστήμιο Αιγαίου)
136. Χρήστος Κουτσοθανάσης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΤΠΠΑ)
137. Χριστοδουλίδης Νίκος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΒ" ΕΚΠΑ)
138. Χρυσάφη Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΛΑ΄ ΕΠΚΑ)
139. Ψάλτη Αθανασία, διευθύντρια Ι΄ΕΠΚΑ
140. Ψωμά Ελένη, αν. καθηγήτρια αρχαίας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

Πηγή: news.gr
του Γιώργου Λαμπίρη
Δημοσίευση: 8/10/2014.

Τρίτη 7 Οκτωβρίου 2014

«Οι επιστημονικές απόψεις δεν ενοχοποιούνται και δεν λογοκρίνονται»: κείμενο στήριξης στην Όλγα Παλαγγιά


140 επιστήμονες από πολύ διαφορετικές αφετηρίες και με διαφορετικές απόψεις, φοιτητές, συμβασιούχοι, υπάλληλοι του ΥΠΠΟΑ, καθηγητές πανεπιστημίου, άνεργοι, εκφράζουν την αγανάκτησή τους για τη στοχοποίηση επιστημονικών απόψεων από τα ΜΜΕ. Με αφορμή τις επιθέσεις στην Όλγα Παλαγγιά ενώνουν τη φωνή τους για το αυτονόητο: την ελευθερία εκφοράς επιστημονικών απόψεων.

Το πλήρες κείμενο:

Όσοι και όσες υπογράφουμε αυτό το κείμενο, επιστήμονες που ασχολούμαστε με την πολιτισμική κληρονομιά, παρακολουθούμε με ιδιαίτερη ανησυχία τις –συνεχιζόμενες– επιθέσεις που δέχεται η καθηγήτρια κλασικής αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών κυρία Όλγα Παλαγγιά, με αφορμή τη διατύπωση από μέρους της μιας επιστημονικής υπόθεσης εργασίας σχετικά με το ανασκαπτόμενο μνημείο στην Αμφίπολη. Αντίστοιχες επιθέσεις για τις απόψεις τους δέχονται και άλλοι αρχαιολόγοι και ιστορικοί. Εκφράζουμε την απόλυτη αντίθεσή μας σε κάθε απόπειρα ποινικοποίησης της επιστημονικής άποψης και στοχοποίησης όσων την εκφέρουν.

Ανεξάρτητα από το αν κανείς συμφωνεί ή διαφωνεί με την όποια υπόθεση εργασίας, οι λοιδορίες, οι συκοφαντίες και οι απειλές, επώνυμες και ανώνυμες, εναντίον οποιουδήποτε επιστήμονα επιχειρεί να διατυπώσει καθαρά επιστημονικές απόψεις που φαίνεται να αντιβαίνουν στην επικρατούσα στα ΜΜΕ αντίληψη, δεν απειλούν μόνον την αρχή της ελευθερίας του λόγου την οποία, θεωρητικά έστω, αποδέχεται και τηρεί η χώρα μας• επιπλέον, υπονομεύουν τον ίδιο τον παιδευτικό ρόλο της ελληνικής πολιτισμικής κληρονομιάς, μετατρέποντάς την από αντικείμενο δημιουργικού διαλόγου σε στοιχείο σύγκρουσης και αντιπαλότητας.

Η αρχαιολογία, όπως άλλωστε και η ιστορία, βασίζει τα πορίσματά της σε μια εξαντλητική διαδικασία αναζήτησης, αμφισβήτησης και αναστοχασμού. Δεν επιζητούμε την απόλυτη αλήθεια, χτίζουμε πάνω στα ερωτήματα.

Με την παρέμβασή μας αυτή θα θέλαμε να παροτρύνουμε τόσο τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης όσο και το κοινό τους να αποδεχτούν τις ιδιαιτερότητες της επιστημονικής συζήτησης: ο ερευνητικός στοχασμός και ο επιστημονικός διάλογος μπορούν να μας οδηγήσουν στην καλύτερη κατανόηση του παρελθόντος, αλλά αδυνατούν να μετατρέψουν την ιστορική γνώση σε άτεγκτο και απαράβατο «καθεστώς αλήθειας».

Όπως και κάθε άλλο επιστημονικό πόρισμα, έτσι και οι δηλώσεις που αφορούν τις πρόσφατες αρχαιολογικές ανακαλύψεις υπόκεινται αναπόφευκτα στην κρίση της επιστημονικής κοινότητας. Η συνεχής επινόηση «εσωτερικών εχθρών» και «δολίων» κινήτρων πίσω από κάθε έκφραση ακαδημαϊκής παρρησίας όχι μόνον λειτουργεί ως πνευματική τροχοπέδη, αλλά και στερεί το ευρύ κοινό από αυτό ακριβώς το αγαθό που υποτίθεται ότι του εξασφαλίζει: την ανοικτή, απρόσκοπτη και ειλικρινή πρόσβαση στη γνώση.

ΥΠΟΓΡΑΦΕΣ:

1. Αλεξάκη Μαρία, αρχαιολόγος – μουσειολόγος

2. Αλεξόπουλος Γιώργος, αρχαιολόγος, ΥΠΠΟΑ (Γ΄ ΕΠΚΑ)

3. Ανδρέου Αλέξανδρος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)

4. Ανδριανάκης Μιχάλης, επίτιμος διευθυντής Αρχαιοτήτων

5. Ανδριανοπούλου Παναγιώτα, εθνολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΙΝΕΠΟΚ)

6. Ανεζίρη Σοφία, επ. καθ. αρχαίας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

7. Αποστολάκη Νατάσα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (28η ΕΒΑ)

8. Αποστόλου Eυαγγελία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)

9. Αργυρόπουλος Βασίλης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΣΤ΄ ΕΠΚΑ)

10. Αριστοδήμου Γεωργία, δρ. ρωμαϊκής αρχαιολογίας

11. Ασλανίδης Αλέξανδρος, συμβασιούχος αρχαιολόγος

12. Βαλαβάνης Πάνος, καθ. κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

13. Βαρλάς Μιχάλης, ιστορικός (Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού)

14. Βασιλάκης Αντώνης, επίτιμος διευθυντής Αρχαιοτήτων

15. Βασιλογάμβρου Αδαμαντία, επίτιμη διευθύντρια Αρχαιοτήτων

16. Βενιέρη Γιάννα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)

17. Βεργάκη Αναστασία, μεταπτυχιακή φοιτήτρια αρχαιολογίας ΕΚΠΑ

18. Βεροπουλίδου Ειρήνη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού)

19. Βλίζος Σταύρος, λέκτορας κλασικής αρχαιολογίας (Ιόνιο Πανεπιστήμιο)

20. Βοσνίδης Πάνος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Βυζαντινό Μουσείο)

21. Γαβριλάκη Ειρήνη, αρχαιολόγος, Τμηματάρχης Μουσείων, Εκθέσεων και Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων, ΥΠΠΟΑ (ΚΕ΄ ΕΠΚΑ)

22. Γαγανάκης Κώστας, αν. καθ. νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

23. Γαρδίκα Κατερίνα, αν. καθ. νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

24. Γιαλαμά Σοφία, απόφοιτος Ιστορικού Αρχαιολογικού, Τμηματάρχης Προσωπικού ΥΠΠΟΑ

25. Γιόρκα Νικολάου, ιστορικός ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)

26. Γκότσης Στάθης, ιστορικός ΥΠΠΟΑ (ΒΧΜ), πρόεδρος Ενιαίου Συλλόγου Υπαλλήλων ΥΠΠΟΑ

27. Γρατσία Ειρήνη, αρχαιολόγος, συντονίστρια MONUMENTA

28. Δάβος Γιώργης-Βύρων, επισκέπτης καθηγητής Ιστορίας της Τέχνης (Μπρέρα, Ιταλία) και Φιλοσοφίας της Γλώσσας (Βίγο, Ισπανία)

29. Δακουρά-Βογιατζόγλου Όλγα, συνταξιούχος αρχαιολόγος (Α΄ΕΠΚΑ)

30. Δαμάσκος Δημήτρης, επ. καθ. κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Πατρών)

31. Δρανδάκη Αναστασία, επιμελήτρια της Βυζαντινής Συλλογής, Μουσείο Μπενάκη

32. Δρελιώση Tασία, συνταξιούχος αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ

33. Θεοδωρίδης Κώστας, συμβασιούχος αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΕΑΜ)

34. Ιωσήφ Παναγιώτης, αρχαιολόγος, γενικός γραμματέας της Βελγικής Αρχαιολογικής Σχολής Αθηνών

35. Κακαβάς Γεώργιος, διευθυντής Νομισματικού Μουσείου & αναπληρωτής διευθυντής Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, ΥΠΠΟΑ

36. Κακαβογιάννη Όλγα, επίτιμη διευθύντρια Αρχαιοτήτων

37. Κακαβογιάννης Ευάγγελος, επίτιμος διευθυντής Αρχαιοτήτων

38. Καλαϊτζή Μύρινα, Αρχαιολόγος, Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών

39. Κανελλόπουλος Χρύσανθος, λέκτορας κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

40. Κανίνια Εριφύλη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΒ ΕΠΚΑ)

41. Καπιζιώνη Ανδρονίκη, προϊσταμένη Τμήματος Συντήρησης ΥΠΠΟΑ (ΕΠΣΒΕ)

42. Καραγιαννόπουλος Χρήστος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΛΔ΄ ΕΠΚΑ)

43. Καραμανωλάκης Βαγγέλης, λέκτορας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

44. Καρλιάμπας Γιάννης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ

45. Κασιμάτη Μαριλένα, επιμελήτρια Εθνικής Πινακοθήκης

46. Κατάκης Στέλιος, λέκτορας κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

47. Κατερίνα Κωνσταντινίδου, επ. καθηγήτρια νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

48. Κατσιαμπούρα Γιάννα, ιστορικός επιστημών, ΙΙΕ/Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών

49. Κονιώτη Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΑΒΜΜ)

50. Κονόρτας Παρασκευάς, αν. καθηγητής νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

51. Κοπανιάς Κώστας, λέκτορας προϊστορικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

52. Κοσμίδης Δημήτρης, κοινωνικός ανθρωπολόγος, ιστορικός

53. Κουμνά Αγγελική, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Διεύθυνση Αναστήλωσης Νεωτέρων και Συγχρόνων Μνημείων)

54. Κουρσούμης Σωκράτης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΛΖ΄ ΕΠΚΑ)

55. Κουσουρής Δημήτρης, ιστορικός (Universität Konstanz, Γερμανία)

56. Κουτσούμπα Δέσποινα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (EEA)

57. Κουτσουμπού Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΑ΄ ΕΠΚΑ)

58. Κουφού Αγγελική, ιστορικός

59. Κρίγκα Δήμητρα, αρχαιολόγος, δρ. προϊστορικής αρχαιολογίας

60. Κριτζάς Χαράλαμπος, επίτιμος διευθυντής Επιγραφικού Μουσείου

61. Λαλάκη Δέσποινα, κοινωνιολόγος (The New School University, Η.Π.Α.)

62. Λαμπροπούλου Δήμητρα, λέκτορας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

63. Λεκάκης Στέλιος, αρχαιολόγος – σύμβουλος διαχείρισης πολιτιστικής κληρονομιάς RA CAA-UCL

64. Λένη Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΑΝΣΜ)

65. Λιάκος Αντώνης, τ. καθηγητής νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

66. Λοΐζου Ευγενία, μεταπτυχιακή φοιτήτρια προϊστορικής αρχαιολογίας ΑΠΘ

67. Μαζαράκης Αινιάν Αλέξανδρος, καθ. κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)

68. Μανιάτη Ευαγγελία, συμβασιούχος αρχαιολόγος, αντιπρόεδρος σωματείου εργαζομένων ΥΠΠΟΑ Λακωνίας

69. Μαρή Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (13η ΕΒΑ)

70. Μαρκέτου Τούλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΒ΄ ΕΠΚΑ)

71. Ματάλας Παρασκευάς, ιστορικός (Πανεπιστήμιο Αιγαίου)

72. Μαυράκη – Μπαλάνου Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΓ΄ΕΠΚΑ)

73. Μητσοπούλου Χριστίνα, δρ. αρχαιολόγος (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)

74. Μιχαηλίδου Πέγκυ, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ΄ΕΠΚΑ)

75. Μούλιου Μάρλεν, λέκτορας μουσειολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

76. Μουλλού Δωρίνα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΙΠΚΑ)

77. Μουνδρέα-Αγραφιώτη Aντίκλεια, αναπληρώτρια καθηγήτρια προϊστορικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)

78. Μπακάλης Βασίλης, συντηρητής αρχαιοτήτων ΥΠΠΟΑ (Βυζαντινό Μουσείο)

79. Μπάρα Αθανασία, ιστορικός οικονομολόγος

80. Μπαρδάνη Βούλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ ΕΠΚΑ)

81. Μπαχλάς Βησσαρίων, αρχαιολόγος ΥΠ.ΠΟ.Α. (Ε.Π.Σ.Β.Ε.)

82. Μπενάκη Ελένη, αρχαιολόγος του ΑΠΘ σε διαθεσιμότητα-κινητικότητα,Υπουργείο Παιδείας

83. Μπιργάλιας Νίκος, επ. καθηγητής αρχαίας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

84. Μπιρμπίλη Ελένη, συγγραφέας

85. Μπούμπουλη Φανή, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Βυζαντινό Μουσείο)

86. Μπουρνιάς Λεωνίδας, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ ΕΠΚΑ)

87. Νικολακοπούλου Αντωνία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)

88. Νικολόπουλος Βαγγέλης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Β΄ ΕΠΚΑ)

89. Ντόβα Ανθή, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Β΄ΕΠΚΑ)

90. Παλαιοθόδωρος Δημήτρης, επ. καθηγητής κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)

91. Παπαδάτος Γιάννης, επ. καθηγητής προϊστορικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

92. Παπαδόπουλος Αλέξανδρος, βοηθός λέκτορα πολιτισμικών σπουδών (Liverpool Hope University)

93. Παπαδοπούλου Πέπη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΖ” ΕΠΚΑ)

94. Παπαθανασίου Ευάγγελος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (10η ΕΒΑ)

95. Παπασταματίου Κλεοπάτρα, συντηρήτρια αρχαιοτήτων (συνταξιούχος υπάλληλος ΥΠΠΟΑ, ΔΣΑΝΜ)

96. Παπούδας Δημήτρης, έκτακτος αρχαιολόγος, απ. πρόεδρος Συλλόγου Εκτάκτων Αρχαιολόγων

97. Πιανάλτο Άννα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Βυζαντινό Μουσείο)

98. Πιπέλια Ελένη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΙΤΕΠΠΑ)

99. Πλάντζος Δημήτρης, επ. καθ. κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

100. Πλάτων Λευτέρης, αν. καθηγητής προϊστορικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

101. Πλιάτσικα Βασιλική, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΓΔΑΠΚ)

102. Πουλάκη Έφη, υπό συνταξιοδότηση διευθύντρια ΥΠΠΟΑ (ΚΖ ΕΠΚΑ)

103. Ραυτοπούλου Στέλλα, αρχαιολόγος, Β΄ ΕΠΚΑ

104. Σακαλή Όλγα, αρχαιολογος ΥΠΠΟΑ (ΔΙΤΠΠΑ), πρόεδρος Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων

105. Σαμπανοπούλου Λίλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (9η ΕΒΑ)

106. Σαπουνά -Σακελλαράκη Έφη, επίτιμη έφορος αρχαιοτήτων Ευβοίας

107. Σαρικάκη Βούλα, Αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΓΔΑΠΚ)

108. Σειρηνίδου Βάσω, επ. καθ. νεώτερης ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

109. Σημαντώνη-Μπουρνιά Εύα, επ. καθηγήτρια κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

110. Σίκλα Ευαγγελία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ” ΕΠΚΑ)

111. Σκαφιδά Ευαγγελία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΙΓ” ΕΠΚΑ)

112. Σούλιου Αναστασία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΤΠΠΑ)

113. Σταματέλου Άρτεμις, αρχαιολόγος-μουσειολόγος

114. Σταρίδα Λιάνα, αρχαιολόγος, συνταξιούχος ΥΠΠΟΑ (13η ΕΒΑ)

115. Στεφανίδου-Τιβερίου Θεοδοσία, καθηγήτρια κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης)

116. Στεφανοπούλου Έλενα, υποψήφια διδάκτωρ αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Southampton)

117. Στρατούλη Γεωργία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΘ΄ ΕΠΚΑ)

118. Τιβέριος Μιχάλης, ακαδημαϊκός, καθηγητής κλασικής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης)

119. Τιγγινάγκα Γιάννα, αρχιτέκτων, συνταξιούχος ΥΠΠΟΑ (ΔΑΑΜ)

120. Τριανταφυλλίδης Iωάννης, άνεργος αρχαιολόγος

121. Τσακιράκης Ευάγγελος, αρχαιολόγος & απόφοιτος ΕΣΔΔ, ειδικός επιστήμονας Συνηγόρου του Πολίτη

122. Τσιποπούλου Μεταξία, δρ. επίτιμη διευθύντρια ΥΠΠΟΑ

123. Τσουλάκου Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΛΗ ΕΠΚΑ)

124. Τσώτα Ευαγγελία-Βασιλική, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Νομισματικό Μουσείο)

125. Φαϊτάκη Στέλλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (3η ΕΒΑ)

126. Φακιολά Μαρία, λαογράφος-εθνολόγος ΥΠΠΟΑ

127. Φανουράκης Σήφης, αρχιτέκτονας ΥΠΠΟΑ (ΥΝΕΜΤΕΚ)

128. Φανταουτσάκη Χαρούλα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΒ΄ ΕΠΚ)

129. Φλώρου Πόπη, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΒΜΑ)

130. Φωτοπούλου Σταυρούλα, λαογράφος-εθνολόγος, Αν. Δ/ντρια ΔΙΝΕΠΟΚ

131. Χαμηλάκη Κατερίνα, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (22η ΕΒΑ)

132. Χαμηλάκης Γιάννης, καθηγητής αρχαιολογίας (Πανεπιστήμιο Southampton)

133. Χαραλαμπίδης Δημήτρης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΕΑΜ)

134. Χουντάση Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (Γ” ΕΠΚΑ)

135. Χουρμουζιάδη Νάσια, μουσειολόγος (Πανεπιστήμιο Αιγαίου)

136. Χρήστος Κουτσοθανάσης, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΔΤΠΠΑ)

137. Χριστοδουλίδης Νίκος, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΚΒ” ΕΚΠΑ)

138. Χρυσάφη Μαρία, αρχαιολόγος ΥΠΠΟΑ (ΛΑ΄ ΕΠΚΑ)

139. Ψάλτη Αθανασία, διευθύντρια Ι΄ΕΠΚΑ

140. Ψωμά Ελένη, αν. καθηγήτρια αρχαίας ιστορίας (Πανεπιστήμιο Αθηνών)

Πηγή: left.gr
Δημοσίευση: 7/10/2014.

Παρασκευή 3 Οκτωβρίου 2014

Οι αρχαιολόγοι που μας απογοήτευσαν

Με αφορμή τα μπουγαδόνερα της Αμφίπολης


Όσο κρατάει ο πόλεμος των βεβιασμένων και αλληλοσυγκρουόμενων σεναρίων χωρίς θεμέλια, το μόνο που πετυχαίνουμε είναι να υπονομεύεται στο συλλογικό υποσυνείδητο η (όποια) σημασία του μνημείου πριν ακόμη το δούμε καν ολόκληρο

Η Αμφίπολη πουλάει. Λίγο ο σοβινιστικός παραληρηματικός πυρετός για ένα γιγαντιαίο μακεδονικό (;) τάφο (;) που βρέθηκε στην από δω μεριά των συνόρων και λίγο το σύνδρομο «Indiana Jones», που γαργαλάει τη φαντασία με ασύμμετρες ανακαλύψεις (από μπαούλα με χρυσό και πολύτιμους λίθους σαν αυτά στο «Νησί των Θησαυρών» μέχρι το ανέπαφο σώμα του πρώτου εξωγήινου που κατέβηκε να πολεμήσει στο πλευρό του Μέγα Αλέξανδρου με λέιζερ) δεν θέλει πολύ για να μετατραπεί μια αρχαιολογική ανασκαφή, με πολύ ενδιαφέροντα και σπάνια χαρακτηριστικά είναι η αλήθεια, σε μπανάλ σήριαλ σαν το Μπρούσκο.

Ενώ, όμως, καταλαβαίνω να σηκωθεί κονιορτός από ανίδεη παραφιλολογία στα τηλεοπτικά παράθυρα, στα blogs, ακόμη και στις κάποτε έγκυρες εφημερίδες που τώρα κυνηγούν την κυκλοφορία για την επιβίωση, κι ενώ πολιτική ηγεσία, τοπικοί άρχοντες και Άννα Παναγιωταρέα έχουν κάθε συμφέρον και κληρονομικό (αν κρίνουμε από το παρελθόν τους) δικαίωμα στην αισιόδοξη υπερβολή, στον πρωθύστερο ενθουσιασμό και στην επικοινωνιακή ευφορία, εντούτοις με τίποτα δεν συγχωρείται ο αντιεπιστημονικός, αντιεπαγγελματικός και εν τέλει κομπλεξικός και μισαλλόδοξος τρόπος που διάφοροι αρχαιολόγοι βγαίνουν και λένε δημόσια το μακρύ και το κοντό τους για την Αμφίπολη σαν κοινές Κατίνες


Η αρχαιολογία είναι σαν τα Lego: ένα τουβλάκι γνώσης να τοποθετήσεις στραβά επειδή βιάστηκες και κινδυνεύει να καταρρεύσει από στατική ανεπάρκεια ολόκληρο το οικοδόμημα της ιστορίας του κόσμου


Σε μια χώρα όπου οι άνθρωποι διακατέχονται γενικά από έναν μεσογειακού τύπου παροξυσμό και ενθουσιασμό, η αρχαιολογία ήταν επί δεκαετίες ο σοβαρός επιστημονικός κλάδος που διαφήμιζε την υπομονή και την καρτερία. Και ασκούσε αυτές τις αρετές όχι με τις ώρες, αλλά με τα χρόνια, μέσα σε ήσυχα σαν εκκλησίες εργαστήρια, όπου τρεις άνθρωποι ξεσκόνιζαν με ένα πινέλο και αγάπη, σιγά σιγά, το ίδιο θραύσμα μέχρι να αποκαλύψει τα σημαντικά ή ασήμαντα μυστικά του.

Όσο πιο προσεκτικός ήταν ο αρχαιολόγος στις προβλέψεις, στην έρευνα, στις διατυπώσεις και στα συμπεράσματά του, τόσο πιο σεβάσμιος στο συνάφι του. Γιατί –μην ξεχνιόμαστε- η αρχαιολογία είναι σαν τα Lego: ένα τουβλάκι γνώσης να τοποθετήσεις στραβά επειδή βιάστηκες και κινδυνεύει να καταρρεύσει από στατική ανεπάρκεια ολόκληρο το οικοδόμημα της ιστορίας του κόσμου

Κάτι μεσολάβησε, όμως, και στην περίπτωση της Αμφίπολης όλη αυτή η χρήσιμη «τυπολατρία» ξεχάστηκε. Πανεπιστημιακοί καθηγητές με τίτλους και περγαμηνές, αρχαιολόγοι με πείρα (και χωρίς), ακόμη και το History Channel με τη συνδρομή του διάσημου αιγυπτιολόγου (!!!) Άντριου Τσανγκ, άρχισαν να διατυπώνουν δίχως αυτοσυγκράτηση τις απόψεις, τις ενστάσεις ή τις καταγγελίες τους, που για να μην τις πω αυθαίρετες, θα τις αποκαλέσω «πρόχειρες», αφού διατυπώνονται χωρίς ιδιαίτερη σπουδή και εξ αποστάσεως, με μόνο σημείο αναφοράς πέντε κακοφωτισμένες φωτογραφίες και μια εντελώς επιστημονική... διαίσθηση

Εννοείται, βέβαια, ότι από την εποχή της ασκητικής και προσεκτικής στα λόγια σχολής του Μανώλη Ανδρόνικου έχουν περάσει έτη φωτός. Γι' αυτό και δεν μου φάνηκε παράξενο (ίσως λίγο αστείο μόνο) που η Αμφίπολη απέκτησε από τις πρώτες μέρες γραφείο τύπου και pr την Άννα Παναγιωταρέα. Όμως, με έπιασε μια στενοχώρια, όταν τη στιγμή κιόλας που στον ορίζοντα εμφανίστηκε ένα ψηλό κύμα δημοσιότητας, αρκετοί αρχαιολόγοι έτρεξαν να το καβαλήσουν σαν αγριεμένοι έφηβοι σέρφερ. Να ποντάρουν κι εκείνοι τα ρέστα τους στη μία ή στην άλλη θεωρία (μακεδονικός ή ρωμαϊκός, συλημένος ή ασύλητος, της Ολυμπιάδας, της Ρωξάνης ή του Νέαρχου, τάφος ή ιερό;) με τον ίδιο ρουλέτα τρόπο που το κάνουν μερικές φορές και οι σεισμολόγοι: 50% πιθανότητες να γίνει καταστροφικός σεισμός – και φυσικά 50% να μη γίνει.

Στην εποχή του selfie, δεν περίμενα βέβαια οι αρχαιολόγοι να είναι λιγότερο ματαιόδοξοι και εγωκεντρικοί από όλους εμάς τους υπόλοιπους. Τους το 'χα να βγουν με χαρά σε όποιο τηλεοπτικό παράθυρο κι αν τους προσφερθεί. Θα ήλπιζα, όμως, να κρατήσουν τα προσχήματα


Ίσως –δεν ξέρω- να υποβόσκει στη συγκεκριμένη περίπτωση και μια έλλειψη σεβασμού με προσωπικά χαρακτηριστικά. Μοιάζει να μην την έχουν και πολύ σε εκτίμηση την κα Περιστέρη-Κροφτ (από το Lara Croft) όλοι αυτοί οι άσπονδοι συνάδελφοι, γι' αυτό και τολμούν να την κοντράρουν πρώιμα και ανοιχτά, βγάζοντάς της τη γλώσσα με τις κραυγαλέες διαφωνίες τους. Όμως, τι να κάνουμε που σε εκείνη έτυχε η συγκεκριμένη ανασκαφή κι όχι σε εκείνους; Δεν έχω πραγματικά ιδέα αν είναι η ultra-κατάλληλη, αλλά αποδέχομαι κι εγώ και το πανελλήνιο πως είναι η από την τυφλή μοίρα εκλεκτή. Οπότε κάθε αντίπαλη αρχαιολογική ιαχή, η οποία δεν συνοδεύεται από αδιάσειστα στοιχεία, συγγνώμη, αλλά θα μοιάζει προς το παρόν με μένος, εμπάθεια και ζήλια -ακόμη κι αν αργότερα αποδειχθεί εκ του αποτελέσματος δικαιολογημένη.

Στην εποχή του selfie, δεν περίμενα βέβαια οι αρχαιολόγοι να είναι λιγότερο ματαιόδοξοι και εγωκεντρικοί από όλους εμάς τους υπόλοιπους. Τους το 'χα να βγουν με χαρά σε όποιο τηλεοπτικό παράθυρο κι αν τους προσφερθεί. Θα ήλπιζα, όμως, να κρατήσουν τα προσχήματα. Να περιμένουν, δηλαδή, στωικά την κυρία Περιστέρη στη γωνία, ακονίζοντας εντωμεταξύ τα νύχια και τα επιχειρήματά τους, κι όταν (αν...) ο τάφος (τάφος;;;) αποδειχθεί άδειος, ρωμαϊκός, ήσσονος σημασίας νεκρού, να τορπιλίσουν τη γυναίκα με το αστείο καπελάκι, επειδή από τη χαρά της βιάστηκε είναι η αλήθεια κι αυτή η γλυκούλα να πει δυο φαντασμένες κουβέντες παραπάνω (βλ. για παράδειγμα, «του αρχιτέκτονα Δεινοκράτη»). Λόγια που έδειχναν με το δάχτυλο Μεγαλέξανδρους και καταραμένα φίδια.

Τώρα, όμως, κι όσο κρατάει ο πόλεμος των βεβιασμένων και αλληλοσυγκρουόμενων σεναρίων χωρίς θεμέλια, το μόνο που πετυχαίνουμε είναι να υπονομεύεται στο συλλογικό υποσυνείδητο η (όποια) σημασία του μνημείου πριν ακόμη το δούμε καν ολόκληρο. Και θα πρέπει στο τέλος να είναι πολύ υπέρμετρα σπουδαίο και τίγκα στους θησαυρούς για να καπελώσει την ίδια τη φθοροποιό ίντριγκα που ξεσήκωσε. Όχι μόνο, δηλαδή, να βρούμε τον ένοικο, αλλά μη σου πω να τον βρούμε και ζωντανό.

Τι κρίμα... Λες και ξεθάβουμε κάθε μέρα 3-4 αρχαία δωμάτια με ταβάνι, πάτωμα και ορθομαρμάρωση στους τοίχους. Λες και βγαίνουν στο φως δυο Καρυάτιδες, γλυπτά ολόκληρα, κάθε τόσο λίγο.

Πηγή: lifo
ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΣΑΚΟΥΜΗΣ
Δημοσίευση: 2/10/2014.

Αμφίπολη: Τι αναδεικνύουν τα νέα ευρήματα



Μάχη μεταξύ ανασκαφέων και γεωλόγων για τα «χωματουργικά» της Αμφίπολης και τον «Τάφο της Αλεπούς»

Τα «μπάζα της ανασκαφής Λαζαρίδη», η κριτική που δέχεται η ομάδα Περιστέρη για υποτιθέμενες παρακινδυνευμένες μεθόδους αποχωμάτωσης και η περιβόητη σεισμική τομογραφία του Λόφου Καστά, αποτελούν εστίες έντονης αντιπαράθεσης ανάμεσα στη διεπιστημονική ομάδα των ανασκαφέων και μια σειρά ειδικών



Συγκεκριμένα, στην ενημερωτική συνάντηση με τους δημοσιογράφους που έγινε την Πέμπτη το μεσημέρι στο Μουσείο της Αμφίπολης από τις κυρίες Περιστέρη, Μενδώνη και Παναγιωταρέα, η επικεφαλής της ανασκαφής κυρία Κατερίνα Περιστέρη, αναφέρθηκε για άλλη μια φορά στις δυσκολίες της έρευνας αλλά και τη μέγιστη φροντίδα που δίνεται για την προστασία του μνημείου.

Τα «μπάζα της ανασκαφής Λαζαρίδη» επανήλθαν για άλλη μια φορά στη συζήτηση, όταν η κυρία Περιστέρη διευκρίνισε ότι «γεωσκαναρίσματα δεν έχουν γίνει ποτέ εκεί όπου σκάβουμε τώρα. Εκεί είχε τα μπάζα Λαζαρίδη και ήταν αδύνατον να γίνει [τέτοιου είδους έρευνα]. Έχει γίνει στον φυσικό λόφο, όπου βρέθηκαν τάφοι εποχής σιδήρου και αρχαϊκών χρόνων».



Όπως είχε αναλύσει σε προηγούμενη ενημερωτική συνεδρία, η ομάδα της κυρίας Περιστέρη χρειάστηκε να αφαιρέσει τα απορρίμματα προηγούμενων αρχαιολογικών επιχειρήσεων στο Λόφο Καστά. Ο πρωτοπόρος σκαπανέας της Αμφίπολης, Δημήτρης Λαζαρίδης, σκάβοντας στην αντίθετη πλευρά της σημερινής εισόδου, εναπέθετε τα μπάζα εκεί όπου τώρα ανασκάπτει η ομάδα Περιστέρη.

Ωστόσο, σχετικά με τα γεωφυσικά ζητήματα που προκύπτουν στον Λόφο Καστά είχε αναπτυχθεί τις τελευταίες ημέρες έντονη φημολογία -ή ακόμη και κινδυνολογία. Ιδιαίτερα ο αρχιτέκτων κ. Αθανάσιος Νακάσης, τέως προϊστάμενος της διεύθυνσης αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων του ΥΠΠΟ, μιλώντας στο thetoc.gr είχε διατυπώσει σειρά αποριών σχετικά με το πόσο ορθή είναι η αφαίρεση των επιχώσεων στο εσωτερικό του μνημείου, της επιχωμάτωσης στο εξωτερικό, αλλά και της υποστήλωσης της θολωτής οροφής. Κατά τον κ. Νακάση, «μπορεί το ίδιο το υποστύλωμα να γκρεμίσει το μνημείο».



Σε αυτά, η κυρία Άννα Παναγιωταρέα ως εκπρόσωπος των ανασκαφέων διαβεβαίωσε ότι «λόγω της ευαίσθητης ισορροπίας στην οποία βρίσκεται η θόλος, οι τεχνικοί σύμβουλοι μαζί με το συνεργείο προσπαθούν, με λεπτές επεμβάσεις, να τοποθετήσουν την υποστύλωση χωρίς να διαταράξουν την ισορροπία που έχει δημιουργηθεί μετά τις εξωτερικές αποχωματώσεις».

» Η υποστήλωση που χρησιμοποιείται είναι 'παθητική' -δηλαδή, ενεργοποιείται μόνον στις περιπτώσεις που ένας θολίτης τείνει να μετακινηθεί-πράγμα που εξασφαλίζει την ελάχιστη δυνατή επίδραση στην υφιστάμενη ισορροπία της θόλου».

Σε σχέση με το κρίσιμο και ευαίσθητο ζήτημα της εξωτερικής αποχωμάτωσης, απαντώντας σε μομφές του τύπου «η αποχωμάτωση έβλαψε τα μάρμαρα», η κυρία Περιστέρη αποκάλυψε ότι «δεν κάναμε αποχωμάτωση με μηχανήματα πάνω από τον τάφο. Ομως, το 1913 εδώ υπήρχε μια μονάδα βουλγαρικού στρατού και δίνονταν μάχες. Βρίσκουμε ακόμη οβίδες, που πιθανόν προκάλεσαν ζημιά. Ενώ τον 6 μ.Χ. αιώνα είχαμε σεισμό 6,8 Ρίχτερ, που άλλαξε και τον ρουν του Στρυμώνα, προκαλώντας, επίσης ζημιά και στον τάφο».

Γενικώς, εκ μέρους των ανασκαφέων τονίστηκε ότι παρά τα δημοσιεύματα και τις υποθέσεις «ότι δεν γίνεται η αρχαιολογική έρευνα σύμφωνα με την ανασκαφική μέθοδο, δηλαδή, αφαίρεση ανασκαφικων στρωμάτων με συστηματικό τρόπο, όπως προκύπτει από τα ημερολόγια της ανασκαφής, είναι προφανές ότι η εργασία γίνεται με τον πλέον ενδεδειγμένο επιστημονικό τρόπο».

Η γεωφυσική διερεύνηση του Τύμβου και ιδιαίτερα η σεισμική τομογραφία του αποτελούν εστία αντιπαράθεσης, σχεδόν από την αρχή της τρέχουσας ανασκαφής. Γι' αυτό και η κυρια Περιστέρη εξήγησε ότι όχι μόνο δεν βασίζεται σε αυτήν, αλλά ότι δεν γνωρίζει καν τη μελέτη Πολυμενάκου, Παπαμαρινόπουλου, Κουκούλη και Λιόση, μέρη της οποίας έχουν κυκλοφορήσει ευρύτατα στα ΜΜΕ. Η κυρία Περιστέρη είπε σχετικά ότι «δεν ξέρω τι έχει κάνει η κυρία Κουκούλη [σσ: αρχαιολόγος, ανασκαφέας Αμφίπολης, πρώην προϊσταμένη Εφορείας Κλασικών Αρχαιοτήτων Καβάλας]. Δεν έχω στο αρχείο της Εφορείας τίποτε σχετικό. Αυτά που λέει ο κ. Πολυμενάκος δεν ευσταθούν. Εκείνος είχε έρθει το 1992 και έκανε έρευνα στον 'Τάφο της Αλεπούς' και στους γύρω μακεδονικούς τάφους».

Αυτή η δήλωση της κυρίας Περιστέρη προκάλεσε την έντονη αντίδραση του γεωλόγου κ. Λάζαρου Πολυμενάκου. Το protothema.gr έλαβε από το γραφείο του την εξής ανακοίνωση:

«Ο βασικός συντάκτης της επιστημονικής εργασίας για τη σεισμική έρευνα στο Λόφο Καστά, Δρ. Λάζαρος Πολυμενάκος, δηλώνει την έκπληξή του για τις δηλώσεις διάψευσης των αποτελεσμάτων αλλά και την αμφισβήτηση της ίδιας της ύπαρξης της εργασίας από την υπεύθυνη της ανασκαφής στο Λόφο Καστά, όπως εμφανίζονται στο Δελτίο Τύπου του ΥΠΠΟ της 2ας Οκτωβρίου 2014.

» Η κυρία Περιστέρη επέλεξε αρχικά να αγνοήσει τη μελέτη και στη συνέχεια να την 'διαψεύσει' δημόσια, αμφισβητώντας ακόμη και την ύπαρξή της. Μάλιστα, η ίδια αναφέρει στη δήλωσή της επί λέξει ότι "αυτά που λέει ο κ. Πολυμενάκος δεν ευσταθούν. Είχε έρθει το 1992 και έκανε έρευνα στον 'Τάφο της Αλεπούς' και στους γύρω μακεδονικούς τάφους"».

» Σε απάντηση των παραπάνω ατυχών δηλώσεων, ο κ. Πολυμενάκος θέλει να διευκρινίσει ότι κατά το έτος 1992 υπηρετούσε τη θητεία του στο Πολεμικό Ναυτικό, ενώ ο χώρος που έγινε η σεισμική έρευνα, το έτος 1998, αναφέρεται σε επίσημα τοπογραφικά ως 'Τούμπα Καστά Μεσολακκιάς» και όχι σαν 'Τάφος της Αλεπούς' όπως ψευδώς αναφέρει η κα Περιστέρη. Άλλωστε, ο μελετητής και οι συνεργάτες του δεν πήγαν 'μόνοι τους' στο χώρο που ερεύνησαν, αλλά με υπόδειξη και ευθύνη της τότε προϊσταμένης της τέως Εφορείας Αρχαιοτήτων Καβάλας, κυρίας Χάιδως Κουκούλη».

» Στο κατά πόσο 'ευσταθούν αυτά που λέει', ο κ. Πολυμενάκος επισημαίνει ότι δεν συνηθίζει να κάνει "ανυπόστατες' κρίσεις και αξιολογήσεις, οι δε εργασίες του έχουν ως σήμερα αξιολογηθεί ως επαρκέστατες και πολύ καλά τεκμηριωμένες από συνεργάτες, εργοδότες και πανεπιστημιακούς δασκάλους, στην Ελλάδα και διεθνώς, στην 20χρονη παρουσία του ως επαγγελματία μελετητή και ειδικού στην εφαρμογή των γεωφυσικών μεθόδων».

» Ανεξάρτητα δε από το τι 'έχει στο αρχείο της' η Περιστέρη και τι όχι, ο Πολυμενάκος θέλει να επισημάνει ότι, εκτός του γεγονότος ότι η υπηρεσία της οποίας προΐσταται η ίδια όφειλε να γνωρίζει την ύπαρξη της δημοσίευσης, καθότι αυτή αφορά σε θέμα άμεσου ενδιαφέροντος και είναι σε δημόσια χρήση από το 2004. Όμως, η ΚΗ' Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Σερρών αρνείται να παραλάβει επίσημα, από το 2012 και έως πολύ πρόσφατα, το αντίγραφο της σχετικής επιστημονικής δημοσίευσης, καθώς και συναφή στοιχεία και προτάσεις, τα οποία ο Δρ. Πολυμενάκος έχει προσπαθήσει να θέσει υπόψη της υπηρεσίας, με αφορμή την έναρξη και συνέχιση της ανασκαφής αλλά και ως παλαιός μελετητής του λόφου».

» Είναι δε αξιοσημείωτο ότι δεν έχει αποσταλεί από την εν λόγω υπηρεσία καμία επιστολή παραλαβής των -πλέον των 30- έντυπων και ηλεκτρονικών επιστολών που έχει αποστείλει ο μελετητής από το 2012 και ιδιαίτερα κατά το τελευταίο διάστημα».

» Ο μελετητής διευκρινίζει ότι, όσο και αν επιμένουν κάποιοι να την αγνοούν και να τη 'διαψεύδουν', η έρευνα έγινε στο συγκεκριμένο λόφο και τα αποτελέσματά της είναι ιδιαίτερα σημαντικά για τους ανασκαφείς και μελετητές του λόφου Καστά, καθώς και τους ειδικούς επιστήμονες ερευνητές παρόμοιων μνημειακών κατασκευών, αποτελεί δε την πρώτη στο είδος της παρόμοια έρευνα σε παγκόσμιο επίπεδο».

» Ο κ. Πολυμενάκος, σεβόμενος απόλυτα την εργασία της κυρίας Περιστέρη και την ανασκαφική επιχείρηση στο σύνολό της, δεν έχει προβεί σε καμία δημόσια παρουσίαση ή σχολιασμό των αποτελεσμάτων της εργασίας του, ενώ έχει δηλώσει στην υπηρεσία της και την ίδια προσωπικά ότι δεν έχουν εμφανιστεί με δική του ευθύνη αποσπάσματα της εργασίας αυτής στα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Επιχείρησε μόνο να ενημερώσει, αρμοδίως, την υπηρεσία της, για τα αποτελέσματα αυτά ως ειδικός επιστήμονας και ως ένας εκ των ελάχιστων παλαιών μελετητών του λόφου Καστά».



» Και είναι λυπηρό το ότι, αντί οι υπεύθυνοι της ανασκαφής, αντί να εκτιμήσουν θετικά αυτή τη στάση και να αξιοποιήσουν τη σημαντική και μοναδική έρευνα προς όφελος της ανασκαφής ενός επίσης μοναδικού αρχαίου μνημείου, επέλεξαν να τη 'διαψεύσουν', εκτιθέμενοι οι ίδιοι ανεπανόρθωτα».

» Ελπίζει δε ο κ. Πολυμενάκος ότι η κυρία Περιστέρη δεν θα 'διαψεύσει' την ύπαρξη και της τεχνικής έκθεσης επαναξιολόγησης της παλαιάς σεισμικής έρευνας και συσχέτισής της με τα μέχρι τώρα ανασκαφικά ευρήματα, την οποία ο μελετητής κατέθεσε πρόσφατα, και η οποία παραλήφθηκε επίσημα από την υπηρεσία της».

Πηγή: protothema.gr
Βασίλης Τσακίρογλου
Δημοσίευση: 3/10/2014

Αρβελέρ: "Ψαροκόκαλα" θα βρουν στην Αμφίπολη


Πηγή: Enikos.gr [Dailymotion]
Δημοσίευση: 3/10/2014.

Πέμπτη 2 Οκτωβρίου 2014

Κώστας Τσόκλης: Στην Αμφίπολη διαπράττεται τυμβωρυχία


«Κάποτε, κάπως, θα τιμωρηθούμε γι' αυτό, αν δεν τιμωρούμεθα ήδη»

Την αντίθεσή του στην προσπάθεια να ανοιχτεί ο αρχαίος τάφος στην Αμφίπολη εκφράζει ο Κώστας Τσόκλης, σε μήνυμά του προς τη Ρέα Βιτάλη στο Protagon.

Ο διεθνούς φήμης εικαστικός υποστηρίζει ότι «διαπράττεται επίσημη τυμβωρυχία», την οποία «το κράτος ενισχύει», ενώ «ένας ολόκληρος κόσμος αγωνιά για τα αποτελέσματά της, αντί να την καταδικάζει».

«Κάποτε, κάπως, θα τιμωρηθούμε γι' αυτό, αν δεν τιμωρούμεθα ήδη. Οι Θεοί των Ελλήνων, μην ξεχνάς, ήταν εκδικητικοί» καταλήγει.

Ολόκληρο το μήνυμά του έχει ως εξής:

Ο βεβηλών αυτό θανάτω, θανατωθήσεται

«Αγαπητή μου Ρέα,

"Παρακολουθώ αυτές τις μέρες με δέος, φόβο και αγανάκτηση την επίσημη τυμβωρυχία που διαπράττεται στην Αμφίπολη. Και απορώ πώς ένας λαός ολόκληρος (θεοσεβούμενος κατά τα άλλα) την επιτρέπει, πώς ένα κράτος την ενισχύει, πώς ένας ολόκληρος κόσμος, παρά τα φοβερά προβλήματα που αντιμετωπίζει, παρακολουθεί αυτή την ανίερη πράξη και αγωνιά μάλιστα για τα αποτελέσματά της, αντί να την καταδικάζει, να την τιμωρεί.

Έχω δει βέβαια και όλα αυτά τα αμερικάνικα φιλμ όπου ναοί καταρρέουν, φίδια, σκαραβαίοι και κατάρες αιώνιες πέφτουν πάνω στους τυμβωρύχους, και ομολογώ πως μ' έχουν επηρεάσει. Αστειεύομαι! Δεν υπάρχει λοιπόν πια κανένας σεβασμός για τους υποτιθέμενους προγόνους μας;

Καλά, εκμεταλλευόμαστε τα έργα της ζωής τους, αλλά και τον θάνατό τους! Γιατί, άλλο είναι να ξεμπαζώνεις και να συντηρείς αρχαίους ναούς, και έργα τέχνης του παρελθόντος, που ήταν φτιαγμένα για να κατοικηθούν και να ιδωθούν από ζωντανούς, άλλο να ανασύρεις ναυάγια με αρχαίους θησαυρούς, να τους συντηρείς και να τους εκθέτεις στα Μουσεία, και άλλο να παραβιάζεις ιερούς, πεντασφράγιστους τάφους. Χώρους του Άδη, του Σκότους, φτιαγμένους (αφελώς ίσως) με πρόθεση και με τρόπο τέτοιο, ώστε να μην βρεθούν και προπάντων, να μην ανοιχτούν ποτέ.

Σε τι θα μας βοηθήσει αλήθεια η αποκάλυψη κάποιων ακόμα θαυμαστών έργων τέχνης, που ήταν καμωμένα όμως, για έναν άλλο, απαγορευμένο για τους ζωντανούς, κόσμο; Και γιατί να μετατρέψουμε έναν ακόμα ιερό χώρο, σε τόπο εμπορίου; (Πού είσαι Χριστέ μου με το φραγγέλιο!).

Συγχώρεσέ με Ανδρόνικε, συγχώρεσέ με φίλε μου Σακελλαράκη, αλλά αν ο όποιος ενταφιασμένος ή αυτοί που τον ενταφίασαν, επιθυμούσαν να είναι ο τάφος του επισκέψιμος, δεν θα περίμεναν εσάς. Θα είχαν βρει ασφαλώς τον τρόπο να διευκολύνουν τον επισκέπτη, με τοξάκια, επιγραφές και πολυτελείς εισόδους. Και ασφαλώς δεν θα έκλειναν τον τάφο ερμητικά, ούτε θα τον σκέπαζαν με έναν ολόκληρο χωμάτινο λόφο.

Άλλο 'αρχαιολογία', Ρέα μου, και άλλο 'τυμβωρυχία'. Κάποτε, κάπως, θα τιμωρηθούμε γι' αυτό, αν δεν τιμωρούμεθα ήδη. Οι Θεοί των Ελλήνων, μην ξεχνάς, ήταν εκδικητικοί". Πηγή: ΤΟ ΒΗΜΑ
Δημοσίσευση: 2/10/2014.

Τετάρτη 1 Οκτωβρίου 2014

Amphipolitics


«Περιμέναμε 2.300 χρόνια για τον τάφο αυτό, ας περιμένουμε 2-3 εβδομάδες ακόμα. Το μεγάλο ερώτημα είναι να δούμε ποιος είναι θαμμένος μέσα», δήλωνε στις 12 Αυγούστου ο υπουργός Πολιτισμού Κ. Τασούλας, για να συμπληρώσει ότι «με τις ανασκαφές αυτές τονίζεται και πάλι η ιστορικότητα της χώρας και ειδικά της Μακεδονίας».[1] Λίγες μέρες αργότερα, από άμβωνος, ο Παναγιώτατος Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Άνθιμος προφήτευε πως «όποιος και να είναι θαμμένος στον τάφο θα είναι Έλληνας», απαντώντας έτσι, στο ίδιο κήρυγμα, στην δηλωμένη πρόθεση του Δημάρχου της πόλης να ιδρύσει, επιτέλους, αποτεφρωτήριο νεκρών σύμφωνα με τις προβλέψεις του νόμου.

Η ιδέα ότι το έθνος ζει για να ξεθάβει τους νεκρούς του ως επιβεβαίωση της μοναδικότητάς του δεν είναι ιδιαίτερα πρωτότυπη μετά από διακόσια και πλέον χρόνια εθνικισμού, στην περίπτωση της Αμφίπολης όμως επιστρατεύεται για να βοηθήσει στην συγκρότηση ενός νέου εθνικού αφηγήματος: επαναφέροντας τις πολυκαιρισμένες εκείνες, αλλά πάντα ελκυστικές, ιδέες περί πολιτισμικού αυτοχθονισμού των Ελλήνων και συνδυάζοντάς τες με τα βιοπολιτικά εργαλεία που μας άφησε η κρίση, η πολιτική και θρησκευτική ηγεσία της χώρας εννοεί να οργανώσει τον πληθυσμό με τον τρόπο που εκείνη προτιμά – και που παράλληλα πιστεύει ότι επιθυμεί το πελατειακό της ακροατήριο. Οι δηλώσεις του πρωθυπουργού από τον χώρο της ανασκαφής («Η γη της Μακεδονίας μας εξακολουθεί να μας συγκινεί και να μας εκπλήσσει αποκαλύπτοντας από τα σπλάχνα της μοναδικούς θησαυρούς, που συνθέτουν, υφαίνουν όλοι μαζί αυτό το μοναδικό μωσαϊκό της ελληνικής μας Ιστορίας, για το οποίο όλοι οι Έλληνες είναι πολύ υπερήφανοι»)[2] και από το βήμα της Δ.Ε.Θ. («ένας μακεδονικός τάφος με αυτές τις διαστάσεις είναι κάτι μεγάλο και ακόμα μια επιβεβαίωση για την ελληνικότητα της Μακεδονίας»)[3] δείχνουν ταυτόχρονα, όσο κι αν αυτό ακούγεται οξύμωρο, και τον πολιτικό κυνισμό μιας πολιτικής ηγεσίας έτοιμης για όλα, αλλά και τον πανικό τού αενάως ανασφαλούς εθνικιστή μπροστά στις προκλήσεις της πραγματικότητας.

Είναι προφανώς περιττό να τονιστεί για ακόμη μια φορά η αδυναμία της αρχαιολογίας να επιλύσει το λεγόμενο «Μακεδονικό», ένα πρόβλημα αντιμαχόμενων εθνικισμών που μας πηγαίνει πίσω στον 19ο αιώνα, ένα ζήτημα όπου η αρχαιολογία περιπλέκει μάλλον παρά απλοποιεί την κατάσταση.[4] Τη στιγμή όμως που τα μεγάλα αγόρια του έθνους παίζουν με τα κουβαδάκια τους στα μπάζα του τύμβου Καστά, ισχυριζόμενοι πως, πάνω απ’ όλα, «αυτή είναι η δύναμη του ελληνικού πολιτισμού και του ελληνισμού»,[5] το ακροατήριό τους εθίζεται –όχι και με μεγάλη δυσκολία, είναι η αλήθεια– σε μια αρχαιολογία απαρεγκλίτως εθνική, την ανασκαφή ως μάρτυρα εθνοφυλετικής καθαρότητας, την ενασχόληση με το παρελθόν όχι ως πεδίο μάθησης ή –έστω– εθνικής αυτογνωσίας, αλλά ως διελκυστίνδα εθνικών αφηγημάτων: «Βγάζω από το χώμα αποδείξεις ελληνισμού», υπενθύμιζε το 2012 η διευθύντρια των ανασκαφών στη Βεργίνα, πριν ακόμη αναδυθεί το φάσμα της Αμφίπολης με τα «μοναδικά» ευρήματα που μας υπόσχεται.[6] Κι όταν μιλώ για τέτοιους κινδύνους, η ανασκαφική δεοντολογία και το επιστημονικό ήθος είναι το τελευταίο που έχω στο μυαλό μου (αν και θα έπρεπε και αυτά να μας απασχολήσουν κάποια στιγμή)· αντίθετα, με τρομάζει μια αρχαιολογία που εργαλειοποιεί την κλασική αρχαιότητα ως μηχανισμό βιοπολιτικής διάκρισης, ως ένα ακόμη επιχείρημα για τη συγκρότηση της χώρας, και της ευρωπαϊκής επικράτειας, ως φρουρίου φυλετικής και πολιτισμικής καθαρότητας, ως περίφρακτου παραδείσου όπου έχουν θέση μόνον τα ορφανά του Μεγαλέξαντρου. Και είναι τραγικά ειρωνικό το γεγονός ότι τη στιγμή που το έθνος ονειρεύεται τον εαυτό του κάτω από την τέντα στην Αμφίπολη, εκατοντάδες «λαθρομετανάστες» πνίγονται στα θαλάσσια σύνορα Αφρικής και Ευρώπης, εκατοντάδες υπάρξεις που παραδόξως περνούν απαρατήρητες από τον ευρωπαϊκό ουμανισμό με τη μακραίωνη παράδοση, αυτήν ακριβώς την παράδοση που εννοούμε να ανάγουμε στους μακρινούς μας προγόνους της κλασικής Ελλάδας. Είναι το μέλλον της ελληνικής αρχαιολογίας αυστηρά «ελλαδικό» και εθνικά καθορισμένο;

Και ενόσω το πρότζεκτ εθνικής θησαυροθηρίας στην Αμφίπολη φαίνεται να παρατείνεται, εμπεδώνεται, πιστεύω, και το νέο, ας το πούμε «μεταμνημονιακό», ήθος που συστηματικά καλλιεργήθηκε από την πολιτική και παραπολιτική, θεσμική και εξωθεσμική ηγεσία της χώρας στα χρόνια της κρίσης. Τα «ανασκαφικά ανακοινωθέντα» μιλούν πλέον για «ανασκαφή βαρέος τύπου», και για (αν έχεις το θεό σου) «ισοδύναμα μέτρα αποχωμάτωσης και υποστύλωσης», ξεκαθαρίζοντας μια και καλή πως αυτό που γίνεται στην Αμφίπολη «δεν έχει σχέση με τις μέχρι τώρα εμπειρίες των αρχαιολόγων».[7] Με άλλα λόγια: αυτά που ξέρατε να τα ξεχάσετε, μάγκες, ανασκαφικές δεοντολογίες και επιστημονικές ευαισθησίες του 20ού αιώνα, όπως θα ξεχάσετε και τους τάχαμου προσβάσιμους αιγιαλούς, την και καλά θεσμική υποχρέωση του κράτους να μεριμνά για την υγεία και την ευημερία των πολιτών του, να διασφαλίζει την εργασιακή ειρήνη και τη λειτουργία του κοινοβουλίου και της δημοκρατίας. «Για το καλό αυτού του τόπου σε μια κρίσιμη χρονική περίοδο»,[8] λέει με νόημα η ανασκαφέας του μνημείου, οφείλουν οι πάντες να αποδεχθούν τόσο το αδόκιμο της ανασκαφικής μεθόδου που ακολουθείται όσο και την απόλυτη επιστημονική εγκυρότητα των συμπερασμάτων της, τα οποία, σημειωτέον, ανακοινώθηκαν ήδη πριν την έναρξη της ανασκαφής (που, θυμίζω, ακόμη δεν έχει ολοκληρωθεί). Ενώ, δηλαδή, με μια πρώτη ματιά οι αρχαιολόγοι της Αμφίπολης φαίνονται να χρησιμοποιούν την κατάσταση εξαίρεσης στην οποία βρίσκεται το μνημείο ως δικαιολογία για την πρωτοφανή βιασύνη και αμφιλεγόμενη μέθοδο με την οποία το σκάβουν, στην πραγματικότητα η συγκεκριμένη ανασκαφή προτείνεται ως εργαλείο εμπέδωσης αυτής της ίδιας της κατάστασης εξαίρεσης.

Ακόμη κι αν δεν ευσταθεί η έντονη φημολογία που ήθελε τους αρχαιολόγους να μπουκάρουν στον ταφικό θάλαμο βράδυ Σαββάτου 13 Σεπτεμβρίου για να αποσπάσουν την προσοχή του φιλοθεάμονος κοινού από την ομιλία του Αλέξη Τσίπρα στη Δ.Ε.Θ., η ταύτιση, από την βουρκωμένη ανασκαφέα, της έρευνας και της διάχυσης των αποτελεσμάτων της με τους επικοινωνιακούς χειρισμούς τών, έστω και άμισθων, ειδικά εντεταλμένων υπαλλήλων της κυβέρνησης,[9] ακούγεται ως προανάκρουσμα της αρχαιολογίας του μέλλοντος. Που, και εντελώς σουρεαλιστικά, μοιάζει και λίγο σαν να έρχεται από το μακρινό παρελθόν: «Αυτή είναι η μαγεία της αρχαιολογίας. Όταν βγαίνει ένα μνημείο είναι το καλύτερο βιβλίο για να σου δώσει την ιστορία της εποχής εκείνης», δηλώνει η ανασκαφέας. Μετά την Αμφίπολη, καμία ανασκαφή στην επικράτεια δεν θα είναι πλέον η ίδια.
-----------
[1] http://goo.gl/y7Tacg

[2] http://goo.gl/9ERVjY

[3] http://goo.gl/D3FLZ3

[4]Δ. Πλάντζος, «Τα ορφανά του Αλεξάνδρου», TheAthensReviewofBooks, τχ. 30 (Ιούνιος 2012).

[5]Από τις δηλώσεις του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Ευ. Βενιζέλου στη ΔΕΘ. Βλ. http://goo.gl/POi8GG

[6] http://goo.gl/Hk07cl

[7] http://goo.gl/nRjvI1

[8] http://goo.gl/qglFGT

[9] http://goo.gl/mXRpsg

Πηγή: The Athens Review, τχ. 55
του Δημήτρη Πλάντζου
Δημοσίευση:1/10/2014.