Αμφίπολη: Βρέθηκαν νομίσματα του 2ου αιώνα και αγγεία

Κ. Περιστέρη: «Ας χαρούμε το μνημείο. Υπομονή για τις απαντήσεις»

«Ξεκινήσαμε το 2012 σ’ αυτό το λόφο μυστήριο. Ήταν μια πρόκληση. Υπήρχε μια φήμη στους κάτοικους της περιοχής, πως στον Τύμβο Καστά υπήρχε ο “τάφος της Βασίλισσας”», ήταν τα πρώτα λόγια της κας Περιστέρη (δεξιά).

«Μένει η μελέτη και δουλειά από δω και πέρα, για να εξηγήσουμε τι εντόπισε η αρχαιολογική σκαπάνη» ανέφερε η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Σερρών, Κατερίνα Περιστέρη, η οποία τόνισε: «Ας χαρούμε το μνημείο. Υπομονή για τις απαντήσεις», κατά τη διάρκεια των επιστημονικών ανακοινώσεων για τις ανασκαφικές εργασίες στον Τύμβο Καστά στην Αμφίπολη, σήμερα στο αμφιθέατρο του υπουργείου Πολιτισμού.

«Ξεκινήσαμε το 2012 σ’ αυτό το λόφο μυστήριο. Ήταν μια πρόκληση. Υπήρχε μια φήμη στους κάτοικους της περιοχής, πως στον Τύμβο Καστά υπήρχε ο “τάφος της Βασίλισσας”, ήταν τα πρώτα λόγια της κας Περιστέρη, η οποία αναφέρθηκε στην αρχή των ανασκαφών από τον Λαζαρίδη, στην ανακάλυψη του περιβόλου των 497 μέτρων και στην επιστροφή των 500 κομματιών του από το Λιθότοπο.

Νομίσματα του 2ου αιώνα και αγγεία

Η υπεύθυνη της ανασκαφής στην ομιλία της με θέμα: «Ανασκαφική έρευνα Ταφικού Μνημείου Τύμβου Καστά Αμφίπολης (2012-2014)», έκανε ένα ανασκαφικό οδοιπορικό με τη βοήθεια φωτογραφιών, κάνοντας αναφορά στην διαταραχή που συνάντησαν οι ανασκαφείς στον τελευταίο θάλαμο. «Πέρασαν βέβηλα χέρια» είπε χαρακτηριστικά η κα Περιστέρη.

Το νέο στοιχείο που παρουσιάστηκε σήμερα είναι πως ενώ στον κυρίως θάλαμο δεν βρέθηκαν καθόλου κτερίσματα, στους άλλους χώρους ήρθαν στο φως ευρήματα, όπως νομίσματα του 2ου αιώνα και αγγεία, τα οποία περνούν από τις διαδικασίες καθαρισμού και συντήρησης και θα παρουσιαστούν. Επίσης, υπάρχει αρκετό υλικό κεραμικής που θα μελετηθεί, σύμφωνα με δήλωση της κας Περιστέρη.

Εκνευρισμός για τον σκελετό

Ο αρχιτέκτονας Μιχάλης Λεφαντζής (1ος Α), η αρχαιολόγος Κατερίνα Περιστέρη (2η Α) και ο μηχανικός Δημήτρης Εγγλέζος (Δ)

«Ο σκελετός ήταν διαταραγμένος, πήραμε τα καλύτερα μέτρα. Τον μεταφέραμε με τα χώματα για να γίνει η καλύτερη δυνατή μελέτη από τους ειδικούς» ανέφερε η υπεύθυνη της ανασκαφής, η οποία δεν έδωσε περισσότερα στοιχεία, όπως και για τα ευρήματα (νομίσματα και αγγεία). Έπειτα από συνεχείς ερωτήσεις δημοσιογράφων για τον σκελετό που βρέθηκε στο ταφικό μνημείο της Αμφίπολης, η γενική γραμματέας του υπουργείου, κα Λίνα Μενδώνη, λέγοντας: «επειδή έχω εκνευριστεί και με τις ερωτήσεις αλλά και με τις απαντήσεις», ανέφερε πως το κρανίο βρέθηκε σε απόσταση από το ταφικό όρυγμα, ενώ η κάτω γνάθος ήταν εκτός ορύγματος. Επίσης, πρόσθεσε πως βρέθηκαν πλευρά, πόδια και άκρα, περίπου δηλαδή το 80% του σκελετού. Η λεκάνη εντοπίστηκε διαμελισμένη λόγω πτώσης λίθων. Τέλος, ανέφερε πως ο σκελετός παραμένει στο Μουσείο της Αμφίπολης, ενώ αναζητείται εργαστήριο και σύνθεση ομάδων από οστεολόγους, ανθρωπολόγους, αλλά και ιατροδικαστές

Λαμπρή ψηφίδα στην ιστορία της Ελλάδας

Ανακοινώσεις για τις ανασκαφικές εργασίες στην Αμφίπολη

Κατά την έναρξη της παρουσίασης, ο ομότιμος Καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών Βασίλης Λαμπρινουδάκης χαρακτήρισε το μνημείο της Αμφίπολης λαμπρή ψηφίδα στην ιστορία της Ελλάδας, ενώ τόνισε πως η έρευνα ξεκινά τώρα, μετά την ανασκαφή.

Στη συνέχεια, ο αρχαιολόγος, διευθυντής του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης, Νίκος Σταμπολίδης είπε χαρακτηριστικά: «Ποτέ κανείς δεν πρέπει να λέει ποτέ όπως και οπωσδήποτε» ενώ τόνισε πως «η σημερινή σύναξη είναι η απαρχή της αλυσίδας των επιστημονικών συμπερασμάτων». Ακολούθησαν οι ομιλίες του αρχιτέκτονα Μιχάλη Λεφαντζή με τίτλο: «Η σχέση του Λέοντος με τον Τύμβο της Αμφίπολης: Αρχιτεκτονικές και οικοδομικές προσεγγίσεις» και του πολιτικού μηχανικού Δημήτρη Εγγλέζου με τίτλο: «Ο ρόλος του πολιτικού μηχανικού κατά την αποκάλυψη του Ταφικού Μνημείου στον Τύμβο Καστά: Παρουσίαση προσωρινών στερεωτικών εργασιών και αναλύσεις για την ερμηνεία και τον έλεγχο ιστορικών υποθέσεων».

Η καταστροφή του προσώπου της μίας Καρυάτιδας

Εκτίμηση για το πώς καταστράφηκε το πρόσωπο της μίας Καρυάτιδας έκανε η κα Περιστέρη, αναφέροντας πως ο συγκεκριμένος χώρος είχε επίχωση άμμου και ένα δοκάρι έπεσε, με αποτέλεσμα να καταλήξει στο πρόσωπο της Καρυάτιδας, καταστρέφοντάς το. Επίσης, η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Σερρών, ανέφερε ότι ο τάφος χρονολογείται στο τελευταίο τέταρτο του 4ου π.Χ. αιώνα.

Κ. Περιστέρη: «Δεν απαντώ σε θεωρίες συνωμοσίας»

Σχολιάζοντας παλαιότερη δήλωσή της πως στην Αμφίπολη είναι θαμμένος Μακεδόνας στρατηγός, η κα Περιστέρη ανέφερε: «Με ένα λιοντάρι στην κορυφή και ένα τέτοιο τεράστιο μνημείο θα μπορούσε να είναι στρατηγός, είχα πει όταν με ρωτήσατε παλιότερα. Όταν βρέθηκε ο σκελετός, δεν θα μπορούσε ποτέ ένας αρχαιολόγος να πει αν είναι άνδρας ή γυναίκα. Μιλάω με βάση το ίδιο το μνημείο. Είπα ότι όταν υπάρχει ένα λιοντάρι στην κορυφή θα μπορούσε να είναι στρατηγός. Δεν απαντώ σε θεωρίες συνωμοσίας ότι εκεί είναι θαμμένος ο Μέγας Αλέξανδρος». Σε ερώτηση για το αν υπάρχει ενδεχόμενο ο νεκρός να είναι κάποιος από τη βασιλική οικογένεια των Τημενιδών η κα Περιστέρη είπε χαρακτηριστικά: «δεν συζητάμε ονόματα».

Δυνατή η ανασύσταση του περιβόλου

Η επικεφαλής των ανασκαφών ανέφερε πως στον χώρο της Αμφίπολης οργίαζε η αρχαιοκαπηλεία, ενώ αρχικά ο περίβολος μπροστά από τα σκαλοπάτια ήταν ανοιχτός και μετά τον έκλεισαν, «άρα ο τύμβος ήταν κάποτε επισκέψιμος», δήλωσε η κα Περιστέρη.

Ο αρχιτέκτονας Mιχάλης Λεφαντζής ανέφερε πως χίλια και πλέον μέλη από τη βάση του λέοντος και τον περίβολο εντοπίσθηκαν το 1916 διάσπαρτα. Ανάμεσά τους έντεκα κομμάτια του γλυπτού του λέοντος σε φράγματα, τα οποία έμειναν εκεί μετά από αποτυχημένη προσπάθεια Βρετανών να τα μεταφέρουν στη χώρα τους. Επίσης, είπε πως είναι δυνατή η ανασύσταση μέρους του περιβόλου και της βάσης του γλυπτού, ενώ έκανε αναφορά και σε ίχνη και από έναν αρχαίο γερανό, με τον οποίον αφαιρέθηκαν κομμάτια του περιβόλου.

Έπεται συνέχεια

«Τι να πρωτοπρολάβουμε να κάνουμε; Τώρα τελείωσε η ανασκαφή. Θέλουμε το χρόνο μας για να κάνουμε σωστά τις ενέργειες που ακολουθούν. Τελειώσαμε την ανασκαφή στον τύμβο Καστά, υπάρχουν όμως πολλά πράγματα που έχουμε να κάνουμε γύρο από τον περίβολο» ανέφερε η κα Περιστέρη, τονίζοντας πως ελπίζει του χρόνου να συνεχίσουν σε άλλο σημείο. «Η γεωσκόπηση που γίνεται θα δείξει αν υπάρχουν κι άλλοι τάφοι στην Αμφίπολη» είπε χαρακτηριστικά.

Πηγή: nautemporiki.gr
Γιώργος Σ. Κουλουβάρης Δημοσίευση:29/11/2014.

Η Περιστέρη έδειξε τον νεκρό της Αμφίπολης – Δεν ξέρουμε ποιος είναι, είπε

Δεν άνοιξε όλα τα χαρτιά της η Κατερίνα Περιστέρη κατά την παρουσίαση των ευρημάτων από την ανασκαφή στον Τύμβο Καστά της Αμφίπολης που έγινε στο κατάμεστο αμφιθέατρο του υπουργείο Πολιτισμού το μεσημέρι του Σαββάτου.

Η επικεφαλής αρχαιολόγος που βρήκε ένα από τα μεγαλύτερα ταφικά μνημεία της Ελλάδας ξεδίπλωσε την ιστορία από την αρχή: «Ξεκινήσαμε το 2012 από μια τοπική φήμη. Ότι στον Τύμβο Καστά υπήρχε ο «Τάφος της Βασίλισσας»» είπε, και στη συνέχεια έκανε αναλυτική παρουσίαση των ευρημάτων, συνοδεία φωτογραφικού υλικού.

Όμως από την παρουσίαση που κατά τα λοιπά ήταν αναλυτικά κάτι έλειπε. Η κυρία Περιστέρη είχε παραλείψει στην παρουσίαση τις φωτογραφίες του σκελετού που βρέθηκε μέσα στον τάφο. Υποστήριξε ότι, επί του παρόντος, η δημοσίευση φωτογραφιών δεν έχει νόημα: «Όταν ο σκελετός βρίσκεται σε τέτοιες συνθήκες παίρνουμε όλα τα μέτρα προστασίας, μαζί με τα χώματα, ώστε ο ανθρωπολόγος να μπορέσει να κάνει την έρευνα». Μετά από πιέσεις των δημοσιογράφων, η επικεφαλής της ανασκαφής στον Τύμβο Καστά έδειξε φωτογραφίες από τον σκελετό οι οποίες έχουν πολύ χαμηλή ανάλυση και δύσκολα κανείς ξεχωρίζει τα κόκαλα.

Παρά τις πιέσεις των δημοσιογράφων η Κατερίνα Περιστέρη αρνούνταν πεισματικά να δώσει περεταίρω λεπτομέρειες για τον σκελετό. Τότε παρενέβη η Λίνα Μενδώνη τόσο «σε ερωτήσεις όσο και σε απαντήσεις», όπως τόνισε με έμφαση. Η ίδια είπε πως το κρανίο του σκελετού βρέθηκε σε μικρή απόσταση από το όρυγμα. Ακριβώς έξω από το όρυγμα βρέθηκε η γνάθος. Υπάρχουν πολλά οστά, όμως η λεκάνη έχει βρεθεί θρυμματισμένη από πτώση λίθων και έτσι είναι αδύνατον να διαγνωστεί αμέσως το φύλο του νεκρού. Αφορμής δοθείσης, η κα Μενδώνη είπε ότι είναι τεράστιας σημασίας η σύνθεση μιας ομάδας επιστημόνων που θα αναλάβει με ενιαία ανθρωπολογική προσέγγιση τη μελέτη του σκελετού. Γι' αυτό και καθυστερεί η σχετική ανάθεση, έως ότου εντοπιστεί αυτή η ομάδα.

Η επικεφαλής των ανασκαφών άφησε όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά για την ταυτότητα του νεκρού ενώ σχετικά με το αν είναι θαμμένος ο Μέγας Αλέξανδρος η ίδια αρκέστηκε στο να πει πως δεν απαντάει σε θεωρίες συνωμοσίας. Παράλληλα αποκάλυψε πως μέσα στον Τύμβο βρέθηκαν νομίσματα από την εποχή του Μέγα Αλέξανδρου ενώ σχετικά με το μονόγραμμα του που υποτίθεται ότι βρέθηκε στον περίβολο, η απάντηση ήταν πως όλα μελετώνται.

Επίσης λύθηκε και το μυστήριο με το κατεστραμμένο πρόσωπο της Καρυάτιδας. Όπως διευκρίνισε η κ. Περιστέρη, κατά την διάρκεια των ανασκαφών βρέθηκε ένα μαρμάρινο δοκάρι το οποίο είχε πέσει επάνω και το διέλυσε. Οπότε έτσι διέλυσε τις θεωρίες πάμπολλων αρχαιολόγων που υποστήριζαν ότι ήταν έργο των τυμβωρύχων. Άπαντες τόνισαν πως η επίχωση έσωσε το μνημείο και μετά βίας στέκεται όρθιο.

Στις ερωτήσεις αναφορικά με την ταυτότητα του νεκρού η Κατερίνα Περιστέρη δήλωσε: «Υπάρχουν μαρτυρίες από το παρελθόν ότι υπήρχε η πρόθεση του Μεγάλου Αλεξάνδρου για την δημιουργία ενός μεγάλου μνημείου. Η Αμφίπολη ήταν ένα πολύ σημαντικό κέντρο (...) Μέσα στον τύμβο υπήρχε μια σημαντική προσωπικότητα, αλλιώς δεν θα έστηναν το λιοντάρι στην κορυφή».

Σχολιάζοντας παλιότερη δήλωσή της πως στην Αμφίπολη είναι θαμμένος Μακεδόνας στρατηγός, τόνισε: «Με ένα λιοντάρι στην κορυφή και ένα τέτοιο τεράστιο μνημείο θα μπορούσε να είναι στρατηγός είχα πει όταν με είχατε ρωτήσει παλιότερα. Όταν βρέθηκε ο σκελετός δεν θα μπορούσε ποτέ ένας αρχαιολόγος να πει αν είναι άνδρας ή γυναίκα. Βρέθηκε σε άσχημη κατάσταση. Εγώ μιλώ με βάση το ίδιο το μνημείο. Είπα ότι όταν υπάρχει ένα λιοντάρι στην κορυφή θα μπορούσε να είναι στρατηγός. Δεν απαντώ σε θεωρίες συνωμοσίας ότι εκεί είναι θαμμένος ο Μέγας Αλέξανδρος».

Σύμφωνα, πάντως με την αρχαιολόγο, «η καταστροφή του περιβόλου του Τύμβου Καστά έγινε τον 3ο μ.Χ. αιώνα από τους Ρωμαίους». «Βρέθηκαν ίχνη ακόμη και από έναν αρχαίο γερανό, με τον οποίον αφαιρέθηκαν κομμάτια του περιβόλου για διάφορες άλλες εργασίες, οδοποιίας κ.λπ» τόνισε, ενώ ανέφερε ότι το τμήμα του περιβόλου που μένει ανέπαφο και έχει βρεθεί είναι περίπου 80 μέτρα, από τα 497 της συνολικής περιμέτρου.

Στη συνέχεια, παρουσίασε φωτογραφία από μια μαρμάρινη δοκό του επιστυλίου πάνω από τις Καρυάτιδες, η οποία, πέφτοντας, κατέστρεψε το κεφάλι της μίας Κόρης, οδηγώντας στο συμπέρασμα ότι η εκδοχή περί βανδαλισμού του συγκεκριμένου αγάλματος αποκλείεται.

Ο κ. Λεφαντζής

Κατόπιν, έλαβε το λόγο ο αρχιτέκτονας Μιχάλης Λεφαντζής, που μίλησε για τον Λέοντα και τη σχέση του με τον Τύμβο. Ξεκίνησε αναφέροντας μια ιστορική μαρτυρία: Το 1916 μια βρετανική ταξιαρχία ετοιμαζόταν να μεταφέρει 1000 κομμάτια από τον περίβολο, μαζί με τον Λέοντα, στη Βρετανία. Οι Βούλγαροι και οι Αυστριακοί επιτέθηκαν στις φορτηγίδες οι οποίες ναυάγησαν, οπότε τα αρχαία μέλη σώθηκαν - αν και παρέμειναν στο βυθό του Στρυμόνα.

Οι δόμοι του Περιβόλου λαξεύτηκαν επί τόπου, ώστε να προσαρμόζονται ακριβώς ο ένας στον άλλον, εξήγησε για το εντυπωσιακό μνημείο ο κ. Λεφαντζής, ενώ τόνισε ότι η βάση του Λέοντα όπως είναι σήμερα, κατά την άποψη του, είναι εσφαλμένη. Αυτό διότι ο Broneer που έκανε την αναστήλωση, χρησιμοποίησε οριζοντίως, σαν σκαλοπάτια, κομμάτια του Περιβόλου από τον Τύμβο Καστά.

Ο κ. Λεφαντζής αποκάλυψε ακόμα ότι κάτοικοι της περιοχής επιστρέφουν κρυφά κομμάτια από τον περίβολο, τα οποία κρατούσαν στα σπίτι τους! «Ξαφνικά αυξάνεται ο αριθμός των αρχαιολογικών ευρημάτων, ως δια μαγείας».

Ο αρχιτέκτονας κατόπιν αναφέρθηκε στον περίβολο, ο οποίος σε κάτοψη, εμφανίζεται ως κυκλικός, στο χώρο όμως είναι ελλειψοειδής, με δύο κέντρα και κλίση από βορρά προς νότο, διότι έπρεπε, όπως εξήγησε, ακόμη και αυτός να έχει ρύση: «Υπάρχει σχέση χρυσής τομής ανάμεσα στα μέλη του περιβόλου και σε εκείνα του Λέοντα».

Πηγή: koolnews.gr
Δημοσίευση: 29/11/2014.

«Απεικονίζονται» οι Σφίγγες και οι Καρυάτιδες – Σε ποιο σημείο βρίσκονται οι ανασκαφές

Την πρώτη αξονομετρική σχεδιαστική αναπαράσταση του ταφικού μνημείου στο λόφο Καστά έδωσε σήμερα στη δημοσιότητα το υπουργείο Πολιτισμού.

Η αναπαράσταση σχεδιάστηκε από τον αρχιτέκτονα του υπουργείου, Μ. Λεφαντζή, με τους δύο διαφραγματικούς τοίχους επί των οποίων φέρονται, στον μεν πρώτο οι Σφίγγες, στο δε δεύτερο οι Καρυάτιδες.

Αναλυτικά η ανακοίνωση του υπουργείου

«Συνεχίζονται οι ανασκαφικές εργασίες στον λόφο Καστά από τη ΚΗ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων. Η αφαίρεση των αμμωδών χωμάτων συνεχίζεται οριζόντια και σε όλη την έκταση του χώρου, ανάμεσα στον διαφραγματικό τοίχο με τις Καρυάτιδες και τον τρίτο τοίχο, ώστε να επιτυγχάνεται η εξισορρόπηση των πιέσεων και να διασφαλίζεται σταθερά η στατική επάρκεια του μνημείου, σύμφωνα με τις αποφάσεις της διεπιστημονικής τεχνικής ομάδας.

Σήμερα, παρουσιάζεται η πρώτη αξονομετρική σχεδιαστική αναπαράσταση του ταφικού μνημείου, από τον αρχιτέκτονα του ΥΠΠΟΑ κ. Μ. Λεφαντζή με τους δύο διαφραγματικούς τοίχους επί των οποίων φέρονται, στον μεν πρώτο οι Σφίγγες, στο δε δεύτερο οι Καρυάτιδες. Οι εργασίες συντήρησης και στερέωσης τους συνεχίζονται.

Συνεχίζονται, επίσης, οι εργασίες τεκμηρίωσης του συνόλου των αρχαιολογικών ανασκαφικών εργασιών, με ψηφιακά και συμβατικά μέσα».

Πηγή: protothema.gr
Δημοσίευση: 09/09/2014. ------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ΑΜΦΙΠΟΛΗ - Η ΠΡΩΤΗ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ

Πηγή: ΣΚΑΙ.gr [youtube]
Δημοσίευση: 09/09/2014.

Εκατοντάδες επισκέπτες στον τάφο στην Αρχαία Αμφίπολη

Οι ανασκαφές κέντρισαν και το τουριστικό ενδιαφέρον

Αυξημένη είναι η κίνηση που παρατηρείται στη Μεσολακκιά Σερρών το τελευταίο τριήμερο, από τουρίστες που θέλουν να πλησιάσουν τις αρχαιολογικές ανασκαφές στην Αμφίπολη, προκειμένου να δουν τα ευρήματα που έφερε στο φως η αρχαιολογική σκαπάνη της προϊσταμένης της ΚΗ’ Εφορίας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, Κατερίνας Περιστέρη.

Παρότι οι αρχαιολογικές ανασκαφές σταμάτησαν την Παρασκευή, λόγω του τριημέρου του Δεκαπενταύγουστου, οι τουρίστες που βρέθηκαν στην περιοχή του Στρυμονικού Κόλπου, έφταναν ο ένας μετά τον άλλον.

Το Μουσείο της Αμφίπολης δέχθηκε εκατοντάδες επισκέπτες που θαύμασαν από κοντά τα αρχαιολογικά ευρήματα, ενώ με ειδικούς τηλεσκοπικούς φακούς, έβλεπαν από μακριά το σημείο των ανασκαφών που παραμένει καλυμμένο και προστατευμένο.
Οι ανασκαφές θα ξεκινήσουν νωρίς το πρωί της Δευτέρας, με την αρχαιολογική ομάδα να ενισχύεται και να εντείνει τις προσπάθειες της, ώστε σύντομα να «λύσει το γρίφο» των Σφιγγών της Αρχαίας Αμφίπολης.

Στο σημείο των ανασκαφών θα βρίσκεται από νωρίς και ο στενός συνεργάτης της αρχαιολόγου Κατερίνας Περιστέρη, αρχιτέκτονας Μιχάλης Λεφαντζής προκειμένου να ενισχύσει την αρχαιολογική ομάδα.

«Ότι είναι να γίνει, θα το μάθετε εν καιρώ και μάλιστα πολύ γρήγορα» δήλωσε στο Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων ο αρχιτέκτονας Μιχάλης Λεφαντζής, ο οποίος πρόσθεσε ότι «το υπουργείο Πολιτισμού είναι αυτό που θα δώσει την περαιτέρω ενημέρωση των εξελίξεων των αρχαιολογικών ανασκαφών».

Οι αρχαιολογικές ανασκαφές στον Τύμβο Κάστα έχουν προκαλέσει πανευρωπαϊκό και παγκόσμιο ενδιαφέρον, με τηλεοπτικούς σταθμούς να καταφτάνουν από όλη την Ελλάδα και από τα Βαλκάνια.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της τοπικής Κοινότητας Αθανάσιο Ζουρνατζή, «την περιοχή επισκέφθηκε και τηλεοπτικός σταθμός από τη γείτονα χώρα της Βουλγαρία, ενώ εκτός από ΙΧ αυτοκίνητα, στην περιοχή καταφτάνουν πολλά γκρουπ τουριστών και με λεωφορείο».

Πηγή: Το Βήμα
Δημοσίευση: 17/08/2014 14:35

Το μεγαλύτερο και πιο εντυπωσιακό ταφικό μνημείο στην Ελλάδα αποκαλύπτεται βήμα βήμα στον αρχαιολογικό χώρο της Αμφίπολης. O τάφοs της συζύγου του Μεγάλου Αλεξάνδρου

Η σκαπάνη της αρχαιολόγου Αικατερίνης Περιστέρη έφερε στο φως τα τρία τέταρτα του μεγαλοπρεπούς μνημείου, το οποίο έχει περιστύλιο μήκους περίπου 500 μέτρων και ύψους τριών.

Το μυστικό της Αμφίπολης

Κανείς δεν μπορεί να πει οτιδήποτε με κατηγορηματικό τρόπο, πριν μας ενημερώσουν επισήμως οι αρχαιολόγοι ότι άνοιξαν τον τάφο και ότι φώτισαν τα ευρήματα οι αχτίδες του Ήλιου της Μακεδονίας.

Η αρχική και πολύ προσεκτική εκτίμηση της αρχαιολόγου Αικατερίνης Περιστέρη είναι ότι ο τάφος ανήκει στη Ρωξάνη και στο γιο που απέκτησε με τον Μέγα Αλέξανδρο.

Η ίδια είχε εκφράσει την εκτίμηση της, με κάθε επιφύλαξη, πριν από λίγο καιρό, στην 26η επιστημονική συνάντηση με θέμα «Το αρχαιολογικό έργο στη Μακεδονία και τη Θράκη».

Όπως όλα δείχνουν ότι πρόκειται για τον τάφο της Ρωξάνης και του Αλέξανδρου (γιου του Μεγάλου Αλεξάνδρου)», είχε πει χαρακτηριστικά.
Το μνημείο είναι καλυμμένο από ποταμίσια άμμο και κοκκινόχωμα, σχηματίζοντας ένα μεγάλο τύμβο που μοιάζει με λόφο.
Αποτελείται από έναν εσωτερικό τοίχο από πωρόλιθο επενδυμένο με μεγάλα παραλληλόγραμμα κομμάτια θασίτικου μαρμάρου, διατηρημένο σε άριστη κατάσταση.

Το Λιοντάρι της Αμφίπολης στην κορυφή του τάφου

Ο αρχιτέκτονας Μ. Λεφαντζής κατάφερε και ταυτοποίησε τα μαρμάρινα κομμάτια που αποτελούν το βάθρο του Λέοντα της Αμφίπολης με τα κομμάτια της μαρμάρινης επένδυσης του τύμβου της Ρωξάνης.

Σύμφωνα με την παρουσίαση της μελέτης του αρχιτέκτονα, το γνωστό σε όλους μας Λιοντάρι της Αμφίπολης και ο τάφος της Ρωξάνης και του μικρού Αλέξανδρου αποτελούσαν ένα ενιαίο μνημείο.

Το Λιοντάρι τοποθετείται στο κέντρο και στο υψηλότερο σημείο του τύμβου.

Μετά το θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ο Κάσσανδρος είχε στείλει τη Ρωξάνη και το μικρό Αλέξανδρο στην Αμφίπολη, όπου στη συνέχεια τους θανάτωσε.

Το ταφικό μνημείο κατασκευάστηκε από τον αγαπημένο αρχιτέκτονα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, Δεινοκράτη.

Η ταφή του Μεγάλου Αλεξάνδρου

Ο Μέγας Αλέξανδρος πέθανε στη Βαβυλώνα το 323 π.Χ. Εκεί οι νεκροί, κατά τους Ηρόδοτο, Στράβωνα και Στοβαίο, δε μουμιοποιούνταν ούτε καίγονταν, αλλά θάβονταν τοποθετημένοι μέσα σε μέλι ή κερί.
Το ίδιο έγινε, όπως προκύπτει, και με τη σορό του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
Σύμφωνα με την επιθυμία του, θέλησε να ταφεί στην πατρική του γη, αλλά ήταν πολύ δύσκολο να μεταφερθεί έως εκεί η σορός του.
Έτσι, η αναζήτηση του τάφου του έως σήμερα είναι μια συναρπαστική αρχαιολογική περιπέτεια.
Το 321, σχεδόν δύο χρόνια μετά το θάνατο του Αλέξανδρου, ο Αρριδαίος ολοκλήρωσε την κατασκευή της αρμάμαξας που θα μετέφερε τη σορό του στρατηλάτη.
Κατά τον Διόδωρο τον Σικελιώτη, όταν η πομπή έφτασε στα σύνορα της Συρίας με την Αίγυπτο, τη συνάντησε ο Πτολεμαίος Α΄, επικεφαλής στρατιωτικής δύναμης, και μετέφερε με τιμές την αρμάμαξα στην Αλεξάνδρεια.
Εκεί έχτισε τέμενος αντάξιο του Αλεξάνδρου και τον ενταφίασε.
Κατά μια άλλη επικρατούσα άποψη, η ταριχευμένη σορός του θάφτηκε προσωρινά στη Μέμφιδα, πρωτεύουσα του αρχαίου βασιλείου της φαραωνικής Αιγύπτου, κοντά στο Κάιρο. Κατόπιν, μεταφέρθηκε στην Αλεξάνδρεια από τον ίδιο Πτολεμαίο κι εκεί παρέμεινε θαμμένος γύρω στα 700 χρόνια.
Έπειτα, ο Πτολεμαίος Φιλοπάτωρ συγκέντρωσε σ’ ένα μοναδικό τάφο τα λείψανα των προγόνων του γύρω από αυτά του στρατηλάτη.
Πάντως, όπως μαρτυρείται από τις πηγές, η μεταφορά οστών σε τεφροδόχους είναι μια αρκετά συνηθισμένη αρχαία πρακτική, ενώ, παράλληλα, για τους Έλληνες αποτελούσε ιερή παράδοση η μετακομιδή στη γενέτειρα γη των οστών βασιλέων που πέθαιναν σε ξένους τόπους.
Κάπως έτσι άρχισε η ανολοκλήρωτη ακόμη οδύσσεια της ανακάλυψης του τάφου του Μεγάλου Αλεξάνδρου, με την Αλεξάνδρεια, τις Αιγές, τη Θάσο ακόμη και την Αυστραλία να …διεκδικούν το ρόλο της αλεξανδρινής Ιθάκης.
Εξάλλου, μια προφητεία υποσχόταν ευημερία στον τόπο όπου θα θαβόταν ο μέγας στρατηλάτης.
Ο ρόλος της Αμφίπολης και το Ταφικό Μνημείο.

Την περίοδο του Μεγάλου Αλεξάνδρου, η Αμφίπολη και το επίνειό της στο Αιγαίο είχαν εξελιχθεί σε πολύ σημαντική ναυτική βάση των Μακεδόνων και γενέτειρα τριών σημαντικών ναυάρχων, του Νέαρχου, του Ανδροσθένη και του Λαομέδοντα.
Από εκεί ξεκίνησε και ο στόλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου για την Ασία. Στην ελληνιστική εποχή, άποικοι από την πόλη ίδρυσαν – με προτροπή του Σελεύκου – μια ομώνυμη πόλη στις όχθες του Ευφράτη, επί της παλαιότερης αραμαϊκής Θαψάκου.
Όπως αναφέρει και ο Διόδωρος ο Σικελιώτης, ο Μέγας Αλέξανδρος ήταν θαυμαστής της Αμφίπολης και σκόπευε να φτιάξει ένα μεγαλοπρεπή ναό για να τιμήσει την πόλη απ’όπου απέπλευσε το 334 π.Χ. ο στόλος του για την εκστρατεία στην Ασία.

Ο ταφικός περίβολος που ήρθε στο φως στην αρχαία Αμφίπολη είναι, σύμφωνα με τους αρχαιολόγους, μοναδικός στο είδος του.
Και, όπως έχει επισημάνει η προϊσταμένη της ΚΗ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, Αικατερίνη Περιστέρη, «δεν έχει βρεθεί πουθενά ανάλογος περίβολος, ούτε στη Βεργίνα, ούτε στις Αιγές.

Περικλείει σίγουρα σημαντικά ταφικά μνημεία, στα οποία σκοπεύουμε να φτάσουμε. Χρονολογείται στην περίοδο της δολοφονίας της Ρωξάνης το 311 π.Χ.
Πρόκειται για κάτι εξαιρετικά σημαντικό».

Η ανασκαφική έρευνα στον τύμβο «Καστά» της αρχαίας Αμφίπολης συνεχίζεται και μέρα με τη μέρα ολοκληρώνεται το παζλ της ιστορίας, με το Λιοντάρι της Αμφίπολης να στέκει αγέρωχο, αποκαλύπτοντας τη σημαντικότητα των ανασκαφικών ευρημάτων που ξετυλίγουν το κουβάρι της ζωής του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Ένας παλιός θρύλος των κατοίκων της Αμφίπολης λέει πως κάπου εκεί βρίσκεται «ένας τρανός βασιλιάς».

Και στη μοναδική φυσιογνωμία του Μεγάλου Αλεξάνδρου η ιστορία πλέκεται με τους θρύλους, τους μύθους, τη φαντασία.
Ίσως κάποια βγουν αληθινά…

Γιώργος Βογιατζής: «Βασιλικό σημάδι»
Ο δήμαρχος Αμφίπολης, Γιώργος Βογιατζής, δούλεψε στα νεανικά του χρόνια στην ανασκαφή, υπό την εποπτεία του καθηγητή Δημήτρη Λασκαρίδη, ο οποίος πίστευε πως επρόκειτο για τον τάφο της Ρωξάνης, της γυναίκας του Μεγαλέξανδρου.
Οι αφηγήσεις που είχε ακούσει από παιδί, από τους μεγαλύτερους τον συνεπήραν.
Και όταν βρέθηκε στο δημαρχιακό θώκο, βοήθησε όσο μπόρεσε αυτήν την ανασκαφή.
Αναφορικά με την ανασκαφή που γίνεται στην περιοχή είπε στον «ΑτΚ»:
«Ως πολίτης και ως δήμαρχος αγαπάω τον τόπο μου.
Ενδιαφέρομαι ως άνθρωπος και ως κάτοικος.
Πριν από ένα μήνα, επισκέφτηκα τον τύμβο με τον Σταύρο Μπένο από το «Διάζωμα» μαζί με τον αρχαιολόγο Πέτρο Θέμελη.
Σε εκείνη την επίσκεψη που κάναμε άρχισε να βγαίνει στο φως ο ταφικός περίβολος στην πλήρη του μορφή, όπως ήταν στην αρχαιότητα.
Ήταν εντυπωσιακό, αφού το κάτω μέρος ήταν βαμμένο με χρώματα μπλε, τιρκουάζ.
Ο κ. Θέμελης, που ανέσκαψε την αρχαία Μεσσήνη, ενθουσιάστηκε και είπε πως είναι ένα σπουδαίο, μεγάλο μνημειακό συγκρότημα.
Κι επειδή η ανασκαφή έχει μεγάλη σημασία, η Πολιτεία αγκάλιασε το έργο και μπορώ να σας πω πως εδώ ήρθαν και συνέβαλαν στη χρηματοδότηση ο πρώην υπουργός Πολιτισμού, Κωνσταντίνος Τζαβάρας, ο υπουργός Μακεδονίας – Θράκης, Θόδωρος Καράογλου, ο περιφεριάρχης Κεντρικής Μακεδονίας, Απόστολος Τζιτζικώστας, αλλά και ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Ν.Δ., Μάκης Βορίδης.

Και πώς να μην ενθουσιαστούν όλοι αυτοί, αφού το μεγαλειώδες μνημειακό συγκρότημα είναι στραμμένο προς την Ανατολή, δεν είναι δίπλα στο νεκροταφείο, και από το σημείο της τούμπας βλέπεις τη θάλασσα του Στρυμονικού κόλπου, την αρχαία Αμφίπολη, τον ποταμό Στρυμόνα και την αρχαία λίμνη Κερκινίτης.

Εκεί όπου ναυτολογήθηκαν και τα 120 καράβια του Μεγάλου Αλεξάνδρου που ξεκίνησαν την εκστρατεία.
Βλέπεις τον κάμπο των Σερρών και της Δράμας, το Παγγαίο, είναι στο σημείο της Ανατολής και αυτό μπορεί να είναι βασιλικό σημάδι, όπως λένε οι κάτοικοι από γενιά σε γενιά, για τον τρανό βασιλιά».



Πηγή: Hellas XG 2014
Δημοσίευση: 7/19/2013.