Αμφίπολη: Βρέθηκαν νομίσματα του 2ου αιώνα και αγγεία

Κ. Περιστέρη: «Ας χαρούμε το μνημείο. Υπομονή για τις απαντήσεις»

«Ξεκινήσαμε το 2012 σ’ αυτό το λόφο μυστήριο. Ήταν μια πρόκληση. Υπήρχε μια φήμη στους κάτοικους της περιοχής, πως στον Τύμβο Καστά υπήρχε ο “τάφος της Βασίλισσας”», ήταν τα πρώτα λόγια της κας Περιστέρη (δεξιά).

«Μένει η μελέτη και δουλειά από δω και πέρα, για να εξηγήσουμε τι εντόπισε η αρχαιολογική σκαπάνη» ανέφερε η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Σερρών, Κατερίνα Περιστέρη, η οποία τόνισε: «Ας χαρούμε το μνημείο. Υπομονή για τις απαντήσεις», κατά τη διάρκεια των επιστημονικών ανακοινώσεων για τις ανασκαφικές εργασίες στον Τύμβο Καστά στην Αμφίπολη, σήμερα στο αμφιθέατρο του υπουργείου Πολιτισμού.

«Ξεκινήσαμε το 2012 σ’ αυτό το λόφο μυστήριο. Ήταν μια πρόκληση. Υπήρχε μια φήμη στους κάτοικους της περιοχής, πως στον Τύμβο Καστά υπήρχε ο “τάφος της Βασίλισσας”, ήταν τα πρώτα λόγια της κας Περιστέρη, η οποία αναφέρθηκε στην αρχή των ανασκαφών από τον Λαζαρίδη, στην ανακάλυψη του περιβόλου των 497 μέτρων και στην επιστροφή των 500 κομματιών του από το Λιθότοπο.

Νομίσματα του 2ου αιώνα και αγγεία

Η υπεύθυνη της ανασκαφής στην ομιλία της με θέμα: «Ανασκαφική έρευνα Ταφικού Μνημείου Τύμβου Καστά Αμφίπολης (2012-2014)», έκανε ένα ανασκαφικό οδοιπορικό με τη βοήθεια φωτογραφιών, κάνοντας αναφορά στην διαταραχή που συνάντησαν οι ανασκαφείς στον τελευταίο θάλαμο. «Πέρασαν βέβηλα χέρια» είπε χαρακτηριστικά η κα Περιστέρη.

Το νέο στοιχείο που παρουσιάστηκε σήμερα είναι πως ενώ στον κυρίως θάλαμο δεν βρέθηκαν καθόλου κτερίσματα, στους άλλους χώρους ήρθαν στο φως ευρήματα, όπως νομίσματα του 2ου αιώνα και αγγεία, τα οποία περνούν από τις διαδικασίες καθαρισμού και συντήρησης και θα παρουσιαστούν. Επίσης, υπάρχει αρκετό υλικό κεραμικής που θα μελετηθεί, σύμφωνα με δήλωση της κας Περιστέρη.

Εκνευρισμός για τον σκελετό

Ο αρχιτέκτονας Μιχάλης Λεφαντζής (1ος Α), η αρχαιολόγος Κατερίνα Περιστέρη (2η Α) και ο μηχανικός Δημήτρης Εγγλέζος (Δ)

«Ο σκελετός ήταν διαταραγμένος, πήραμε τα καλύτερα μέτρα. Τον μεταφέραμε με τα χώματα για να γίνει η καλύτερη δυνατή μελέτη από τους ειδικούς» ανέφερε η υπεύθυνη της ανασκαφής, η οποία δεν έδωσε περισσότερα στοιχεία, όπως και για τα ευρήματα (νομίσματα και αγγεία). Έπειτα από συνεχείς ερωτήσεις δημοσιογράφων για τον σκελετό που βρέθηκε στο ταφικό μνημείο της Αμφίπολης, η γενική γραμματέας του υπουργείου, κα Λίνα Μενδώνη, λέγοντας: «επειδή έχω εκνευριστεί και με τις ερωτήσεις αλλά και με τις απαντήσεις», ανέφερε πως το κρανίο βρέθηκε σε απόσταση από το ταφικό όρυγμα, ενώ η κάτω γνάθος ήταν εκτός ορύγματος. Επίσης, πρόσθεσε πως βρέθηκαν πλευρά, πόδια και άκρα, περίπου δηλαδή το 80% του σκελετού. Η λεκάνη εντοπίστηκε διαμελισμένη λόγω πτώσης λίθων. Τέλος, ανέφερε πως ο σκελετός παραμένει στο Μουσείο της Αμφίπολης, ενώ αναζητείται εργαστήριο και σύνθεση ομάδων από οστεολόγους, ανθρωπολόγους, αλλά και ιατροδικαστές

Λαμπρή ψηφίδα στην ιστορία της Ελλάδας

Ανακοινώσεις για τις ανασκαφικές εργασίες στην Αμφίπολη

Κατά την έναρξη της παρουσίασης, ο ομότιμος Καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών Βασίλης Λαμπρινουδάκης χαρακτήρισε το μνημείο της Αμφίπολης λαμπρή ψηφίδα στην ιστορία της Ελλάδας, ενώ τόνισε πως η έρευνα ξεκινά τώρα, μετά την ανασκαφή.

Στη συνέχεια, ο αρχαιολόγος, διευθυντής του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης, Νίκος Σταμπολίδης είπε χαρακτηριστικά: «Ποτέ κανείς δεν πρέπει να λέει ποτέ όπως και οπωσδήποτε» ενώ τόνισε πως «η σημερινή σύναξη είναι η απαρχή της αλυσίδας των επιστημονικών συμπερασμάτων». Ακολούθησαν οι ομιλίες του αρχιτέκτονα Μιχάλη Λεφαντζή με τίτλο: «Η σχέση του Λέοντος με τον Τύμβο της Αμφίπολης: Αρχιτεκτονικές και οικοδομικές προσεγγίσεις» και του πολιτικού μηχανικού Δημήτρη Εγγλέζου με τίτλο: «Ο ρόλος του πολιτικού μηχανικού κατά την αποκάλυψη του Ταφικού Μνημείου στον Τύμβο Καστά: Παρουσίαση προσωρινών στερεωτικών εργασιών και αναλύσεις για την ερμηνεία και τον έλεγχο ιστορικών υποθέσεων».

Η καταστροφή του προσώπου της μίας Καρυάτιδας

Εκτίμηση για το πώς καταστράφηκε το πρόσωπο της μίας Καρυάτιδας έκανε η κα Περιστέρη, αναφέροντας πως ο συγκεκριμένος χώρος είχε επίχωση άμμου και ένα δοκάρι έπεσε, με αποτέλεσμα να καταλήξει στο πρόσωπο της Καρυάτιδας, καταστρέφοντάς το. Επίσης, η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Σερρών, ανέφερε ότι ο τάφος χρονολογείται στο τελευταίο τέταρτο του 4ου π.Χ. αιώνα.

Κ. Περιστέρη: «Δεν απαντώ σε θεωρίες συνωμοσίας»

Σχολιάζοντας παλαιότερη δήλωσή της πως στην Αμφίπολη είναι θαμμένος Μακεδόνας στρατηγός, η κα Περιστέρη ανέφερε: «Με ένα λιοντάρι στην κορυφή και ένα τέτοιο τεράστιο μνημείο θα μπορούσε να είναι στρατηγός, είχα πει όταν με ρωτήσατε παλιότερα. Όταν βρέθηκε ο σκελετός, δεν θα μπορούσε ποτέ ένας αρχαιολόγος να πει αν είναι άνδρας ή γυναίκα. Μιλάω με βάση το ίδιο το μνημείο. Είπα ότι όταν υπάρχει ένα λιοντάρι στην κορυφή θα μπορούσε να είναι στρατηγός. Δεν απαντώ σε θεωρίες συνωμοσίας ότι εκεί είναι θαμμένος ο Μέγας Αλέξανδρος». Σε ερώτηση για το αν υπάρχει ενδεχόμενο ο νεκρός να είναι κάποιος από τη βασιλική οικογένεια των Τημενιδών η κα Περιστέρη είπε χαρακτηριστικά: «δεν συζητάμε ονόματα».

Δυνατή η ανασύσταση του περιβόλου

Η επικεφαλής των ανασκαφών ανέφερε πως στον χώρο της Αμφίπολης οργίαζε η αρχαιοκαπηλεία, ενώ αρχικά ο περίβολος μπροστά από τα σκαλοπάτια ήταν ανοιχτός και μετά τον έκλεισαν, «άρα ο τύμβος ήταν κάποτε επισκέψιμος», δήλωσε η κα Περιστέρη.

Ο αρχιτέκτονας Mιχάλης Λεφαντζής ανέφερε πως χίλια και πλέον μέλη από τη βάση του λέοντος και τον περίβολο εντοπίσθηκαν το 1916 διάσπαρτα. Ανάμεσά τους έντεκα κομμάτια του γλυπτού του λέοντος σε φράγματα, τα οποία έμειναν εκεί μετά από αποτυχημένη προσπάθεια Βρετανών να τα μεταφέρουν στη χώρα τους. Επίσης, είπε πως είναι δυνατή η ανασύσταση μέρους του περιβόλου και της βάσης του γλυπτού, ενώ έκανε αναφορά και σε ίχνη και από έναν αρχαίο γερανό, με τον οποίον αφαιρέθηκαν κομμάτια του περιβόλου.

Έπεται συνέχεια

«Τι να πρωτοπρολάβουμε να κάνουμε; Τώρα τελείωσε η ανασκαφή. Θέλουμε το χρόνο μας για να κάνουμε σωστά τις ενέργειες που ακολουθούν. Τελειώσαμε την ανασκαφή στον τύμβο Καστά, υπάρχουν όμως πολλά πράγματα που έχουμε να κάνουμε γύρο από τον περίβολο» ανέφερε η κα Περιστέρη, τονίζοντας πως ελπίζει του χρόνου να συνεχίσουν σε άλλο σημείο. «Η γεωσκόπηση που γίνεται θα δείξει αν υπάρχουν κι άλλοι τάφοι στην Αμφίπολη» είπε χαρακτηριστικά.

Πηγή: nautemporiki.gr
Γιώργος Σ. Κουλουβάρης Δημοσίευση:29/11/2014.

Η Περιστέρη έδειξε τον νεκρό της Αμφίπολης – Δεν ξέρουμε ποιος είναι, είπε

Δεν άνοιξε όλα τα χαρτιά της η Κατερίνα Περιστέρη κατά την παρουσίαση των ευρημάτων από την ανασκαφή στον Τύμβο Καστά της Αμφίπολης που έγινε στο κατάμεστο αμφιθέατρο του υπουργείο Πολιτισμού το μεσημέρι του Σαββάτου.

Η επικεφαλής αρχαιολόγος που βρήκε ένα από τα μεγαλύτερα ταφικά μνημεία της Ελλάδας ξεδίπλωσε την ιστορία από την αρχή: «Ξεκινήσαμε το 2012 από μια τοπική φήμη. Ότι στον Τύμβο Καστά υπήρχε ο «Τάφος της Βασίλισσας»» είπε, και στη συνέχεια έκανε αναλυτική παρουσίαση των ευρημάτων, συνοδεία φωτογραφικού υλικού.

Όμως από την παρουσίαση που κατά τα λοιπά ήταν αναλυτικά κάτι έλειπε. Η κυρία Περιστέρη είχε παραλείψει στην παρουσίαση τις φωτογραφίες του σκελετού που βρέθηκε μέσα στον τάφο. Υποστήριξε ότι, επί του παρόντος, η δημοσίευση φωτογραφιών δεν έχει νόημα: «Όταν ο σκελετός βρίσκεται σε τέτοιες συνθήκες παίρνουμε όλα τα μέτρα προστασίας, μαζί με τα χώματα, ώστε ο ανθρωπολόγος να μπορέσει να κάνει την έρευνα». Μετά από πιέσεις των δημοσιογράφων, η επικεφαλής της ανασκαφής στον Τύμβο Καστά έδειξε φωτογραφίες από τον σκελετό οι οποίες έχουν πολύ χαμηλή ανάλυση και δύσκολα κανείς ξεχωρίζει τα κόκαλα.

Παρά τις πιέσεις των δημοσιογράφων η Κατερίνα Περιστέρη αρνούνταν πεισματικά να δώσει περεταίρω λεπτομέρειες για τον σκελετό. Τότε παρενέβη η Λίνα Μενδώνη τόσο «σε ερωτήσεις όσο και σε απαντήσεις», όπως τόνισε με έμφαση. Η ίδια είπε πως το κρανίο του σκελετού βρέθηκε σε μικρή απόσταση από το όρυγμα. Ακριβώς έξω από το όρυγμα βρέθηκε η γνάθος. Υπάρχουν πολλά οστά, όμως η λεκάνη έχει βρεθεί θρυμματισμένη από πτώση λίθων και έτσι είναι αδύνατον να διαγνωστεί αμέσως το φύλο του νεκρού. Αφορμής δοθείσης, η κα Μενδώνη είπε ότι είναι τεράστιας σημασίας η σύνθεση μιας ομάδας επιστημόνων που θα αναλάβει με ενιαία ανθρωπολογική προσέγγιση τη μελέτη του σκελετού. Γι' αυτό και καθυστερεί η σχετική ανάθεση, έως ότου εντοπιστεί αυτή η ομάδα.

Η επικεφαλής των ανασκαφών άφησε όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά για την ταυτότητα του νεκρού ενώ σχετικά με το αν είναι θαμμένος ο Μέγας Αλέξανδρος η ίδια αρκέστηκε στο να πει πως δεν απαντάει σε θεωρίες συνωμοσίας. Παράλληλα αποκάλυψε πως μέσα στον Τύμβο βρέθηκαν νομίσματα από την εποχή του Μέγα Αλέξανδρου ενώ σχετικά με το μονόγραμμα του που υποτίθεται ότι βρέθηκε στον περίβολο, η απάντηση ήταν πως όλα μελετώνται.

Επίσης λύθηκε και το μυστήριο με το κατεστραμμένο πρόσωπο της Καρυάτιδας. Όπως διευκρίνισε η κ. Περιστέρη, κατά την διάρκεια των ανασκαφών βρέθηκε ένα μαρμάρινο δοκάρι το οποίο είχε πέσει επάνω και το διέλυσε. Οπότε έτσι διέλυσε τις θεωρίες πάμπολλων αρχαιολόγων που υποστήριζαν ότι ήταν έργο των τυμβωρύχων. Άπαντες τόνισαν πως η επίχωση έσωσε το μνημείο και μετά βίας στέκεται όρθιο.

Στις ερωτήσεις αναφορικά με την ταυτότητα του νεκρού η Κατερίνα Περιστέρη δήλωσε: «Υπάρχουν μαρτυρίες από το παρελθόν ότι υπήρχε η πρόθεση του Μεγάλου Αλεξάνδρου για την δημιουργία ενός μεγάλου μνημείου. Η Αμφίπολη ήταν ένα πολύ σημαντικό κέντρο (...) Μέσα στον τύμβο υπήρχε μια σημαντική προσωπικότητα, αλλιώς δεν θα έστηναν το λιοντάρι στην κορυφή».

Σχολιάζοντας παλιότερη δήλωσή της πως στην Αμφίπολη είναι θαμμένος Μακεδόνας στρατηγός, τόνισε: «Με ένα λιοντάρι στην κορυφή και ένα τέτοιο τεράστιο μνημείο θα μπορούσε να είναι στρατηγός είχα πει όταν με είχατε ρωτήσει παλιότερα. Όταν βρέθηκε ο σκελετός δεν θα μπορούσε ποτέ ένας αρχαιολόγος να πει αν είναι άνδρας ή γυναίκα. Βρέθηκε σε άσχημη κατάσταση. Εγώ μιλώ με βάση το ίδιο το μνημείο. Είπα ότι όταν υπάρχει ένα λιοντάρι στην κορυφή θα μπορούσε να είναι στρατηγός. Δεν απαντώ σε θεωρίες συνωμοσίας ότι εκεί είναι θαμμένος ο Μέγας Αλέξανδρος».

Σύμφωνα, πάντως με την αρχαιολόγο, «η καταστροφή του περιβόλου του Τύμβου Καστά έγινε τον 3ο μ.Χ. αιώνα από τους Ρωμαίους». «Βρέθηκαν ίχνη ακόμη και από έναν αρχαίο γερανό, με τον οποίον αφαιρέθηκαν κομμάτια του περιβόλου για διάφορες άλλες εργασίες, οδοποιίας κ.λπ» τόνισε, ενώ ανέφερε ότι το τμήμα του περιβόλου που μένει ανέπαφο και έχει βρεθεί είναι περίπου 80 μέτρα, από τα 497 της συνολικής περιμέτρου.

Στη συνέχεια, παρουσίασε φωτογραφία από μια μαρμάρινη δοκό του επιστυλίου πάνω από τις Καρυάτιδες, η οποία, πέφτοντας, κατέστρεψε το κεφάλι της μίας Κόρης, οδηγώντας στο συμπέρασμα ότι η εκδοχή περί βανδαλισμού του συγκεκριμένου αγάλματος αποκλείεται.

Ο κ. Λεφαντζής

Κατόπιν, έλαβε το λόγο ο αρχιτέκτονας Μιχάλης Λεφαντζής, που μίλησε για τον Λέοντα και τη σχέση του με τον Τύμβο. Ξεκίνησε αναφέροντας μια ιστορική μαρτυρία: Το 1916 μια βρετανική ταξιαρχία ετοιμαζόταν να μεταφέρει 1000 κομμάτια από τον περίβολο, μαζί με τον Λέοντα, στη Βρετανία. Οι Βούλγαροι και οι Αυστριακοί επιτέθηκαν στις φορτηγίδες οι οποίες ναυάγησαν, οπότε τα αρχαία μέλη σώθηκαν - αν και παρέμειναν στο βυθό του Στρυμόνα.

Οι δόμοι του Περιβόλου λαξεύτηκαν επί τόπου, ώστε να προσαρμόζονται ακριβώς ο ένας στον άλλον, εξήγησε για το εντυπωσιακό μνημείο ο κ. Λεφαντζής, ενώ τόνισε ότι η βάση του Λέοντα όπως είναι σήμερα, κατά την άποψη του, είναι εσφαλμένη. Αυτό διότι ο Broneer που έκανε την αναστήλωση, χρησιμοποίησε οριζοντίως, σαν σκαλοπάτια, κομμάτια του Περιβόλου από τον Τύμβο Καστά.

Ο κ. Λεφαντζής αποκάλυψε ακόμα ότι κάτοικοι της περιοχής επιστρέφουν κρυφά κομμάτια από τον περίβολο, τα οποία κρατούσαν στα σπίτι τους! «Ξαφνικά αυξάνεται ο αριθμός των αρχαιολογικών ευρημάτων, ως δια μαγείας».

Ο αρχιτέκτονας κατόπιν αναφέρθηκε στον περίβολο, ο οποίος σε κάτοψη, εμφανίζεται ως κυκλικός, στο χώρο όμως είναι ελλειψοειδής, με δύο κέντρα και κλίση από βορρά προς νότο, διότι έπρεπε, όπως εξήγησε, ακόμη και αυτός να έχει ρύση: «Υπάρχει σχέση χρυσής τομής ανάμεσα στα μέλη του περιβόλου και σε εκείνα του Λέοντα».

Πηγή: koolnews.gr
Δημοσίευση: 29/11/2014.

Αμφίπολη: H ανασκαφή σε αυτή τη φάση έχει ολοκληρωθεί, λέει η Μενδώνη

Η ανθρωπολογική εξέταση του σκελετού θα γίνει από Έλληνες επιστήμονες - Θα δούμε αν θα προχωρήσουμε σε DNA, είπε η γγ του υπ.Πολιτισμού - Η γεωφυσική διασκόπηση στον τύμβο Καστά θα μας πει πώς θα συνεχίσουμε - Η μελέτη των ευρημάτων χρειάζεται πολύ χρόνο και δεν μπορεί να «επισπευθεί» όπως συνέβη με τις ανασκαφικές εργασίες, εξήγησε η κυρία Μενδώνη.

Μπορεί το υπουργείο Πολιτισμού & Αθλητισμού (ΥΠΠΟΑ) να βρίσκεται σε φάση αναζήτησης ως προς το εργαστήριο και τους επιστήμονες που θα αναλάβουν τη μελέτη του ανθρωπολογικού υλικού το οποίο βρέθηκε στον τύμβο Καστά της Αμφίπολης, ωστόσο κάποιες άλλες έρευνες έχουν σχεδόν ολοκληρωθεί, όπως η ανασκαφική (τουλάχιστον σε αυτή τη φάση) ή είναι σε εξέλιξη, όπως η γεωφυσική διασκόπηση. Όσο για τον χρόνο που απαιτείται για την ολοκλήρωση της επιστημονικής έρευνας σχετικά με το μνημείο, αυτός σίγουρα δεν μπορεί να προσδιοριστεί.

Η ανασκαφή ήταν εντατική, αλλά η μελέτη δεν μπορεί να επισπευσθεί

«Υπάρχουν πράγματα που μπορούν να συντομευτούν, διότι χρειάζεται η παροχή των μέσων. Για παράδειγμα η ανασκαφή που έγινε επί τρεις μήνες ήταν εντατική διότι το ΥΠΠΟΑ προσέφερε την απαραίτητη υποστήριξη στην ανασκαφική ομάδα προκειμένου να την ολοκληρώσει γρήγορα. Από εκεί και πέρα όμως δεν μπορεί κανείς να βιάσει τον χρόνο μελέτης. Αυτά θέλουν την ωριμότητά τους», τόνισε η γενική γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού Λίνα Μενδώνη κατά τη συνέντευξη που παραχώρησε στο Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων όσον αφορά τις εξελίξεις γύρω από το μοναδικό μνημείο της Αμφίπολης.

«Είναι πολλά αυτά που πρέπει να γίνουν. Πιστεύω ότι ούτε οι ίδιοι οι ανασκαφείς έχουν συνειδητοποιήσει ακριβώς το εύρημα. Θα πρέπει καταρχήν να υπάρξει μια επιστημονική προσέγγιση και μετά να δει κανείς το πώς θα προχωρήσει. Τα πράγματα θέλουν τον χρόνο τους, θα ήταν τεράστιο σφάλμα να γίνουν απερίσκεπτα και χωρίς να έχει ολοκληρωθεί η φάση της έρευνας», δήλωσε ως προς τον χρόνο που μεσολαβεί μέχρι τη φάση της ανάδειξης του μνημείου, κάτι που προαπαιτεί μια σειρά μελετών, οι οποίες θα περάσουν από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (ΚΑΣ). Για να ενισχύσει, δε, τα λεγόμενά της έδωσε το παράδειγμα της εύρεσης των περίπου 150 μελών που αναδύθηκαν πολύ πρόσφατα με την κάθοδο των νερών της Κερκίνης, τα οποία ταυτίζονται αμέσως ότι ανήκουν στον περίβολο. «Τα ευρήματα αυτά θα πρέπει να μελετηθούν, να σχεδιαστούν, να αποτυπωθούν ώστε να αποδοθούν σε μια μελέτη αποκατάστασης του περιβόλου. Τα πράγματα δεν είναι απλά. Στην ουσία έχουμε ένα μνημείο κι ένα περιβάλλον το οποίο ερευνάται. Για να γίνει ανάδειξη θα πρέπει να έχει τελειώσει η έρευνα, τουλάχιστον στα βασικά της σημεία. Να θυμίσω αυτό που έχω πει πολλές φορές, ότι ο Ανδρόνικος ανακάλυψε τη Μεγάλη Τούμπα το 1977 και τελικά ο τύμβος της Βεργίνας, έτσι όπως τον ξέρουμε σήμερα, απεδόθη το 2001», συμπλήρωσε η κυρία Μενδώνη

Η κυρία Μενδώνη πληροφόρησε ότι η ανασκαφή σε αυτή τη φάση έχει στην ουσία ολοκληρωθεί, ενώ οι εργασίες που γίνονται αφορούν κυρίως την προστασία του μνημείου, των επιχρισμάτων, των χρωμάτων κ.α. «Ανασκαφή αυτή καθεαυτή δεν γίνεται αυτή τη στιγμή. Από εκεί και πέρα το πού, πώς και πότε θα συνεχίσει εξαρτάται από τα ευρήματα της γεωφυσικής διασκόπησης, η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη από την ομάδα του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), υπό τον κ. Γρηγόρη Τσόκα. Πρόκειται για έρευνα που θα γίνει σε φάσεις, καθώς ολόκληρος ο τύμβος είναι μια τεράστια περιοχή, περίπου 20 στρέμματα. Η πρώτη φάση αφορά το άμεσο περιβάλλον του τάφου, δηλαδή ένας ικανοποιητικός χώρος γύρω από το μνημείο», εξήγησε, συμπληρώνοντας ότι η γεωφυσική διασκόπηση δεν θα δώσει σημεία τα οποία είναι δεδομένα ότι έχει υπάρξει ανθρώπινη παρέμβαση, αλλά εκείνα που είναι διαφορετικά από το συνολικό γεωλογικό περιβάλλον. «Είναι πολύ πιθανόν τα σημεία αυτά να είναι κατασκευές αλλά είναι και πολύ πιθανόν να προέρχονται από κάποια γεωλογικού τύπου διαφοροποίηση από το λοιπό περιβάλλον. Οπότε εκεί θα πρέπει να γίνουν ανασκαφικές τομές για να δούμε περί τίνος πρόκειται και αναλόγως να προγραμματιστεί μια ανασκαφή. Άλλωστε έχουμε μπροστά μας έναν χειμώνα, η περιοχή εκεί είναι δύσκολη. Κάποιες ανασκαφικές τομές θα μπορούσαν να γίνουν. Μια ανασκαφή όμως που θέλει συστηματική δουλειά ενός τριμήνου ή τετραμήνου μέσα στον χειμώνα είναι δύσκολο», σημείωσε.

Είναι απόφαση του υπουργού η εξέταση του σκελετού να γίνει στην Ελλάδα.

Για την εξέταση του ανθρωπολογικού υλικού που βρέθηκε, η κυρία Μενδώνη δήλωσε ότι ακόμα αναζητούν το κατάλληλο εργαστήριο και τους κατάλληλους ανθρώπους που θα το κάνουν, συνδυασμός απαραίτητος, όπως είπε, καθώς είναι θέμα εξοπλισμού και των δύο. Η εξέταση πάντως θα γίνει από Έλληνες. «Ο υπουργός είπε ότι θα είναι Έλληνες οι επιστήμονες και πιστεύω ότι είναι σωστό αυτό. Δόξα τω Θεώ έχουμε καλό δυναμικό», τόνισε, ενώ ως προς το αν θα γίνει και εξέταση DNA η ίδια είπε ότι αυτό θα αποφασιστεί μετά από συζήτηση. «Γενικά το σύνολο των εξετάσεων που πρέπει να γίνουν και τα αποτελέσματα που θα υπάρξουν είναι πράγματα που θα προκύψουν μέσα από συζήτηση με τους ειδικούς. Όπως έχουμε πει θα γίνουν όλες εκείνες οι έρευνες που κρίνονται ότι ανταποκρίνονται στη σύγχρονη επιταγή της επιστήμης», δήλωσε.

Το μωσαϊκό αποκαθιστάται στο Μουσείο Αμφίπολης.

Και η αποκατάσταση του μωσαϊκού δαπέδου; «Βρίσκεται στη φάση της συντήρησης που γίνεται στο Μουσείο της Αμφίπολης και η οποία αφορά τα θραύσματα, μικρά αλλά και πολλά μεγάλα, από το στρογγυλό τμήμα που λείπει», απάντησε η κυρία Μενδώνη, τονίζοντας ότι είναι ένα παζλ που θέλει τον χρόνο του, η δε συγκόλλησή του σχετίζεται και με το πότε θα μπορέσει να βγει το προστατευτικό δάπεδο επί του οποίου βρίσκεται το μωσαϊκό και το οποίο συνδέεται με το σύνολο των υποστυλώσεων που έχουν τοποθετηθεί.

Το στοίχημα της Αμφίπολης.

Η Αμφίπολη όμως έχει κι ένα στοίχημα να κερδίσει. «Είναι μια εξαιρετικά καλή ευκαιρία να δει κανείς ένα μοντέλο βιώσιμης, ήπιας ανάπτυξης στην περιοχή, που θα διατηρήσει αλώβητο το φυσικό περιβάλλον και θα δίνει τη δυνατότητα και στους ίδιους τους κατοίκους, αλλά κυρίως στους επισκέπτες να απολαύσουν αυτό το μοναδικό και διαχρονικό πολιτιστικό απόθεμα. Γιατί την Αμφίπολη την ξέρουμε πολύ καλά σαν μια σημαντική αποικία των Αθηναίων και αρχαία πόλη, έχουμε το οχυρωματικό της σύστημα, τα οικοδομήματά της, πρόσφατα στο ΕΣΠΑ ανεδείχθη το Γυμνάσιο, γίνεται τώρα η αποκατάσταση του βυζαντινού Πύργου του Μαρμαρίου. Επίσης, υπάρχει ένα παρά πολύ ωραίο μουσείο που ανταποκρίνεται απολύτως στις σύγχρονες προδιαγραφές. Όλος αυτός ο αρχαιολογικός χώρος, που βρίσκεται σε πολύ καλή κατάσταση, σε συνδυασμό και με τον συγκεκριμένο τύμβο, άρα με το νεκροταφείο, μπορεί να προσφέρει κάτι πολύ ιδιαίτερο στην περιοχή και πραγματικά να προσελκύσει τους επισκέπτες και όχι μόνο στο ευκαιριακό επίπεδο που είναι τώρα. Αυτό που χρειάζεται είναι με συστηματικό τρόπο να μελετηθεί από τους συναρμόδιους, την περιφέρεια, τον δήμο, τα υπουργεία Περιβάλλοντος και Τουρισμού, βεβαίως και από το ΥΠΠΟ, ένα πρότυπο σχέδιο ανάπτυξης της περιοχής»,κατέληξε.

Πηγή: ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ
Δημοσίευση: 19/11/2014.

Προς το τέλος του μυστηρίου της Αμφίπολης

Το θρίλερ της Αμφίπολης συνεχίζεται και το σασπένς κορυφώνεται. Βρέθηκε ο τάφος, τα καρφιά και τα διακοσμητικά από το φέρετρο, τα οστά μαζί και το κρανίο του νεκρού, αλλά το φύλο και η ταυτότητά του παραμένουν άγνωστα. Την απάντηση θα τη δώσουν οι ειδικοί επιστήμονες που θα ασχοληθούν με το ανθρωπολογικό υλικό το επόμενο διάστημα. Η αγωνία, ωστόσο, εντείνεται για το ταφικό μνημείο στον λόφο Καστά. Είναι πράγματι αυτός ο «ένοικος» του τάφου ή κάποιος άλλος; Και ποιος εντέλει κρύβεται πίσω απ’ αυτήν την πολυτελή, δαπανηρή, μοναδική σε διάκοσμο ταφή; Ενα σκηνικό σε ταφικό μνημείο που ανάλογό του δεν έχουμε ξαναδεί στην Ελλάδα.

Ο τάφος, κατασκευασμένος από πωρόλιθους, αποκαλύφθηκε σε βάθος 1,60μ. από τους σωζόμενους λίθους του δαπέδου στον τρίτο θάλαμο στον λόφο Καστά της Αμφίπολης

Ας πάρουμε όμως τις νέες πληροφορίες με τη σειρά. Και να δούμε πώς το αίσθημα της απογοήτευσης των περασμένων ημερών έδωσε τη θέση του σε μια καινούργια γεμάτη προσδοκίες σεναριολογία. Στην Αμφίπολη όλα μοιάζουν να τελειώνουν και όλα να ξεκινούν από την αρχή.

Κάτω από τους λίθους του δαπέδου σε βάθος 1,60 μ., αποκαλύφθηκε μεγάλος κιβωτιόσχημος τάφος, κατασκευασμένος από πωρόλιθους μήκους 3,23 μ., πλάτους 1,56 μ. και σωζόμενου ύψους 1 μ. Αυτή ήταν η πρώτη εικόνα των ανασκαφέων, γιατί οι ορθοστάτες που βρέθηκαν στη συνέχεια από την ανωδομή του τάφου δείχνουν ότι το ύψος του έφτανε τουλάχιστον στο 1,80 μ.

Στο εσωτερικό του μια επιμήκης βάθυνση πλάτους 0,54 μ. και μήκους 2,35 μ. μαρτυρά ότι εκεί τοποθετήθηκε ξύλινο φέρετρο. Το επιβεβαιώνουν τα διάσπαρτα, σιδερένια και χάλκινα καρφιά, τα οστέινα και γυάλινα διακοσμητικά στοιχεία του φέρετρου, ενώ κατά την ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού, το συνολικό ύψος του τρίτου θαλάμου από την κορυφή της θόλου έως τον πυθμένα του τάφου είναι 8,90 μ.

Βρέθηκαν, διάσπαρτα, σιδερένια και χάλκινα καρφιά, καθώς και οστέινα και γυάλινα διακοσμητικά στοιχεία του φερέτρου

Επιβεβαιώνεται η σύληση

Ο σκελετός του νεκρού που βρέθηκε εντός και εκτός του τάφου ήταν η μεγαλύτερη ικανοποίηση της επιστημονικής ομάδας, παρότι ο τρόπος που εντοπίστηκε επιβεβαιώνει τη σύληση. Οπως αναφέρει στέλεχος του ΥΠΠΟ «δυστυχώς δεν μπορούμε να πούμε για τα οστά αν ανήκουν σε άνδρα ή γυναίκα κάτι που φαίνεται από τη λεκάνη, γιατί βρέθηκε θρυμματισμένη. Γι’ αυτό θα αποφανθούν ο ειδικοί επιστήμονες που θα εξετάσουν το υλικό. Αλλωστε ένας ανθρωπολόγος μπορεί αμέσως να δώσει την απάντηση». Ακόμη δεν έγινε γνωστό ποιο θα είναι το εργαστήριο, αλλά όπως αναφέρουν πληροφορίες δεν θα είναι ιδιωτικό αλλά ένα από τα πιο εξελιγμένα του πανεπιστημιακού χώρου.

Οπως είχαν πει πολλοί επιστήμονες, το ταφικό συγκρότημα στον λόφο Καστά φαίνεται πως είναι ένα δημόσιο έργο. Για την κατασκευή του χρησιμοποιήθηκε η μεγαλύτερη ποσότητα μαρμάρου που έχει ποτέ χρησιμοποιηθεί στη Μακεδονία, σημειώνει στην ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού η κ. Αννα Παναγιωταρέα, η οποία θυμίζει τα στοιχεία που κάνουν αυτό το μνημείο μοναδικό: τύμβος ύψους 33 μ., και επ’ αυτού το βάθρο με το υπερμέγεθες λιοντάρι, συνολικού ύψους 15,84 μ. «Οι σφίγγες, οι καρυάτιδες και το υπέροχο ψηφιδωτό με την αρπαγή της Περσεφόνης, αλλά και τα μαρμάρινα ζωγραφισμένα επιστύλια, τα οποία, αυτή τη στιγμή, συντηρούνται στο εργαστήριο του Μουσείου Αμφίπολης. Επισημαίνεται το πρωτοφανές ύψος του συνόλου της κατασκευής. Αυτό το μνημείο αποτελεί μοναδική και πρωτότυπη σύνθεση ποικίλων χαρακτηριστικών. Είναι μια εξαιρετικά ακριβή κατασκευή, το κόστος της οποίας είναι προφανώς απίθανο να είχε αναληφθεί από ιδιώτη». Στην ανακοίνωση υπογραμμίζεται ακόμη ότι «πρόκειται για μνημείο αφηρωισμένου νεκρού, δηλαδή, θνητού στον οποίον αποδόθηκαν λατρευτικές τιμές από την κοινωνία της εποχής του. Ο νεκρός ήταν εξέχουσα προσωπικότητα, καθώς μόνον έτσι εξηγείται η κατασκευή αυτού του μοναδικού ταφικού συγκροτήματος».

Το ταφικό συγκρότημα στον λόφο Καστά είναι ένα δημόσιο έργο, που για την κατασκευή του χρησιμοποιήθηκε η μεγαλύτερη ποσότητα μαρμάρου, που έχει ποτέ χρησιμοποιηθεί στη Μακεδονία

Οσο οι μη ειδικοί αναρωτιούνται τι μπορεί να σημαίνει το ξύλινο φέρετρο, οι επιστήμονες απαντούν πως «απ’ αυτό δεν προκύπτει κανένα συμπεράσματα». Ο καθηγητής κ. Πέτρος Θέμελης υπογραμμίζει στην «Κ» πως «οι γνωστοί ώς τώρα μακεδονικοί τάφοι ακόμη και οι κιβωτιόσχημοι επίσημων νεκρών περιείχαν κατάλοιπα καύσης του νεκρού καθώς και πολύτιμα σκεύη μέσα σε λάρνακες. Τώρα ένα φέρετρο πολυτελές με σκελετό κάτι δείχνει. Φαίνεται ότι είναι κάποιο επιφανές πρόσωπο, όχι όμως το κεντρικό».

Ο νέος κύκλος εικασιών που άνοιξε πάλι χθες, επαναφέροντας και τον Μ. Αλέξανδρο, δεν τον βρίσκει σύμφωνο. Ο ανασκαφέας της Μεσσήνης τονίζει πως πρώτα πρέπει να δούμε αν τα οστά είναι ανδρικά ή γυναικεία. Εξηγεί επίσης ότι: «Στα ελληνιστικά τουλάχιστον χρόνια και κατά κόρον αργότερα προς τα πρώιμα ρωμαϊκά, τα ταφικά μνημεία -ακόμη και εδώ στη Μεσσήνη που είναι λαμπρά υπέργεια και όχι υπόγεια- περιείχαν νεκρούς που έχαιραν κάποιου αφηρωισμού. Μετά θάνατον όλοι ήρωες λέγονται. Ήρωας σημαίνει νεκρός, αφηρωισμένος. Ένα επίσημο πρόσωπο της πολιτείας, όπως ένας αξιωματούχος, πάντοτε χαίρει μιας μεταθανάτιας τιμής. Όχι θεϊκής λατρείας, αλλά σ’ ένα επίπεδο ανάμεσα στους θεούς και τους ήρωες. Και οι θνητοί αυτοί ήταν αφηρωισμένοι». Μην ξεχνάμε, άλλωστε, πως έχει ασχοληθεί με το θέμα της λατρείας των ηρώων και της απόδοσης ύψιστων μεταθανάτιων τιμών σε επιφανείς πολίτες, στην έκδοση «Ήρωες και ηρώα στη Μεσσήνη».

Ο κ. Θέμελης πιστεύει πως μάλλον πρέπει να υπήρχε κι άλλος νεκρός ή άλλοι, δευτερεύοντες ενταφιασμένοι στον τρίτο θάλαμο. «Δεν μπορεί να είναι αυτός ο επίσημος νεκρός του τάφου έστω και πολυτελώς ενταφιασμένου, γιατί η καύση ήταν βασικό στοιχείο του αφηρωισμού».

Νέες εικασίες

Από το μεσημέρι χθες φούντωσαν πάλι τα σενάρια για τον «ένοικο», ενώ άρχισαν να επανέρχονται οι θεωρίες με πρωταγωνιστή τον Μ. Αλέξανδρο και την Ολυμπιάδα. Επανέκαμψε όμως και η θεωρία ότι μπορεί το μνημείο να είναι του Ηφαιστίωνα. «Ο Μ. Αλέξανδρος θέλησε να θεοποιήσει τον παιδικό του φίλο, αξιωματικό και συνοδοιπόρο του στην εκστρατεία στην Ασία, τον Ηφαιστίωνα (ήταν γιος του Αμύντορα), όμως οι Μακεδόνες δεν το δέχτηκαν και ζήτησαν τον αφηρωισμό του, θεωρώντας πως ο μόνος θεός είναι ο ίδιος ο στρατηλάτης», εικάζουν επιστήμονες παρ’ ότι η σορός του Ηφαιστίωνα αποτεφρώθηκε. Την ίδια ώρα η ανασκαφέας κ. Κατερίνα Περιστέρη με τις δηλώσεις της «ο τάφος ανήκει σε Μακεδόνα στρατηγό» πυροδοτεί νέες συζητήσεις και εικασίες.

Κι ενώ όλο και περισσότεροι αρχαιολόγοι θεωρούν ότι ο λόφος κρύβει κι άλλες ταφές, στέλεχος του ΥΠΠΟ είναι κατηγορηματικό: «Σ’ αυτό το σημείο του μνημείου δεν υπάρχει άλλη ταφή. Δεν γνωρίζουμε αν έχουμε δίπλα άλλους τάφους, όμως η ανασκαφή έφτασε πια στο φυσικό έδαφος». Η φάση αυτή ολοκληρώθηκε με την εύρεση του κιβωτιόσχημου τάφου και του σκελετού δήλωσε και η γ.γ. του ΥΠΠΟΑ Λίνα Μενδώνη από την Αμφίπολη: «Υπολείπονται πολλά ακόμη να γίνουν σε ένα χώρο σαν τον τύμβο Καστά. Είμαστε ευτυχείς που ένα τόσο σημαντικό και ιδιαίτερο μνημείο προστίθεται στο ψηφιδωτό της ελληνικής αρχαιολογίας και της Ιστορίας».

Τα επόμενα βήματα

Τι θα γίνει από δω και πέρα; Για να δρομολογηθούν οι εργασίες αποκατάστασης του μνημείου, μελετώνται συστηματικά τα διάσπαρτα αρχιτεκτονικά μέλη, τα οποία έχουν ταυτιστεί και αποδοθεί στον περίβολο. Περίπου 500 μαρμάρινα μέλη που βρίσκονται στην περιοχή στην οποία είναι τοποθετημένο το λιοντάρι της Αμφίπολης καθώς και άλλα 100 που αποκαλύφθηκαν πρόσφατα, όταν αποσύρθηκαν τα νερά της λίμνης Κερκίνης. Πρόκειται για γείσα, ορθοστάτες και στέψεις από τον περίβολο που είχαν μεταφερθεί το 1936 από την εταιρεία Ούλεν όταν κατασκεύαζε το φράγμα της Κερκίνης.

Στοιχεία για το γεωλογικό υπόβαθρο θα δώσουν ο έλεγχος και η δειγματοληψία των ιζημάτων (αποτελούνται από εναλλαγές άμμου και μάργας, λιμναίας προέλευσης), εσωτερικά και εξωτερικά του τάφου, καθώς και ο γεωτρητικός έλεγχος του υπεδάφους. Σχεδιάζεται επίσης η ολοκλήρωση του κοσκινίσματος των χωμάτων, των υποστυλωτικών εργασιών και των εργασιών συντήρησης στο μνημείο και βέβαια των ευρημάτων στο εργαστήριο του Μουσείου της Αμφίπολης. Στις 22 του μηνός ο υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού κ. Κ. Τασούλας θα δώσει συνέντευξη στο Μουσείο της Αμφίπολης, ενώ στις 29/11 στην Αθήνα πια, η ανασκαφέας κ. Κ. Περιστέρη θα παρουσιάσει στο αμφιθέατρο του υπουργείου τα αποτελέσματα της ανασκαφικής περιόδου στον λόφο Καστά.

Χθες, ανακοινώθηκε ότι η γεωφυσική διασκόπηση θα γίνει από το εργαστήριο Εφαρμοσμένης Γεωφυσικής του ΑΠΘ το οποίο διευθύνει ο καθηγητής Γρηγόρης Τσόκας, μετά από πρόταση του πρυτάνεως καθηγητή Περικλή Μήτκα. Αλλωστε το ΑΠΘ εκτός από την τεχνογνωσία του διέθεσε στο ΥΠΠΟΑ και πόρους του Πανεπιστημίου.

Πηγή: Καθημερινή
Σύνταξη:ΓΙΩΤΑ ΣΥΚΚΑ
Δημοσίευση: 13/11/2014.

Το πρώτο βίντεο από την ανασκαφή στην Αμφίπολη

Βίντεο από την ανασκαφή στην Αμφίπολη έδωσε την Τρίτη στη δημοσιότητα το υπουργείο Πολιτισμού. Πρόκειται για υλικό αμοντάριστο, με φυσικούς ήχους, αφαιρώντας τις πολλές ώρες της ενδιάμεσης ανασκαφικής διαδικασίας. Δεν υπάρχει πέρασμα για τέταρτο θάλαμο, υστερότερη σε σχέση με το μνημείο η κατασκευή των τοίχων σφράγισης. Βρέθηκαν νέα τμήματα των Σφιγγών.

Επίσης, το υπουργείο Πολιτισμού δημοσιοποιεί σήμερα τρεις φωτογραφίες και δύο σχέδια από τα φτερά των Σφιγγών επισημαίνοντας πως τα ευρεθέντα τμήματα επιτρέπουν την πλήρη αποκατάστασή τους.

Το σχετικό σχέδιο έχει εκπονηθεί από τον αρχιτέκτονα του υπουργείου Πολιτισμού Μ.Λεφαντζή και παρουσιάζεται για πρώτη φορά. Στην προγραμματισμένη ενημέρωση σήμερα, Τρίτη, οι αρχαιολόγοι αποσαφήνισαν πως δεν φαίνεται να υπάρχει πέρασμα για τέταρτο θάλαμο. Η λαθεμένη εντύπωση είχε δοθεί, καθώς στο συγκεκριμένο σημείο έχει αφαιρεθεί μαρμάρινος ορθοστάτης.

Βέβαια, απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων, η γενική γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο το ευτελές δάπεδο στον τρίτο θάλαμο να αποτελεί έναν οριζόντιο τοίχο σφράγισης. Πρόσθεσε ότι το ενδεχόμενο αυτό είναι μια υπόθεση εργασίας που δεν μπορεί να αποκλειστεί ούτε να επιβεβαιωθεί με τα σημερινά δεδομένα.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, κατά τη συνέχιση των εργασιών στον τρίτο θάλαμο, κάτω από τους πωρόλιθους του δαπέδου βρέθηκαν τμήματα από τα φτερά των Σφιγγών, ένα μέρος από τον λαιμό της δεύτερης Σφίγγας -ίδιας ποιότητας μαρμάρου και εφάμιλλης γλυπτικής αξίας- καθώς και τμήματα από το μοναδικό ψηφιδωτό με την εικόνα της αρπαγής της Περσεφόνης από τον Πλούτωνα, που καλύπτει το δάπεδο του δεύτερου θαλάμου-τρίτου χώρου, πίσω από τις Καρυάτιδες. Η διεπιστημονική ανασκαφική ομάδα δίνει σήμερα και μια πρώτη απάντηση στο ερώτημα αν η κατάχωση των χώρων με άμμο και οι τοίχοι σφράγισης έγιναν στον ίδιο χρόνο με την κατασκευή του ταφικού συγκροτήματος. Από τα ώς τώρα στοιχεία η απάντηση που έχουν οι επιστήμονες είναι ότι πρώτα κατασκευάστηκε το ταφικό μνημείο και στην συνέχεια ακολούθησε η κατάχωση και οι τοίχοι σφράγισης.

Ισχυρές ενδείξεις τυμβωρυχίας

Μιλώντας σε δημοσιογράφους, η Λίνα Μενδώνη σημείωσε ότι ο τάφος έχει δεχθεί σαφέστατα ανθρώπινη παρέμβαση κι ότι υπάρχουν ισχυρότατες ενδείξεις δράσης τυμβωρύχων.

Σχετικά με τον ένοικο του τάφου επανέλαβε πως το ερώτημα αυτό δεν μπορεί να απαντηθεί ώς την ολοκλήρωση της ανασκαφής, «και πολύ πιθανόν πριν να ολοκληρωθεί και η μελέτη του μνημείου, η οποία μπορεί να κρατήσει κάποια χρόνια». Όμως, πρόσθεσε, τα ώς τώρα ευρήματα έχουν ήδη ικανοποιήσει τις προσδοκίες εξαιτίας της μοναδικότητάς τους. «Είναι ένα μοναδικό εύρημα για την επιστήμη της Ιστορίας και της Αρχαιολογίας, το οποίο θα απασχολήσει για πολλά χρόνια τους ειδικούς επιστήμονες» ανέφερε.

Είπε, ακόμη, πως το 2013, όταν αποκαλύφθηκε το μαρμάρινο μέρος του περιβόλου, φωτογραφίες του οποίου έδωσε στη δημοσιότητα η ανασκαφέας, εντοπίστηκαν τεκτονικά σύμβολα, δηλαδή σημάδια των μαστόρων της εποχής. «Πρόκειται για μεμονωμένα γράμματα του ελληνικού αλφαβήτου, τα οποία συνηγορούν στη χρονολόγηση του μνημείου» είπε.

Πηγή: in.gr
Δημοσίευση: 28/10/2014.

Αμφίπολη -Δηλώσεις:Λίνας Μενδώνη -Κατερίνας Περιστέρι

Δηλώσεις Λίνας Μενδώνη Γενικής Γραμματέως του Υπουργείου Πολιτισμού και της Αρχαιολόγου Κατερίνας Περιστέρι – Αμφίπολη 16 10 2014- Περιστέρη: Σίγουρα είναι τάφος πολύ σημαντικής προσωπικότητας- Μενδώνη: Το μοναδικό ψηφιδωτό κάνει και το μνημείο μοναδικό

Πηγή: dramini.gr youtube
Δημοσίευση: 16/10/2014.

Μενδώνη: Το ψηφιδωτό της Αμφίπολης έχει κοινά στοιχεία με τον "τάφο της Περσεφόνης"

Πηγή: ΑΝΤ1 [Dailymotion]
Δημοσίευση: 13/10/2014.

Η Γ. Γραμματέας του ΥΠΠΟ για την Αμφίπολη

Πηγή: enikos.gr [youtube]
Δημοσίευση: 29/09/2014.

Αμφίπολη: Αισιοδοξία ότι η σαρκοφάγος είναι άθικτη

Για πρώτη φορά στην ανασκαφή του τάφου της Αμφίπολης τα στοιχεία δείχνουν πως ίσως ο τυμβωρύχος να έπεσε σε... τοίχο και να μη βρήκε τελικά τη σαρκοφάγο με το νεκρό και τα κτερίσματά του, εάν υπάρχουν.

Όπως αναφέρει η «Ελευθεροτυπία», αυτό συνέβη γιατί ο τάφος είναι υπόγειος και αν κοίταξε από την τρύπα πλάτους 15 εκατοστών η οποία βρίσκεται σε μεγάλο ύψος κοντά στο τύμπανο του θόλου, δεν θα είδε παρά μόνο χώμα και δεν θα μπήκε στον κόπο να την ανοίξει περισσότερο.

Η μελέτη του μαρμάρινου θυρώματος που βρέθηκε στον τρίτο θάλαμο δείχνει πως το άνοιγμα που οδηγεί σε κάποιους άλλους, πιθανόν υπόγειους χώρους, δεν βρίσκεται στο κέντρο του τοίχου αλλά έκκεντρα προς τα αριστερά.

Αυτή την στιγμή πάντως η επίχωση του τρίτου θαλάμου και η κακή κατάσταση διατήρησης του θόλου, που απαιτεί έργα στερέωσης δεν βοηθάει την ανασκαφική έρευνα στο επίμαχο σημείο.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα της εφημερίδας, τα σενάρια για τι θα ακολουθήσει είναι πολλά. Στον επόμενο χώρο θα βρεθεί κάποιος άλλος θάλαμος; Θα αποκαλυφθεί μια κρύπτη ή κόγχη όπου θα είναι τοποθετημένος ο νεκρός; Ή θα συνεχίζεται η επαλληλία των θαλάμων υπογείως; Αν ισχύει πάντως η τελευταία εκδοχή ίσως να έχουμε μια πρώιμη εμφάνιση κατακομβών.

Μενδώνη: Δεν ξέρουμε τι κρύβει ο τρίτος θάλαμος

«Η ανασκαφή θέλει το χρόνο της», δήλωσε η Γενική Γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη. Μετά τις τελευταίες αποκαλύψεις με τις Καρυάτιδες, η κ. Μενδώνη επισήμανε μιλώντας στον Ant1 ότι ακόμα δεν ξέρουν τι κρύβεται στον τρίτο θάλαμο, «για να πάμε στον τέταρτο», προσθέτοντας ότι η ανασκαφή είναι μία αυστηρά επιστημονική διαδικασία, «δεν μπορείς να τη βιάσεις, μπορείς, όμως να την επιταχύνεις, λαμβάνοντας, ωστόσο κάποια συγκεκριμένα μέτρα προστασίας για τους εργαζόμενους και για το μνημείο».



Πηγή: ANT1news - capital.gr [youtube]
Δημοσίευση: 22/09/2014.

Και τέταρτος θάλαμος στον τύμβο - Ολόσωμες οι Καρυάτιδες

Για ενδείξεις που συνάδουν με την ύπαρξη και τέταρτου θαλάμου στον τύμβο Καστά στην Αμφίπολη, έκανε λόγο η γγ του Υπουργείου Πολιτισμού, την ώρα που έρχονται στο φως εκπληκτικές φωτογραφίες από την πλήρη αποκάλυψη των ύψους 2,27 μέτρων Καρυάτιδων, στην οποία προχώρησαν οι αρχαιολόγοι, μετά την αφαίρεση τριών σειρών από τους πωρόλιθους του τοίχου σφράγισης, μπροστά από τον δεύτερο διαφραγματικό τοίχο.

Οι Καρυάτιδες έχουν ύψος 2,27μ., φορούν ποδήρη χιτώνα και μακρύ κροσσωτό ιμάτιο με πλούσιες πτυχώσεις. Φορούν κοθόρνους, οι οποίοι είναι διακοσμημένοι με κόκκινο και κίτρινο χρώμα, ενώ τα ακροδάχτυλα των ποδιών τους, έχουν αποδοθεί με εξαιρετική λεπτομέρεια.

Στην ανακοίνωση του υπ. Πολιτισμού αναφέρεται:
Με την αφαίρεση τριών σειρών από τους πωρόλιθους του τοίχου σφράγισης, μπροστά από τον δεύτερο διαφραγματικό τοίχο, αποκαλύφθηκαν ολόκληρες οι Καρυάτιδες, οι οποίες έχουν ύψος 2,27μ.

Φορούν ποδήρη χιτώνα και μακρύ κροσσωτό ιμάτιο με πλούσιες πτυχώσεις

Φέρουν κοθόρνους, οι οποίοι είναι διακοσμημένοι με κόκκινο και κίτρινο χρώμα, ενώ τα ακροδάχτυλα των ποδιών τους έχουν αποδοθεί με εξαιρετική λεπτομέρεια.

Αποκαλύφθηκαν ολόκληρες οι Καρυάτιδες. Έχουν ύψος 2,27μ. Φορούν ποδήρη χιτώνα και μακρύ κροσσωτό ιμάτιο με πλούσιες πτυχώσεις.

Στέκονται επάνω σε μαρμάρινα βάθρα μήκους 1,33μ. και πλάτους 0,68μ., τα οποία έχουν αποκαλυφθεί, προς το παρόν, σε ύψος περίπου 0,30μ.

Η όψη των βάθρων είναι διαμορφωμένη με στέψεις και ορθοστάτες. Ακολουθούν δηλαδή, τον τύπο της μαρμάρινης επένδυσης των τοίχων όλων των θαλάμων.

Η απόσταση μεταξύ των δύο βάθρων είναι 1,68μ., όσο και το θυραίο άνοιγμα του πρώτου διαφραγματικού τοίχου με τις Σφίγγες.

Στην επιφάνεια του βάθρου της ανατολικής Καρυάτιδος, διακρίνεται κόκκινο χρώμα. Επίσης, κατά την αφαίρεση της αμμώδους επίχωσης πλησίον των Καρυάτιδων βρέθηκαν τμήματα των χεριών τους.

Στον τρίτο χώρο πραγματοποιήθηκε γεωτρητικός δειγματοληπτικός έλεγχος, με χειροκίνητο γεωτρύπανο, σε προεπιλεγμένες θέσεις. Έτσι, εντοπίστηκε μαρμάρινο θύρωμα, ανοίγματος 0,96 μ., στο βόρειο τοίχο του.

Στον ίδιο χώρο πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις ως προς την περιεκτικότητα του αέρα, στο εσωτερικό του και προέκυψε ότι η περιεκτικότητα σε στοιχεία οξυγόνου και μονοξειδίου του άνθρακα βρίσκεται σε κανονικά επίπεδα.

Με εξαιρετική λεπτομέρεια έχουν αποδοθεί τα ακροδάχτυλα των ποδιών

Αυξημένη είναι μόνο η σχετική υγρασία (87%), ενώ η θερμοκρασία κυμαίνεται από 21,5 – 22,70C.

Οι παραπάνω συνθήκες του μικροκλίματος του τρίτου χώρου δεν δημιουργούν κανένα πρόβλημα στους εργαζόμενους στο εσωτερικό του.

Όσον αφορά στις τεχνικές εργασίες, στην ίδια ανακοίνωση αναφέρεται:
Η πρόσβαση στον τρίτο χώρο του μνημείου για την τοποθέτηση αντιστήριξης- υποστύλωσης και η συνέχιση της ανασκαφικής διαδικασίας προετοιμάζεται συστηματικά με παράλληλες ενέργειες, οι οποίες βρίσκονται σε εξέλιξη.

Αποφασίστηκε από την διεπιστημονική ομάδα η είσοδος στον τρίτο χώρο, να μην γίνει από την οπή στο άνω δυτικό μέρος του τρίτου διαφραγματικού τοίχου, αλλά διά της αρχαίας εισόδου.

Επομένως, πριν από οποιαδήποτε άλλη εργασία θα αφαιρεθεί επίχωση από τον δεύτερο χώρο, θα απομακρυνθεί το πεσμένο τμήμα του υπέρθυρου και θα υποστυλωθεί το θύρωμα μεταξύ δεύτερου και τρίτου χώρου, με ξύλινα στοιχεία.

Οι καρυάτιδες στέκονται επάνω σε μαρμάρινα βάθρα μήκους 1,33μ. και πλάτους 0,68μ., τα οποία έχουν αποκαλυφθεί, προς το παρόν, σε ύψος περίπου 0,30μ.

Θα ενισχυθεί η αντιστήριξη στο δεύτερο χώρο, σε κατώτερη στάθμη, ώστε να αναληφθούν οι πρόσθετες εξωτερικές ωθήσεις γαιών, μετά από την απομάκρυνση της επίχωσής του.

Προετοιμάζεται δάπεδο εργασίας, με την απομάκρυνση χώματος από τον δεύτερο χώρο, ώστε να είναι δυνατή η είσοδος μεγάλου μήκους μεταλλικών στοιχείων αντιστήριξης και υποστύλωσης του τρίτου χώρου.

Όπως φαίνεται στο σχέδιο, η όψη των βάθρων πάνω στα οποία στέκονται οι Καρυάτιδες, είναι διαμορφωμένη με στέψεις και ορθοστάτες. Ακολουθούν δηλαδή, τον τύπο της μαρμάρινης επένδυσης των τοίχων όλων των θαλάμων. Η απόσταση μεταξύ των δύο βάθρων είναι 1,68μ., όσο και το θυραίο άνοιγμα του πρώτου διαφραγματικού τοίχου με τις Σφίγγες.

Επίσης θα αφαιρεθούν πρόσθετοι λίθοι από τον τοίχο σφράγισης, μπροστά από τις Καρυάτιδες, για την τοποθέτηση της μεταφορικής ταινίας απομάκρυνσης χώματος και της γερανογέφυρας μεταφοράς λίθων, από τον τρίτο χώρο. Απομάκρυνση χώματος, κατά 1μ., από τον πρώτο χώρο (σχεδόν ως το δάπεδο) και επέκταση της αντιστήριξης και υποστύλωσης του, επίσης λόγω της αλλαγής στάθμης της εσωτερικής επίχωσης.

Γεωτρητικός δειγματοληπτικός έλεγχος, με χειροκίνητο γεωτρύπανο, σε προεπιλεγμένες θέσεις.

Οι εργασίες καταβιβασμού της επίχωσης, εξωτερικά και πάνω ακριβώς από το μνημείο, θα πραγματοποιηθούν μετά την πρώτη φάση προσωρινής αντιστήριξης-υποστύλωσης του τρίτου χώρου, πριν δηλαδή, να ξεκινήσει η απομάκρυνση της επίχωσης.

Είναι σε εξέλιξη η μελέτη των μέτρων αντιστήριξης και υποστύλωσης του τρίτου χώρου, ώστε να καθορισθούν οι ποσότητες και οι θέσεις τοποθέτησης των στοιχείων αντιστήριξης-υποστύλωσης, καθώς και οι φάσεις τοποθέτησης, σε συνάρτηση με την ανασκαφική εργασία.

Μαρμάρινο θύρωμα, ανοίγματος 0,96 μ. στον βόρειο τοίχο.

Για την αντιμετώπιση της απορροής των ομβρίων, από την περιοχή του μνημείου, σχεδιάστηκε η τοποθέτηση αγωγού, κατά μήκος της μεγάλης αύλακας, έξω από τον περίβολο.

Πραγματοποιείται γεωτεχνική έρευνα στην περιοχή του μνημείου για την διαπίστωση της σύστασης και των γεωτεχνικών ιδιοτήτων των απαντώμενων γεωϋλικών. Η έρευνα θα γίνει με επαρκή αριθμό γεωτρήσεων και εργαστηριακών δοκιμών.

Πηγή: ΕΘΝΟΣ.gr
Δημοσίευση: 21/09/2014.
----------------------------------------
Σχετικά βίντεο:

Πηγή: newsittv-mega [youtube]
Δημοσίευση: 21/09/2014.

Αμφίπολη: Πιθανόν να υπάρχει και τέταρτος θάλαμος στον Τύμβο

Κ.Περιστέρη: Ο τάφος της Αμφίπολης ανήκει στο τελευταίο τέταρτο του 4ου αιώνα πχ - «Δεν είναι ρωμαϊκός τάφος» τόνισε μιλώντας σε δημοσιογράφους.

Σύμφωνα με ανώτατο στέλεχος του υπουργείου Πολιτισμού με το οποίο επικοινώνησε το «Βήμα», συνεχίζονται οι εργασίες απομάκρυνσης χωμάτων από τον τρίτο θάλαμο, όπου θα κριθεί αν ο νεκρικός θάλαμος είναι αυτός ή υπάρχει και τέταρτος θάλαμος, κάτι που θεωρείται πολύ πιθανόν.

Στην ανασκαφή θα φτάσει σήμερα Πέμπτη και ειδικός σπηλαιολόγος για να βοηθήσει τις εργασίες των αρχαιολόγων.

Το ίδιο στέλεχος αναφερόμενος στις απόψεις διαφόρων αρχαιολόγων που αναπτύσσουν αυτές σε διάφορα Μέσα Ενημέρωσης δήλωσε ότι «τηλεαρχαιολογία δεν υπάρχει, παρά μόνον αρχαιολογία εκ του σύνεγγυς».

Η συνέντευξη της Κατερίνας Περιστέρη

Την πεποίθηση ότι το ανασκαφικό έργο στον τύμβο Καστά, στην Αρχαία Αμφίπολη, αφορά μνημείο του τελευταίου τετάρτου του 4ου αιώνα π.Χ. εξέφρασε η προϊσταμένη της ΚΗ' Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Κατερίνα Περιστέρη, μιλώντας σε δημοσιογράφους.

«Πιστεύω ακράδαντα ότι αυτό το μνημείο είναι του τελευταίου τετάρτου του 4ου π.Χ. αιώνα και έχουμε όλες τις αποδείξεις γι' αυτό. Είναι μάταιο να βγαίνουν συνάδελφοι και να λένε για ρωμαϊκά χρόνια ή οτιδήποτε άλλο» ανέφερε χαρακτηριστικά η επικεφαλής του ανασκαφικού έργου.

Υπογράμμισε ότι η ανασκαφή γίνεται «όχι μόνο για το καλό της αρχαιολογίας, αλλά για το καλό αυτού του τόπου σε μια κρίσιμη χρονική περίοδο και την παρακολουθεί όλος ο κόσμος».

Ευχαρίστησε τους συνεργάτες της, «που δουλεύουμε με όλες τις δύσκολες συνθήκες», το υπουργείο Πολιτισμού, αλλά και τον ίδιο τον πρωθυπουργό για τη βοήθεια, ενώ δεν έκρυψε την ενόχλησή της με ορισμένους συναδέλφους της που, όπως τόνισε, «βγαίνουν και μιλάνε στις τηλεοράσεις και τις εφημερίδες, προσπαθώντας να έχουν πέντε λεπτά δημοσιότητας και αυτό για μένα δεν είναι καλό, προσβάλλει όχι μόνο την ανασκαφή, όχι μόνο την έρευνά μας, αλλά και τον τόπο».

Σε ό,τι αφορά την ενημέρωση για την πορεία της ανασκαφής, η κ. Περιστέρη επισήμανε ότι γίνεται προσπάθεια να ενημερωθούν όχι μόνο οι αρχαιολόγοι, αλλά όλος ο κόσμος, με τα Δελτία Τύπου που βγαίνουν «σε συνεργασία με το υπουργείο Πολιτισμού, την κυρία Λίνα Μενδώνη και την κυρία Άννα Παναγιωταρέα που μας στηρίζει στον τομέα της δημοσιογραφίας, τον υπουργό και άλλους» επισημαίνοντας ότι αυτό βοηθά όλο τον κόσμο να ξέρει τι γίνεται κάθε στιγμή.

«Μέχρι τώρα, οι ανασκαφές ξέρουμε καλά ότι ήταν στα κρυφά, οι αποθήκες είναι γεμάτες ευρήματα που τι σκοπό έχουν; Μετά από δεκαετίες να μελετηθούν, κάποιες δεκαετίες να συντηρηθούν, χάνοντας έτσι την αξία τους. Για εμάς είναι καλό, η επιστήμη και ο πολιτισμός να κυκλοφορεί» υπογράμμισε.

Η συνέχιση των εργασιών

Εν τω μεταξύ, τα επόμενα 24ωρα οι αρχαιολόγοι θα αφαιρέσουν άλλες δύο σειρές λίθων από τον τοίχο σφράγισης που βρίσκεται μπροστά από τις δύο καρυάτιδες και δεν αποκλείεται μέσα στο Σαββατοκύριακο να δοθούν στη δημοσιότητα φωτογραφίες που θα δείχνουν ολόκληρες τις καρυάτιδες.

Επίσης, οι ανασκαφείς αναθεώρησαν τον τρόπο εισόδου τους στον τρίτο θάλαμο του ταφικού μνημείου, καθώς η οπή που βρίσκεται στον τρίτο διαφραγματικό τοίχο δεν είναι ασφαλής και υπάρχει κίνδυνος κατάρρευσης.

Αυτό σημαίνει ότι οι αρχαιολόγοι θα επιχειρήσουν να μπουν στον τρίτο θάλαμο από την είσοδο, που βρίσκεται κάτω από τον τρίτο διαφραγματικό τοίχο. Έτσι, ξεκίνησαν εργασίες αφαίρεσης των χωμάτων που βρίσκονται μπροστά στην είσοδο, διαδικασία, η οποία είναι ιδιαίτερα δύσκολη μιας και οι ανασκαφείς έχουν καταφέρει να απομακρύνουν μόλις 30 με 40 πόντους από τον όγκο του χώματος.

Η κ. Περιστέρη είπε πως πρόκειται για συνθήκες σπηλαίου και πρόσθεσε ότι στον πρώτο και δεύτερο θάλαμο του μνημείου συνεχίζονται οι εργασίες στήριξης. Από το πρωί ξεκίνησαν και εργασίες εξωτερικά του τύμβου ώστε σταδιακά να απομακρυνθεί ο όγκος χώματος που έχει ύψος 14 μέτρα.

Επίσης διευκρινήσεις υπήρξαν και σε ότι αφορά το δάπεδο με το κόκκινο χώμα και τα μάρμαρα που βρέθηκε στο δεύτερο θάλαμο, με την κ. Παναγιωταρέα να κάνει λόγο για αντίστοιχο δάπεδο στο ανάκτορο του Φιλίππου στις Αίγες .

Όσο αφορά το θέμα της σύλλησης του τάφου, υπάρχουν ενδείξεις ότι έχει επιχειρηθεί αλλά όχι από αρχαιολόγους αλλά από τυμβωρύχους κατά τους ρωμαϊκούς χρόνους και μόνο στον πρώτο και στον δεύτερο θάλαμο, ο τρίτος θάλαμος φαίνεται ανέπαφος

Πηγή: ΤΟ ΒΗΜΑ
Δημοσίευση: 18/09/2014

Στα άδυτα του αρχαίου τάφου

Στην Αμφίπολη το μυστήριο με τον αρχαίο τάφο περιπλέκεται, καθώς οι αρχαιολόγοι, που σήμερα κατάφεραν να μπουν στον τρίτο θάλαμο πίσω από τις καρυάτιδες, διέκριναν ακόμα έναν τοίχο.



Πηγή: MEGA GEGONOTA [youtube]
Δημοσίευση: 12/09/2014.

Λ.Mενδώνη: Δεν έχει συληθεί η Αμφίπολη

Η Γ.Γ. του υπουργείου Πολιτισμού μιλάει για την Αμφίπολη. Εκτιμά ότι ο τάφος είναι δύσκολο να έχει συληθεί καθώς ο δημιουργός του μνημείου πήρε όλες τις προφυλάξεις


Η Γενική Γραμματέας του Υπουργείου Πολιτισμού... από action24_tv

Σε συνέντευξη που παραχώρησε η Γ.Γ του υπουργείου Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη στον τηλεοπτικό σταθμό Action24 δήλωσε ότι με τις παρούσες ενδείξεις το ταφικό μνημείο στην Αμφίπολη δεν φαίνεται να έχει συληθεί. Καθώς όποιος κατασκεύασε τον τάφο πήρε όλες τις προφυλάξεις ώστε να διασφαλίσει ότι ο τάφος δεν θα συληθεί. Η σφραγισμένες είσοδοι μπροστά από τις Σφίγγες και τις Καρυάτιδες έγιναν από τους κατασκευαστές. Ο κατασκευαστής του ταφικού μνημείου ασφάλισε τις εισόδους. Αυτή είναι η επιστημονική άποψη των αρχαιολόγων, του πολιτικού μηχανικού, του αρχιτέκτονα και του γεωστατικού γεωλόγου που συμμετέχουν στην ανασκαφή, καταλήγει η κυρία Μενδώνη.

Πηγή: thetoc.gr
Δημοσίευση: 09/09/2014.